Psoriaziste sistemik tedavilerin etkinliklerinin immünohistokimyasal metodla karşılaştırılması

Abstract

Psoriazis kronik, inflamatuar, T hücre aracılı hiperproliferatif deri hastalığıdır. Hastaların % 20-30’unun sistemik tedaviye ihtiyaç duymasına rağmen sistemik tedavi modalitelerinin etkinliklerinin birbirleri ile karşılaştırıldığı çalışmalar az sayıdadır. Dar band ultraviyole B (UVB), asitretin ve metotreksat yıllardır geleneksel tedaviler olarak kullanılmaktadır. Bu tedavilerin etkinliklerinin, psoriasis şiddet indeksi (PASI) ve proliferasyon marker ekspresyonu olan Ki 67 ile karşılaştırılması amaçlandı. Hastalar dar band UVB (haftada üç gün) alan 13 hasta, asitretin (1 mg/kg/gün oral) alan10 hasta, metotreksat (25 mg/hafta intramusküler) alan 11 hasta olmak üzere üç gruba ayrıldı. Tedavi öncesi ve tedavinin 3. ayında PASI ve biyopsi değerlendirilmesi yapıldı. PASI ve immünohistokimyasal Ki 67 ekspresyonundaki azalma üç tedavi grubunda da istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,001). Fakat gruplar arasında istatistiksel farklılık yoktu (p>0,05). İyileşme oranı PASI’de Ki 67 ekspresyonundan istatiksel olarak daha yüksek bulundu. Dar band UVB, asitretin ve metotreksat tedavilerinin etkinlikleri açısından klinik ve immünohistokimyasal olarak birbirlerine üstünlüklerinin olmadığı tespit edildi. Fakat bu sonuçlar gösterdi ki klinik iyileşme (PASI), immünohistokimyasal hücre proliferasyonu ile birebir korelasyon göstermediğinden tedavi periyodunun belirlenmesinde baş rol oynamamalıdır.

Keywords

• Psoriasis
• Dar band UVB
• Asitretin
• Metotreksat
• Ki-67 ekspresyonu
• Psoriazis şiddet indeksi

References

1. Akdeniz, S., 1997. Asitretin ile tedavi edilen psoriasisli hastalarda 3 aylık tedavi sonuçları. Turkiye Klinikleri. J. Dermatol. 7, 161-165.
2. Al-Sırwaidan, S.N., Feldman, S.R., 2000. Clearance is not a realistic expectation of psoriasis treatment. J. Am. Acad. Dermatol. 42, 796-802.
3. Apa, D.D., Ikizoglu, G., Api, H., Baz, K., Tasdelen, B., 2005. The changes in expression of ICAM-3, Ki-67, PCNA, and CD31 in psoriatic lesions before and after methotrexate treatment. Arch. Dermatol. Res. 297, 249-255.
4. Aydın, F., Yıldız, L., Şentürk, N., 2002. Psöriasiste metotreksat etkinliğinin değerlendirilmesinde PASI-histopatolojik skor ilişkisi. Türkderm. 35, 110-114.
5. Barker, J.N., 2001. Genetic aspects of psöriasis. Clin. Exp. Dermatol. 26, 32-325. Barut, F., Bektaş, S., Gün, B.D., Bahadır, B., Özdamar, Ş.O., 2011. Psoriazis vulgariste mast hücreleri ve p53 gen ekspresyonu. Türkiye Klinikleri J. Med. Sci. 31, 321-327.
6. Başkan, E.B., Tunalı, S., Filiz, G., Aydoğan, K., Sarıcaoğlu, H., 2001. Psoriasis lezyonlarında Ki-67, PCNA, bcl-2 ve p53 protein ekspresyonlarının immunhistokimyasal yöntemle değerlendirilmesi. Türkiye Klinikleri J. Dermatol. 11, 68-72.
7. Ceović, R., Pasić, A., Lipozencić, J., Jakić-Razumović, J., Szirovicza, L., Kostović, K., 2006. Antiproliferative, antiangiogenic and apoptotic effect of photochemotherapy (PUVA) in psoriasis patients. J. Eur. Acad. Dermatol. 20, 527-533.
8. Chen, G..S., Wu, T.M., Yang, S.A., Yu, H.S., 2001. Quantitative assessments of physiological and biological parameters in psoriatic lesions and its correlations to the clinical severity of psoriasis. Kaohsiung J. Med. Sci. 17, 408-418.

9. Collins, P., Rogers, S., 1992. The efficacy of methotrexate in psoriasis. A review of 40 cases. Clin. Exp. Dermatol. 17, 257-260.
10. Dubertret, L., 2009. Retinoids, methotrexate and cyclosporine. Curr. Probl. Dermatol. 38, 79-94. Hannuksela-Svahn, A., Paakko, P., Autio, P., 1999. Expression of p53 before and after PUVA treatment in psöriasis. Acta Derm. Venereol. 79, 195-199.
11. Murray, H.E., 1991. A 12-month treatment of severe psoriasis with acitretin: Result of a Canadian open multicenter study. J. Am. Acad. Dermatol. 24, 598-602.
12. Van Greebe-Dooren, R.J., Kuijpers, A.L.A., Mulder, J., 1994. Methotrexate revisitied: Effects of long term treatment in psoriasis. Br. J. Dermatol. 130, 204-210.
13. Yazici, A.C., Tursen, U., Apa, D.D., Ikizoglu, G., Api, H., Baz, K., Tasdelen, B., 2005. The changes in expression of ICAM-3, Ki-67, PCNA, and CD31 in psoriatic lesions before and after methotrexate treatment. Arch. Dermatol. Res. 297, 249-255.