Gideon Toury’nin erek odaklı kuramı ışığında Zekeriya Tamir’in “Kül İçinde Bahar” adlı eserinin Türkçeye çevirisinin incelenmesi
Öz
Tarihin ilk zamanlarından beri çeviri, diller ve kültürler arasında aktarım sağlamaktadır. İlk zamanlarda sözlü olarak başlayan bu aktarım, daha sonraki yıllarda yazılı olarak da devam etmiştir. Günümüzde bir bilim dalı olarak yerini alan çeviri, aslında hayatın her alanında etkin bir rol oynamaktadır. Bilim, sanat, edebiyat gibi tüm alanlarla bağlantılı olan çeviri, farklı dil ve kültürlerin daha iyi anlaşılması ve hatta tanıtılması için gerekli hale gelmiştir. Bu bağlamda çevirinin daha iyi anlaşılması, kaynak dil ve kültürün erek okuyucuya anlaşılır bir biçimde sunulması için çeşitli kuram ve stratejiler geliştirilmiştir. Bu çalışmanın amacı; Arapçadan Türkçeye yapılan çevirilerde, benzerlikler, kayıplar, yeterlilik ve kabul edilebilirlik gibi izlenen çeviri yöntemlerini saptamaktır. Bu amaçla Suriyeli yazar Zekeriya Tamir’in “Kül İçinde Bahar” adlı kitabında yer alan on bir öykü, Gideon Toury’nin Betimleyici Çeviri Araştırmaları doğrultusunda çeviri normları çerçevesinde incelenmiş ve çevirilerde uygulanan stratejilere yer verilmiştir. Çalışmada veri toplamak amacıyla internet veri tabanları ve açık kaynaklardan elde edilen bilgiler ve bu alanda yazılmış kitaplar kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda çevirmenin genel olarak erek odaklı bir çeviri anlayışı benimsediği görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Bengi-Öner, I. (1995), “Çeviribilimde Bireysel Kuramdan Geniş Ölçekli Bir Bakış Açısına Doğru, Çeviri ve Çeviri Kuramı Üzerine Söylemler”, yay. haz. Mehmet Rıfat, İstanbul, Düzlem Yayınları, 9-12; akt. Yalçın, Perihan (2015), Çeviri Stratejileri Kuram ve Uygulama.
- Bostancı, A. (2007), Çağdaş Arap edebiyatçısı Zekeriyâ Tâmir edebî kişiliği ve hikâyeciliği, Nun Yayıncılık, İstanbul.
- Can, A. H. (2006), Zekeriya Tâmir ve İbâdullah adlı eserinin teknik ve tematik incelenmesi, Erzurum, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi); akt. Fettahoğlu, Y. (2016), “Suriyeli Yazar Zekeriyyâ Tâmir'in "Onuncu Günde Kaplanlar" adlı hikâyesi ve tahlili”, Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, C:5, S: 10, s. 63-74.
- Çimen Karayürek, E.; Kurt, M. (2021). “Analyse de Çılgın Gibi dans le contexte de l’autotraduction”. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (23), 739-752. DOI: 10.29000/rumelide.949688.
- Erkalan Çakır, N. (2022). “Karikatür Çevirilerinde Mizahi Üslubun Aktarımı”, içinde Edebiyatın Sanatlararası İlişkileri (Ed.) Ömer Solak, 511-529, Çanakkale: Paradigma Akademi.
- Fettahoğlu, Y. (2016), “Suriyeli Yazar Zekeriyyâ Tâmir'in "Onuncu Günde Kaplanlar" Adlı Hikâyesi ve Tahlili”, Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, C:5, S: 10, s. 63-74. Tahir Gürçağlar, Ş. (2015), Kapılar; çeviri tarihine yaklaşımlar, Scala Yayıncılık, İstanbul.
- Tahir Gürçağlar, Ş. (2019), Çevirinin ABC’si, Say Yayınları, İstanbul.
- Holmes, J.S. (1988), “The Name & Nature of Translation Studies, Translated! Papers on Literary Translation Studies”, Amsterdam: Rodopi; akt, Yazıcı, M. 2005, “Çeviribilimin Temel Kavramı ve Kuramları”, Multilingual Yabancı Dil Yayınları, İstanbul.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Çeviri ve Yorum Çalışmaları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
22 Haziran 2023
Gönderilme Tarihi
13 Nisan 2023
Kabul Tarihi
20 Haziran 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Sayı: 34
APA
Arslan Bilir, H. (2023). Gideon Toury’nin erek odaklı kuramı ışığında Zekeriya Tamir’in “Kül İçinde Bahar” adlı eserinin Türkçeye çevirisinin incelenmesi. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 34, 1340-1353. https://doi.org/10.29000/rumelide.1316402