Kozaklı Jeotermal Enerji ile Bölgesel Konut Isıtma Sistemlerinin Analizi

Yıl 2025, Cilt: 66 Sayı: 721, 626 - 646, 07.01.2026

İbrahim Şafak

https://doi.org/10.46399/muhendismakina.1638296

Öz

Türkiye’de yenilenebilir enerji kaynaklarına olan ilgi her geçen gün artmakta olup, jeotermal enerji bu kaynaklar arasında önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Nevşehir iline bağlı Kozaklı ilçesinde jeotermal enerji ile işletilen bölgesel ısıtma sistemi detaylı bir şekilde incelenmiştir. Çalışma kapsamında, bölgenin coğrafi konumu, iklimsel özellikleri, kış ve yaz aylarında duyulan ısıtma ihtiyacı, jeotermal enerjiye dayalı bölgesel ısıtma sisteminin kurulma süreci, ekonomik analizleri ve çevresel etkileri ele alınmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, jeotermal enerjinin özellikle uzun vadede fosil yakıtlarla kıyaslandığında hem ekonomik hem de çevresel açıdan önemli avantajlar sunduğu tespit edilmiştir. Jeotermal enerji kullanımının, fosil yakıtlara kıyasla daha düşük işletme ve bakım maliyetlerine sahip olduğu, enerji maliyetlerinin döviz kurlarından bağımsız olarak sabit tutulabildiği ve çevresel sürdürülebilirlik açısından daha uygun olduğu belirlenmiştir. Bu bağlamda, jeotermal enerjiye dayalı bölgesel ısıtma sistemlerinin yaygınlaştırılması, enerji bağımsızlığına katkı sağlarken aynı zamanda çevresel etkileri minimize eden bir alternatif olarak değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Jeotermal Enerji , Ekonomik Analiz , Çevresel Sorunlar.

Analysis of Kozaklı Geothermal Energy and Regional Residential Heating Systems

Öz

Abstract: Interest in renewable energy sources is increasing in Turkey, and geothermal energy holds a significant place among these sources. This study examines in detail the geothermal energy-based district heating system in the Kozaklı district of Nevşehir province. The study covers the region's geographical location, climatic characteristics, heating needs in winter and summer, the process of establishing the geothermal energy-based district heating system, its economic analysis, and its environmental impacts. The findings indicate that, in the long term, geothermal energy offers significant advantages over fossil fuels, both economically and environmentally. It has been determined that geothermal energy use has lower operational and maintenance costs compared to fossil fuels, that energy costs can be kept stable regardless of foreign exchange rates, and that it is more environmentally sustainable. In this context, the widespread adoption of geothermal energy-based district heating systems is considered an alternative that contributes to energy independence while minimizing environmental impacts.

Anahtar Kelimeler

Geothermal Energy , Economic Analysis , Environmental Issues.

Kaynakça

• Barylo, A. (2000). Assessment of the energy potential of the Beregovsky geothermal system, Ukraine. Geothermal Training in Iceland 2000, Report of the U.N.U. Geothermal Training Programme, 29–42. Reykjavik, Iceland. Erişim Adresi: https://archive.unu.edu/iceland/geothermal/rpt98.html
• Bölük, H., Afsin, M., Kavurmacı, M., & Akın, M. (2022). Kozaklı (Nevşehir) jeotermal alanındaki obrukların jeofizik yöntemler kullanılarak belirlenmesi. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 11(4), 1074–1084.
• Bulut, H., Buyukalaca, O., & Yilmaz, T. (2003). New outdoor heating design data for Türkiye. Energy, 28, 1133–1150. Doi: https://doi.org/10.1016/S0360-5442(03)00094-5
• Demir, A. (2022). Paris Anlaşması ve 26. Taraflar Konferansı (COP 26)’nda değerlendirmesi: Yükümlülükler ve sorumluluklar. Biological Diversity and Conservation, 15(2), 162–170.
• Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. (2019). Jeotermal Enerji. Erişim Adresi: https://www.enerji.gov.tr/tr-tr/sayfalar/jeotermal
• Gürbüz, O. (2018). Jeotermal enerji tesislerinin çevresel etkileri. İzmir Bölgesi Enerji Forumu. Erişim Adresi: https://www.emo.org.tr/genel/bizden_detay.php?kod=125862&tipi=43&sube=7
• Gürses, A. Ç. (2003). Jeotermal enerji semineri. Teskon, 119–127.Erişim Adresi: https://mmoteskon.org
• Hepbasli, A., & Ozgener, L. (2004). Development of geothermal energy utilization in Türkiye: A review. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 8, 433–460. Doi: https://doi.org/10.1016/j.rser.2003.12.003 Kar-El Makina. (2025). Yakıtların ısıl değerleri. Erişim Adresi:https://www.kar-el.com.tr/tbgoster.aspx?id=YAKITLARIN%20ISIL%20DE%C4%9EERLER%C4%B0
• Kaygusuz, K., & Kaygusuz, A. (2004). Geothermal energy activities in Türkiye. Renewable Sustainable Energy Reviews, 8, 545–563. Doi: https://doi.org/10.1016/j.rser.2003.12.003 KOP Bölge Kalkınma İdaresi. (2020). Jeotermal Kaynakların Değerlendirilmesi Projesi. Erişim Adresi: https://www.kalkinmakutuphanesi.gov.tr/dokuman/jeotermal-kaynaklarin-degerlendirilmesi-projesi/2007
• Kozak, M. (2016). Konut ısıtmacılığında jeotermal yenilenebilir enerji kaynağının kullanılmasının araştırılması. Journal of YEKARUM, 3(2), 33–40.Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/yekarum/issue/30536/330359
• Küçük, G., & Dural, B. Y. (2022). Avrupa yeşil mutabakatı ve yeşil ekonomiye geçiş: Enerji senaryoları üzerinden bir değerlendirme. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 137–156.
• Lund, J. W., Freeston, D. H., & Boyd, T. L. (2005). Direct application of geothermal energy. Geothermics, 34, 691–727. Doi: https://doi.org/10.1016/j.geothermics.2005.04.003
• Mertoglu, O. (1995). Balikesir-Gonen geothermal energy project (Unpublished report). Gonen, Balikesir, Türkiye.
• Mertoglu, O., Bakir, N., & Kaya, T. (2003). Geothermal applications in Türkiye. Geothermics, 32, 419–428. Doi: https://doi.org/10.1016/S0375-6505(03)00047-5
• Molar-Cruz, A., Keim, M. F., Schifflechner, C., Loewer, M., Zosseder, K., Drews, M., … Hamacher, T. (2022). Techno-economic optimization of large-scale deep geothermal district heating systems with long-distance heat transport. Energy Conversion and Management, 267, 115906. Doi: https://doi.org/10.1016/j.enconman.2022.115906
• Oktay, Z., & Aslan, A. (2007). Geothermal district heating in Türkiye: The Gonen case study. Geothermics, 36, 167–182. Doi: https://doi.org/10.1016/j.geothermics.2006.12.001
• Ozgener, L., Hepbasli, A., & Dincer, I. (2005). Energy and exergy analysis of geothermal district heating systems: An application. Energy and Exergy Analysis, 12, 101–120.Doi: https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2004.11.001
• Türk Makina Mühendisleri Odası. (2007). Technical principles for heating system projects (C. 352/4). Erişim Adresi: https://www.mmo.org.tr
• Uluturk, Y., Ulusoy, A., Seçkin, M., & Şahin, C. (2015). Applicability of water distribution project from a single resource in Nevşehir-Kozaklı geothermal field. Jeotermal Kaynaklar Sempozyumu ve Sergisi, 75–81. Erişim Adresi: https://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/d5f76228913862c_ek.pdf
• Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü. (2020). Jeotermal Kullanım Alanları. Erişim Adresi: https://enerji.gov.tr/