It has been argued that census conducted at the time of the Ottoman Empire was basedsoley on the determination of the male population and that women were only included in the censusin modern terms in 1882. However, what is being emphasised in this study, and what clearly is thecase when one looks at the two volumes of work on Divrigi from 1870 (1286 Islamic Calender)titled Real Population Books, (which is still kept in the History Department’s Library atCumhuriyet University), is that women were included in the 1870 census data rather than theargued date of 1882. This study will try to gather information on the size of the population, themale to female ratio of the population, the average age of the population, and the birth and deathrates at the time using data from what in modern terms was the first census conducted by theEmpire on an Anatolian town at the time. Moreover, since data is also available on the following;those working within each household (beginning with the head of the family), their occupation, orthe profession of those able to work, their annual income, and the proportion of annual tax takenfrom their earnings, this information will also be evaluated in this study. Thus, in this way a generalrural lifestyle portrait of an Anatolian town of the 1870s will be drawn using what in modern termsis the Empire’s first census data.
Osmanlı İmparatorluğu’nda daha önce gerçekleştirilen nüfus sayımlarında sadece erkeknüfusunun tespitine yönelik sayımların yapıldığı ve ancak, 1882’de modern anlamdayapıldığı söylenilen sayımda kadınlara yer verildiği belirtilmektedir. Halbuki, halenCumhuriyet Üniversitesi Tarih Bölümü Kütüphanesi’nde muhafaza edilen Divriği’ye ait ikiciltlik 1870(H.1286) tarihli Esas Nüfus Defterleri’ne bakıldığında, 1882’de modern anlamdayapıldığı söylenilen sayımın aslında, 1870’te gerçekleştiği ve bu sayımda kadınların danüfusa yazıldığı görülmektedir. İşte burada, İmparatorlukta modern anlamda yapılan bu ilknüfus sayımında yer alan verilerden hareketle, o günkü bir Anadolu kasabasının hanenüfusunun sayısal olarak büyüklüğüne; kadın erkek nüfus oranına, nüfusun yaş ortalaması iledoğurganlık ve ölüm oranlarına dair bilgi edinilmeye çalışılacaktır. Ayrıca defterlerde baştahane reisi olmak üzere hanede çalışan veya çalışabilir durumdaki nüfusun mesleği, meşgalesiyıllık kazancı ve bu yıllık kazançtan alınan vergi nispeti belirtilmiş olduğundan bu veriler dedeğerlendirilecektir. Böylece, imparatorlukta modern anlamda ilk kez yapılan bir nüfussayımındaki verilerden hareket edilerek 1870’lerde bir Anadolu kasabasının kırsal alanındakiyaşamının genel görüntüsü verilmeye çalışılacaktır.