Review

Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar

Volume: 4 Number: S-1 October 31, 2021
TR EN

Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar

Abstract

COVID-19 pandemisi, ağız sağlığı eşitsizliklerinin artmasına, topluma yönelik ağız diş sağlığını geliştirme programlarının ve koruyucu ağız sağlığı hizmetlerinin kısıtlanmasına neden olmaktadır. Ortak risk yaklaşımına göre kronik sistemik hastalıklar ile aynı risk faktörlerini paylaşan ağız hastalıklarının yönetilebilmesi için ağız sağlığı hizmetlerinin birinci basamak sağlık hizmetlerine entegre edilmesi gerekmektedir. ‘Tek Sağlık’ konsepti benimsenerek halk sağlığı uygulamalarında multidisipliner çalışmalara ağırlık verilmelidir. Toplumun ağız sağlığı çıktılarını arttırmak için biyopsikososyal yaklaşım çerçevesinde sektörler arası işbirliği, çalışma esnekliği, kapasitesi, sosyal adalet, eşitlik ve insan hakları etik kuralları dikkate alınarak planlanan ağız sağlığını geliştirme programlarına ihtiyaç vardır. Toplumun “COVID-19 ve Ağız Sağlığı” konusunda okuryazarlığını arttırmak için enformasyon teknolojileri ve sosyal medya ağları kullanılmalıdır. Bu dönemde, sürveyans ve halk sağlığı çalışmaları vasıtasıyla toplumsal düzeyde ağız sağlığı ihtiyaç değerlendirilmesinin yapılması da önemlidir. Hareket kısıtlaması ve sağlığın sosyal belirteçleri nedeniyle ağız sağlığı hizmetlerine ulaşmada zorluk yaşayan dezavantajlı gruplar, çocuk ve yaşlılar için ağız sağlığının korunması ve geliştirilmesine yönelik programlara öncelik verilmelidir.

Keywords

References

  1. 1. WHO. WHO Director-General’s opening remarks at the media briefing on COVID-19 -11 March 2020. (Cited 12.04.2021) Available from URL: https://www.who.int/directorgeneral/ speeches/detail/who-director-generalsopening- remarks-at-the-media-briefingoncovid- 19---11-march-2020.
  2. 2. Ghani F. Covid-19 Outbreak - Immediate and long-term impacts on the dental profession. Pak J Med Sci 2020;36(COVID19-S4):126-9.
  3. 3. Mascitti M, Campisi G. Dental Public Health Landscape: Challenges, Technological Innovation and Opportunities in the 21st Century and COVID-19 Pandemic. Int J Environ Res Public Health 2020;17:3636.
  4. 4. Mantas J. The Importance of Health Informatics in Public Health During the COVID-19 Pandemic. Stud Health Technol Inform 2020;272:487-8.
  5. 5. Sycinska-Dziarnowska M, Paradowska- Stankiewicz I. Dental Challenges and the Needs of the Population during the Covid-19 Pandemic Period. Real-Time Surveillance Using Google Trends. Int J Environ Res Public Health 2020;17(23):8999.
  6. 6. Kathree BA, Khan SB, Ahmed R, Maart R, Layloo N, Asia-Michaels W. COVID-19 and its impact in the dental setting: A scoping review. PLoS ONE 2020;15(12): e0244352
  7. 7. Elster N, Parsi, K. Oral Health Matters: The Ethics of Providing Oral Health During COVID-19. HEC Forum 2021; 33(1-2):157-64.
  8. 8. Watt RG. COVID-19 is an opportunity for reform in dentistry. Lancet 2020; 15;396(10249):462.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Dentistry

Journal Section

Review

Publication Date

October 31, 2021

Submission Date

May 31, 2021

Acceptance Date

August 17, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 4 Number: S-1

APA
Peker, K., Ak, G., Onur, Ö., Deger İşler, S., & Açıkgöz, M. M. (2021). Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar. Journal of Advanced Research in Health Sciences, 4(S-1), 83-95. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-945653
AMA
1.Peker K, Ak G, Onur Ö, Deger İşler S, Açıkgöz MM. Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021;4(S-1):83-95. doi:10.26650/JARHS2021-945653
Chicago
Peker, Kadriye, Gülsüm Ak, Özen Onur, Sabire Deger İşler, and Mustafa Mert Açıkgöz. 2021. “Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri Ve Etik Sorunlar”. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4 (S-1): 83-95. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-945653.
EndNote
Peker K, Ak G, Onur Ö, Deger İşler S, Açıkgöz MM (October 1, 2021) Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4 S-1 83–95.
IEEE
[1]K. Peker, G. Ak, Ö. Onur, S. Deger İşler, and M. M. Açıkgöz, “Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar”, Journal of Advanced Research in Health Sciences, vol. 4, no. S-1, pp. 83–95, Oct. 2021, doi: 10.26650/JARHS2021-945653.
ISNAD
Peker, Kadriye - Ak, Gülsüm - Onur, Özen - Deger İşler, Sabire - Açıkgöz, Mustafa Mert. “Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri Ve Etik Sorunlar”. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4/S-1 (October 1, 2021): 83-95. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-945653.
JAMA
1.Peker K, Ak G, Onur Ö, Deger İşler S, Açıkgöz MM. Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021;4:83–95.
MLA
Peker, Kadriye, et al. “Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri Ve Etik Sorunlar”. Journal of Advanced Research in Health Sciences, vol. 4, no. S-1, Oct. 2021, pp. 83-95, doi:10.26650/JARHS2021-945653.
Vancouver
1.Kadriye Peker, Gülsüm Ak, Özen Onur, Sabire Deger İşler, Mustafa Mert Açıkgöz. Covıd-19 Pandemisinin Toplum Ağız Diş Sağlığına Etkileri ve Etik Sorunlar. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021 Oct. 1;4(S-1):83-95. doi:10.26650/JARHS2021-945653