<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article  article-type="research-article"        dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                    <journal-id></journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi</journal-title>
            </journal-title-group>
                                        <issn pub-type="epub">2148-4899</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Pamukkale Üniversitesi</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id pub-id-type="doi">10.17859/pauifd.811506</article-id>
                                                                                                                                                                                            <title-group>
                                                                                                                        <article-title>Kur&#039;an&#039;ı Anlamada İsrailiyat&#039;ın Rolü.</article-title>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                    <contrib-id contrib-id-type="orcid">
                                        https://orcid.org/0000-0002-2928-0638</contrib-id>
                                                                <name>
                                    <surname>Ethem</surname>
                                    <given-names>Mürsel</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>Pamukkale Üniversitesi</aff>
                                                            </contrib>
                                                    <contrib contrib-type="author">
                                                                <name>
                                    <surname>Ünsal</surname>
                                    <given-names>Ramazan</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20201230">
                    <day>12</day>
                    <month>30</month>
                    <year>2020</year>
                </pub-date>
                                        <volume>7</volume>
                                        <issue>2</issue>
                                        <fpage>1720</fpage>
                                        <lpage>1744</lpage>
                        
                        <history>
                                    <date date-type="received" iso-8601-date="20201016">
                        <day>10</day>
                        <month>16</month>
                        <year>2020</year>
                    </date>
                                                    <date date-type="accepted" iso-8601-date="20201222">
                        <day>12</day>
                        <month>22</month>
                        <year>2020</year>
                    </date>
                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 2014, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi</copyright-statement>
                    <copyright-year>2014</copyright-year>
                    <copyright-holder>Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                <abstract><p>Kur’an’ın muhtevasını anlamak için nüzul döneminin başından itibaren büyük çabaların sarf edildiğini görmekteyiz. Bununla ilgili olarak Kur’an’ın anlaşılması için tefsir usulünde birçok kaynak ve yöntem zikredilmektedir. Söz konusu kaynaklar arasında İsrâiliyat’ın önemli bir yere sahip olduğunu söyleyebiliriz. Genelde İslam, özelde tefsir kaynaklarını incelediğimizde, Hz. Muhammed (SAV) de dâhil olmak üzere, ilk dönemde yaşayan Müslümanlar Kur’an’ı anlama ve yorumlamada çekinmeden İsrâiliyat’a başvurmuşlardır, diyebiliriz. Onlar, İsrâiliyat’a müracaat etmenin herhangi bir olumsuz netice doğuracağı endişesine de kapılmamışlardır. Çünkü vahiy süreci içinde Kur’an, Tevrat ve İncil de mevcut olup, vahiy sürecinin bir bütünüdür. Kur’an, bu önceki vahiylerde anlatılmış olan konulara mücmel olarak hedefine ve ihtiyaca göre yer vermiştir. İşaret edilen bu konuları anlamak için Tevrat ve İncili bilmek ve onlara müracaat etmek ihtiyaç haline gelmiştir.  Asr-ı Saadet döneminden uzaklaşıldıkça İsrâiliyat’la ilgili tutum olumsuz yönde değişmiştir. Tahminen hicri IV. asırdan sonra İsrâiliyat’ın bir ıstılahî terim olarak kullanılmaya başlaması, kanaatimizce, bu dönemlerden itibaren İslam âlimleri tarafından İsrâiliyat ile tefsir arasında da artık ihtiyatlı bir mesafenin/çizginin bulunması kanaatini de oluşturmuştur. Nitekim İslam âlimlerinin İsrâiliyat’la ilgili tutumları genelde olumsuzdur. Buna rağmen belirtmek gerekir ki hemen hemen bütün müfessirler ve Kur’an’ı farklı dillere çeviren ilim erbabı öyle veya böyle İsrâiliyat’tan istifade etmişlerdir.  Biz bu çalışmamızda İsrâiliyat hakkında genel bilgi verdikten sonra ilim adamlarının İsrâiliyat’la alakalı tutumlarını tahlil etmeye çalıştık. Ayrıca İsrâiliyat’ın Kur’an’ı anlamada gerçekten bir öneme sahip olup olmadığını delilleriyle ortaya koyduk. Bu araştırmamızın amacı İsrâiliyat’ın tefsir ilminde olmazsa olmazlardan birisi olduğunu deliller eşliğinde ortaya koymaya çalışmaktır.Ne yazık ki son zamanlarda İsrâiliyat, lüzumsuz bir bilgi yığını olarak gözükmektedir. Hâlbuki İsrâiliyat tefsir ilminde en önemli parçalarından bir parçadır. Bu çalışmamızda İsrâiliyat’a farklı bir açıdan bakmayı hedefledik. Ayrıca bugüne kadar ele alınmayan örnekler eşliğinde İsrâiliyat’ın önemini açıkladık.Zamanın geçmesiyle Müslümanların İsrâiliyat’la alakalı dünya bakışı değişmiştir. İlk asırlarda İsrâiliyat’a senedi açısından olumsuz bakılırken şimdiki zamanda bilgi/muhteva açısından olumsuz bakılmaktadır.</p></abstract>
                                                            
            
                                                            <kwd-group>
                                                    <kwd>Vahiy</kwd>
                                                    <kwd> </kwd>
                                                    <kwd>  Kur’an</kwd>
                                                    <kwd> </kwd>
                                                    <kwd>  Tefsir</kwd>
                                                    <kwd> </kwd>
                                                    <kwd>  İsrâiliyat.</kwd>
                                            </kwd-group>
                            
                                                                                                                        </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Akdemir, Salih. Kur’an’a Dilbilimsel Yaklaşımlar, İstanbul: Kuramer Yayınları, 2017.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Altıntaş, Hayrani. “Dehriyye”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 9/107-109. İstanbul: TDV Yayınları, 1994.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref3">
                        <label>3</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Arslan, Elif. Vahiy Sürecinde HNF kökünün Semantik Açıdan İncelenmesi, Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2012.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref4">
                        <label>4</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Atamov, Mursal. Rus Dilinde Yayınlanan Kur&#039;ân-ı Kerim Çevirilerininin Çeviribilim Açısından İncelenmesi (Başarılı Bir Rusça Kur&#039;an Çevirisinin Oluşturulmasına Katkı), Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2013.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref5">
                        <label>5</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Aydemir, Abdullah. Tefsirde İsrailiyyat (Hicri 6. asrın başına kadar), Erzurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 1974.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref6">
                        <label>6</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Birışık, Abdulhamit. “İsrâiliyyât” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. İstanbul: TDV Yayınları, 2001.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref7">
                        <label>7</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Cerrahoğlu, İsmail. “Kur’an-ı Kerim ve Sâbiîler”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 10. 1962.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref8">
                        <label>8</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Cündioğlu, Dücane. Kur’ân Çevirilerinin Dünyası, İstanbul: Kapı Yayınları, 2015.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref9">
                        <label>9</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Cündioğlu, Dücane. Kur’ân’ı Anlama’nın Anlamı Hermenötik Bir Deneyim, İstanbul: Tibyan yayınları, 1995.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref10">
                        <label>10</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çalışkan, İsmail. Tefsir Tarihi, Ankara: Bilay Yayınları, 2019.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref11">
                        <label>11</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çalışkan, İsmail. Tefsir Usulü, Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2017.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref12">
                        <label>12</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Demirci, Muhsin. Tefsir Usulü, İstanbul: İFAV Yayınları, 2015.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref13">
                        <label>13</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Derveze, İzzet. et-Tefsiru&#039;l-hadis, Kahire: Daru İhyai’l-Kütübi’l-Arabiy Yayınları, 1964.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref14">
                        <label>14</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">el-Buhari, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmail. el-Camiʿu’ṣ-ṣaḥiḥ, Mısır: Dâru’t-Tıbaati’l-Amire, 1422/2001.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref15">
                        <label>15</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">el-Ferrâ, Ebû Zekeriyyâ Yahyâ b. Ziyâd. Meâni’l-kur’ân, Beyrut: Âlemül-Kütüb Yayınları, 1983.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref16">
                        <label>16</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">el-Hüvvârî, Hûd b. Muhakkem. Tefsîru kitabillâhi&#039;l-azîz, Beyrut: Dâru&#039;l-Garbi&#039;l-İslâmiy Yayınları, 1990.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref17">
                        <label>17</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">el-Mâtürîdî, Ebû Mansûr Muhammed b. Muhammed b. Mahmûd. Te’vîlâtü’l-Kur’ân, Beyrut: Risale Yayınları, 2004.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref18">
                        <label>18</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">el-Mâverdî, Ebü’l-Hasen Alî b. Muhammed b. Habîb el-Basrî en-Nüket ve’l-uyûn, Beyrut: Dâru&#039;l-Kütübi&#039;l-İlmiyye.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref19">
                        <label>19</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">es-Semerkandi,  Ebû&#039;l-Leys. Bahru&#039;l-ulum, Lübnan: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiy, 1993.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref20">
                        <label>20</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ethem, Mürsel vd. Kur’an ve Anlam, Ankara: Grafiker Yayınları, 2018.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref21">
                        <label>21</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ethem, Mürsel. Rusça Kur’an-ı Kerim Çevirileri (Tanıtımı ve Analizi), Ankara: Gece Kitaplığı Yayınevi, 2017.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref22">
                        <label>22</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">et-Taberî, Ebû Cafer Muhammed ibn Cerîr. Câmiu’l-beyân an te’vîli âyi’l-kur’ân, thk. Abdullah b. Abdülmuhsin et-Türkî, Kahire: Hicr Yayınları, 2001.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref23">
                        <label>23</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ez-Zehebî, Muhammed Hüseyin. et-Tefsîr ve’l-müfessirûn, Kahire: Mus&#039;ab bin Umeyr Yayınları, 2004.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref24">
                        <label>24</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Firestone,  Reuven. “İslam’ın Teşekkül Döneminde Yahudi Kültürü”, çev. Ertuğrul Döner &amp; Ahmet Rıfat Geçioğlu, Marife: Dini Araştırmalar Dergisi, 14/3 (2014).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref25">
                        <label>25</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gesenius, Friedrich Wilhelm. Hebrew and Chaldee Lexicon to the Old Testament, Michigan: Baker Books Yayınları, 1996.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref26">
                        <label>26</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gökkır, Necmeddin. “Kur’an-ı kerim açısından ilahi kitapların tahrifi meselesi”  İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 0/2, (Nisan 2012).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref27">
                        <label>27</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gündüz, Şinasi. “Kur&#039;an&#039;daki Sabiilerin Kimliği Üzerine Bir Tahlil ve Değerlendirme” Türkiye 1. Dinler Tarihi Araştırmaları Sempozyumu, Samsun: 19 Mayıs üniversitesi ilahiyat Fakültesi yayınları, 1992.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref28">
                        <label>28</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gündüz, Şinasi. “Mecüsilik”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 28. Ankara: TDV Yayınları, 2003.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref29">
                        <label>29</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gündüz, Şinasi. “Sâbiîlik”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 35. İstanbul: TDV Yayınları, 2008.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref30">
                        <label>30</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Harman, Ömer Faruk.  “İslam Kaynaklarına Göre Yahudilik”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 43/226-232. İstanbul: TDV Yayınları, 2013.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref31">
                        <label>31</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Hatiboğlu, İbrahim. “İsrâiliyyât”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 23/195-199. İstanbul: TDV Yayınları, 2001.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref32">
                        <label>32</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">İbn Hişâm, Ebû Muhammed Abdu’l-Melik. es-Siratun- Nebeviyye, Kahire: Daru’l-Hadis, 1995.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref33">
                        <label>33</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Mukâtil b. Süleymân, . et-Tefsîrü’l-kebîr, Beyrut: Müessesetü’t-Tarihi’l-Arabî Yayınları, 2002.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref34">
                        <label>34</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">İşler, Emrullah. “Çok Anlamlılık, Anlam Daralması ve Kur’an’ın Türkçe Çevirilerinde Yapılan Yanlışlar”, Kur’an ve Dil –Dil Bilim ve Hermenötik Sempozyumu, Van: Yüzüncü Yıl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları 2001.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref35">
                        <label>35</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Jeffery, Arthur. The Foreign Vocabulary of the Qur’an, Leiden: Brill Yayınları, 2007.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref36">
                        <label>36</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kaplan, Hasan. “Bir İnanç Aşaması Olarak Haniflik”, Çanakkale On sekiz Mart Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 0/10. (Mart 2017).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref37">
                        <label>37</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Klein, Ernest. A Comprehensive Etymological Dictionary of the Hebrew Language for Readers of Englısh, Kudüs: Carta Yayınları, 1987.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref38">
                        <label>38</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kur’an Mesajı: Meal-Tefsir, çev. Muhammed Esed, Türkçeye çev. Cahit Koytak &amp; Ahmet Ertürk Ankara: İşaret Yayınları, 2002.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref39">
                        <label>39</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kur’ân Yolu Türkçe Meâl ve Tefsir, çev. Hayrettin Karaman,  Mustafa Çağrıcı, İbrahim Kâfi Dönmez,  Sadrettin Gümüş,  Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2014.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref40">
                        <label>40</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kur’ân-ı Kerim Meali Anlam ve Yorum Merkezli Çeviri, çev. Mustafa Öztürk, Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2015.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref41">
                        <label>41</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kur’an-ı Kerim Meali. çev. Halil Altuntaş &amp; Muzaffer Sahin Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2009.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref42">
                        <label>42</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kuzgun, Şaban. “Hanif”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 16/33-39. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref43">
                        <label>43</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Marulcu, Hasan Tevfik. “Enbiyâ 21/30 Bağlamında Kelâm-Belâgat İlişkisi -Ateizm ve Deizme Bir Reddiye”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2/ 321-323. (Haziran 2018).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref44">
                        <label>44</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Medkûr,  İbrahim. el-Mu’cemü’l-vecîz, Mısır:Talim ve Terbiye Bakanlığı Özel Baskı, 1994.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref45">
                        <label>45</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Muslim, Haccâc, Ebû’l-Huseyn el-Kuşeyrî. Sahîhu Muslim, Mısır: 1374/1955.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref46">
                        <label>46</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ethem, Mürsel. Kur’an’da İbranice Kelimeler (Mühezzeb Bağlamında Eleştirel Bir İnceleme), Gece Kitaplığı yay Ankara 2017.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref47">
                        <label>47</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Özdemir, Ahmet. Vahiy Sürecinde Yunus Peygamber Kıssası, Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2007.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref48">
                        <label>48</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Öztürk, Mustafa. “Kur’an Kıssaları Bağlamında İsrâiliyyât Meselesine Farklı Bir Yaklaşım -Tefsirde İsrâiliyyât Karşıtı Söylemin Tahlil ve Tenkidi”, İslâmî İlimler Dergisi, 9/1 (2014).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref49">
                        <label>49</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Schachter, Haim. The New Universal Hebrew English Dictionary, Tel Aviv: Yavneh Publishing House, 1962.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref50">
                        <label>50</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Sinanoğlu, Mustafa. “İslam Kaynaklarına Göre Hıristiyanlık”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 17/364-368. İstanbul: TDV Yayınları, 1998.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref51">
                        <label>51</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Söylemez, Mehmet Mahfuz. “Hz. Peygamber Döneminde Mecusiler” Hz. Muhammed ve evrensel mesajı sempozyumu, İslami İlimler Dergisi Yayınları, 2007.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref52">
                        <label>52</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Tümer, Günay. “Büdizm”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 6/352-360. İstanbul: TDV Yayınları, 1992.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref53">
                        <label>53</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Uzun, Nihat. “Sahabenin Tefsirde İsrailiyata Bakışı”, Karadeniz Teknik Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi = Journal of the Faculty of Divinity, 2/1 (2015).</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref54">
                        <label>54</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ünsal, Ramazan. Yahudi Kutsal Kitabı, Yeni Ahit ve Kur’an-ı Kerim’de r-d-y Kökünün Artsüremli Semantik İncelemesi. Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2018.</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
