Ibn Khaldūn was a thinker who made significant observations on the subject of property and put forward pioneering views on the foundation of property. In a very early period, he expressed important views on the relationship between labor and property, the source of property and the acquisition of property. Although he did not define property precisely, he expressed that property was a Sharia ruling and that the earth was the common property of humanity (participation in benefiting) before private property was formed. Ibn Khaldūn emphasized the need to protect property, stating that labor alone cannot justify property, and for property to be stable, it must be recognized as a legitimate right by others and protected by a power. Ibn Khaldūn explained property with the concept of labor at a time when theoretical discussions on the origin of property had not yet been held. With this approach, he influenced John Locke, who grounded property in a similar way in later periods. There are close simi-larities between John Locke's labor theory and Ibn Khaldūn's views on labor. In addition, Ibn Khaldūn, who defended the inviolability of property rights, the understanding of private property and the prin-ciple of free market, made analyses that can be considered important in terms of the history and theory of property. This study will examine Ibn Khaldūn's thoughts on property, its origin, and its preserva-tion, based on his work Muqaddimah, and will present findings that laid the groundwork for the forma-tion of his “labor theory”, which plays a significant role in the foundation of property rights.
İbn Haldûn mülkiyet konusunda önemli tespitlerde bulunmuş, mülkiyetin temellendirilmesi konu-sunda öncü görüşler ileri sürmüş bir düşünürdür. Çok erken sayılabilecek bir dönemde emek ve mül-kiyet arasında bulunan ilişki, mülkiyetin kaynağı ve mülkiyetin iktisabının sebepleri konularında önemli görüşler beyan etmiştir. Mülkiyeti tam olarak tanımlamamakla birlikte, mülkiyetin şer'î bir hüküm olduğunu ve özel mülkiyet oluşmadan önce yeryüzünün insanlığın ortak malı (ibaha ortaklığı) olduğunu dile getirmiştir. İbn Haldūn mülkiyetin korunması gerektiğini gündeme getirerek emeğin tek başına mülkiyeti temellendiremeyeceğini, mülkiyetin sabit olması için mülkiyetin diğer insanlar tara-fından meşru bir hak görülmesi ve bir güç tarafından korunması gerektiğini belirtmiştir. İbn Haldûn, mülkiyetin kökenine dair teorik tartışmaların henüz gündeme gelmediği, teorik bir zeminde tartışıl-madığı dönemlerde mülkiyeti emek kavramıyla açıklamış, bu yaklaşımıyla sonraki dönemlerde mül-kiyeti benzer şekilde temellendirmeye çalışan John Locke'u düşünsel planda etkilemiştir. John Loc-ke'un emek teorisi ile İbn Haldūn'un emeğe ilişkin görüşleri arasında yakın benzerlikler bulunmakta-dır. Ayrıca mülkiyet haklarının dokunulmazlığını, özel mülkiyet anlayışını ve serbest piyasa ilkesini savunan İbn Haldûn, mülkiyet tarihi ve teorisi açısından önemli sayılabilecek analizler yapmıştır. Bu çalışmada İbn Haldun’un el-Mukaddime isimli eseri temel alınarak onun mülkiyet, mülkiyetin kökeni ve korunmasına dair düşünceleri ele alınacak, mülkiyetin temellendirilmesinde önemli bir yere sahip olan “emek teorisi”nin oluşumuna zemin hazırlayan bulgular sunulacaktır.