<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article  article-type="research-article"        dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                                                <journal-id>milli saraylar</journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Milli Saraylar Sanat Tarih Mimarlık Dergisi</journal-title>
            </journal-title-group>
                            <issn pub-type="ppub">2687-198X</issn>
                                        <issn pub-type="epub">2791-8076</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı İktisadi İşletmesi</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id/>
                                                                <article-categories>
                                            <subj-group  xml:lang="en">
                                                            <subject>Architecture</subject>
                                                    </subj-group>
                                            <subj-group  xml:lang="tr">
                                                            <subject>Mimarlık</subject>
                                                    </subj-group>
                                    </article-categories>
                                                                                                                                                        <title-group>
                                                                                                                        <article-title>TOPKAPI SARAYI’NDAN DOLMABAHÇE SARAYI’NA GEÇİŞTE OSMANLI PROTOKOL MEKÂNLARINDAKİ DEĞİŞİMLER: BİÇİM VE İÇERİK BAĞLAMINDA GENEL BİR BAKIŞ</article-title>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                    <contrib-id contrib-id-type="orcid">
                                        https://orcid.org/0000-0002-1377-2734</contrib-id>
                                                                <name>
                                    <surname>Saraf Yıldızoğlu</surname>
                                    <given-names>Mergül</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>İSTANBUL RUMELİ ÜNİVERSİTESİ</aff>
                                                            </contrib>
                                                    <contrib contrib-type="author">
                                                                    <contrib-id contrib-id-type="orcid">
                                        https://orcid.org/0000-0002-9417-3089</contrib-id>
                                                                <name>
                                    <surname>Alkan Korkmaz</surname>
                                    <given-names>Sevinç</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>İSTANBUL RUMELİ ÜNİVERSİTESİ</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20221201">
                    <day>12</day>
                    <month>01</month>
                    <year>2022</year>
                </pub-date>
                                                    <issue>23</issue>
                                        <fpage>86</fpage>
                                        <lpage>99</lpage>
                        
                        <history>
                                    <date date-type="received" iso-8601-date="20221018">
                        <day>10</day>
                        <month>18</month>
                        <year>2022</year>
                    </date>
                                                    <date date-type="accepted" iso-8601-date="20221111">
                        <day>11</day>
                        <month>11</month>
                        <year>2022</year>
                    </date>
                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 1985, Milli Saraylar Sanat Tarih Mimarlık Dergisi</copyright-statement>
                    <copyright-year>1985</copyright-year>
                    <copyright-holder>Milli Saraylar Sanat Tarih Mimarlık Dergisi</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                <abstract><p>Bu çalışma, Osmanlı Sarayı’nda 18. yüzyıldan 19. yüzyıla değişen protokol uygulamaları ve mekânsal yansımalarına odaklanmaktadır. Topkapı Sarayı’ndan, Dolmabahçe Sarayı’na geçişte değişen protokol uygulamaları doğrultusunda şekillenen yeni mekânsal kurgu ele alınmaktadır. Bu bağlamda çalışma kapsamında, üç aşamalı bir araştırma ve analiz süreci yürütülmüştür. İlk aşamada, literatür, arşiv araştırması ve yerinde inceleme çalışmaları yapılarak, her iki saraydaki elçi kabul süreçlerine ilişkin teşrifat uygulamaları ve mekan kullanım bilgileri derlenmiştir. İkinci aşamada, mekân kullanım süreci, saray plan şemaları üzerinden görselleştirilmiştir. Mekânsal bölümler, protokol sürecindeki temel işlevleri ve iç mekân tasarımları ile birlikte ele alınarak değerlendirilmiştir. Son aşamasında ise, mekânsal kurgunun sonlandığı Topkapı Sarayı’nda Arz Odası ve Dolmabahçe Sarayı’nda 31 Nolu Elçi Kabul Odası, iç mekân tasarımı ve mobilya kullanımı bağlamında incelenmiştir. Yüzey kullanımı, sabit ve hareketli mobilya kullanımı ve iç mekânın bütüncül ele alınışı üzerinden karşılaştırmalı değerlendirme yapılmıştır. Mekânsal kurguya dair çıkarımlar, dönemin protokol uygulamaları ile ilişki ortaya konmuştur.</p></abstract>
                                                            
            
                                                            <kwd-group>
                                                    <kwd>Topkapı Sarayı</kwd>
                                                    <kwd>  Dolmabahçe Sarayı</kwd>
                                                    <kwd>  Osmanlı Sarayında Teşrifat</kwd>
                                                    <kwd>  Elçi Kabulleri</kwd>
                                                    <kwd>  Osmanlı Protokol Mekanları</kwd>
                                                    <kwd>  Tanzimat Dönemi</kwd>
                                                    <kwd>  İç Mekan Tasarımı</kwd>
                                                    <kwd>  19. Yüzyıl Osmanlı Saray Mobilyası.</kwd>
                                            </kwd-group>
                            
                                                                                                                    <funding-group specific-use="FundRef">
                    <award-group>
                                                    <funding-source>
                                <named-content content-type="funder_name">İstanbul Rumeli Üniversitesi</named-content>
                            </funding-source>
                                                                            <award-id>BAP2022001</award-id>
                                            </award-group>
                </funding-group>
                                </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">I.	Kaynak Eserler ve İncelemeler</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Acar, Funda. “Osmanlıda Padişah Oğulları ve Kızlarının Eşitlendiği Alan: Teşrifat”, Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2015/1, c.14, sayı:27, 183-202, doi.org/10.14395/huifd.79205 Erişim: 27.08.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref3">
                        <label>3</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Aytürk, Nihat. Protokol Yönetimi-Kamusal Yaşamda Protokol ve Davranış Kuralları, Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık, 2021.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref4">
                        <label>4</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Bayyiğit, Sıdıka Sibel. İdari ve Bürokratik Protokol Kurallarının Halkla İlişkiler Perspektifinde Tarihsel Dönüşümü, Doktora Tezi, Maltepe Üniversitesi, 2019.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref5">
                        <label>5</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Baysal, Tahir. “Protokol Kurallarının Kökenleri, Devlet Geleneğindeki Yeri ve Hukuki Metinlere Yansımaları”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 13/1 (2021), 166-175, doi.org/10.21492/inuhfd.1040839, Erişim 26.08.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref6">
                        <label>6</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Demirbulak, Ayşegül. “Konut ve İdare Merkezi Olarak Osmanlı Sarayları”, Marmara Sosyal Araştırmalar Dergisi, Sayı 6, 2014, 34-46.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref7">
                        <label>7</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Dolmabahçe Sarayı, TBMM Milli Saraylar, Yayın No.140, İstanbul 2018.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref8">
                        <label>8</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Dönmez, Ahmet. Karşılıklı Diplomasiye Geçiş Sürecinde Osmanlı Daimi Elçiliklerinin Avrupa’da Yeniden Tesisi 1832-1841, Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, 2006.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref9">
                        <label>9</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Düzbakar, Ömer. “XV.-XVIII. Yüzyıllarda Osmanlı Devleti’nde Elçilik Geleceği ve Elçi İaşelerinin Karşılanmasında Bursa’nın Yeri”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi The Journal of International Social Research Volume 2/6 Winter 2009, 182-194, Erişim 17.09.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref10">
                        <label>10</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Elçi, İsmail Hakkı.Osmanlı Diplomasisi ve Gelişim Süreci, Külliyat Osmanlı Araştırmaları Dergisi, 2019, sayı:9, 23-38. Erişim: 02.09.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref11">
                        <label>11</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eyice, Semavi. “Arz Odası”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Cilt 3, s.445-446. https://islamansiklopedisi.org.tr/arz-odasi--topkapi-sarayi Erişim 	12.10.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref12">
                        <label>12</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Göncü, Cengiz. Modernleşme Sürecinde Muayede Törenleri ve Dolmabahçe Sarayı’nda Uygulanışı, Milli Saraylar Dergisi, 2006, sayı:3, 37-56. Erişim:22.09.2022 https://www.academia.edu/37053778</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref13">
                        <label>13</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Güner Keleş, Merve. Sadaret 349 Numaralı Teşrifat Defteri Işığında Merasimler, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, 2019.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref14">
                        <label>14</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kançal-Ferrari, Nicole. Topkapı Sarayı, Antik Çağ’dan XXI. Yüzyıla Büyük İstanbul Tarihi, 2015, Cilt 8, 140-151.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref15">
                        <label>15</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kançal-Ferrari, Nicole. “Türk-Osmanlı Saray Literatürü (12.-20. Yüzyıl)”, Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, Cilt 7, Sayı13, 2009, 205-240.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref16">
                        <label>16</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Karaca, Filiz. “Teşrifat”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Cilt 40, s. 570-572. https://islamansiklopedisi.org.tr/tesrifat Erişim 27.08.2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref17">
                        <label>17</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Küçükerman, Önder. Sanayi ve Tasarım Yarışında Bir İmparatorluk İki Saray “Topkapı” ve “Dolmabahçe”, YKY Yayınları, 2007.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref18">
                        <label>18</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Polat Serkan, Aktaş Polat Semra. Taşınmaz Kültür Varlıklarının Kültür Turizmi Açısından Önemi: Topkapı Sarayı Müzesi Örneği, Turizm ve Araştırma Dergisi, Cilt 3, Sayı 1, 2014, 60-80.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref19">
                        <label>19</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Renda, Günsel. Osmanlı Sarayında Görkemli Bir Protokol: Elçi Kabul Törenleri, Osmanlı Bankası Arşiv ve Araştırma Merkezi, Voyvoda Caddesi Etkinlikleri 2005-2006, Erişim:17.09.2022 https://web.archive.org/web/20150115160521/http://www.obarsiv.com/vct_0506_gunselrenda.html</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref20">
                        <label>20</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Topkapı Sarayı’na ait eşyaları gösteren albüm. https://acikerisim.tbmm.gov.tr/handle/11543/2271 Erişim:13.10.2022</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref21">
                        <label>21</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Yıldırım, İbrahim. Edirne Sarayı’nda ve Topkapı Sarayı’nda Minyatürlere Yansıyan Elçi kabul Sahnelerindeki Osmanlı Devleti’nin Diplomatik Gücü, Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 1 sayı:1, 2012, s.76-87.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref22">
                        <label>22</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">II.	İnternet kaynakları</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref23">
                        <label>23</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">https://www5.tbmm.gov.tr/yayinlar/brosurler/Dolmabahce-2014.pdf</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref24">
                        <label>24</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Arz_Odasi_interior_Topkapi_Istanbul_2007.jpg</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref25">
                        <label>25</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">https://www.mustafacambaz.com/details.php?image_id=22648</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref26">
                        <label>26</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">https://acikerisim.tbmm.gov.tr/handle/11543/2271</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
