GEBELİKTE İLAÇ TERATOJENİTESİ
Abstract
Fizyolojik bir süreç olan gebelikte
teratojen etkenlerle karşılaşmaya bağlı olarak fetüs üzerinde olumsuz etkiler
ortaya çıkabilmektedir. Bu teratojen etkenler çevresel faktörler, kimyasallar
ve risk grubundaki ilaçlar olarak sınıflandırılabilir. Gebelikte maruz kalınan
bu etkenlerden ilaç kullanımıyla ilişkili olan teratojenik etki, fetal
malformasyonların artması olarak bilinmektedir. İlaç kullanımı ile ilişkili
teratojenik etkiler ve sebeplerinin bilinmesini sağlamak amacıyla FDA (Food and
Drug Administration) kategorize/sınıflandırma sistemleri oluşturmuştur. FDA
kategorize sisteminde gözlemlenmiş etkilerden, etkileri kesin olmayan verilere kadar A,B,C,D,X şeklinde
harflendirilerek bir aralık tanımlanmaktadır. Bu sayede etkileri
değerlendirilen veriler sonucunda maruziyetin azaltılması amaçlanmaktadır. Buna
rağmen gebelikte ilaç kullanımı ile ilgili yapılan araştırmaların sınırlı
olması, FDA kategorize sisteminin her ilaç için yeterli veriye sahip olmamasına
yol açmaktadır. Dolayısıyla doğum öncesi dönemdeki kadınlara gebelikte herhangi
bir ilacın kullanımı konusunda bilgilendirme yapılması önem arz etmektedir. Bu
konuda öncelikle 15-49 yaş kadınların bakım ve danışmanlığını üstlenen ebelere
büyük bir sorumluluk düşmektedir. Ebeler, prekonsepsiyonel danışmanlık hizmeti
sunarak sağlıklı gebeliklerin oluşumuna destek olmalıdırlar. Prekonsepsiyonel
danışmanlığın yeterli veya ulaşılabilir olmadığı durumlarda doğum öncesi bakım
hizmeti sağlanmalı, ulaşılabilirliği arttırılmalıdır. Ebeler, özellikle doğum
öncesi dönemde teratojenik etkenlere maruz kalan gebelerin bu durumlarını kayıt
etmeli ve bilgilendirme yapmalıdırlar. Bu makalede ebelerin güncel verilere
ulaşması amacıyla, FDA kategorize sistemi ve kanıtlanmış araştırmalar
incelenerek fetal sonuçlar derlenmiştir.
Keywords
Supporting Institution
References
- 1. Korkmaz Y.,N. Gebelikte zararlı etmenler. (ed.Yeşilçiçek Ç.K,ed.Çetin CF). Doğum Öncesi Dönem I. 1.baskı.İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevi; 2018. s. 197-214.
- 2. Sel,G., Küçük.H., Harma,M.İ., Harma,M. Teratojenite Riskli İlaç Kullanan İlk Trimester Gebelerin, Gebeliklerinin Devamı Konusundaki Tercihleri. Tıp Araştırmaları Arşivi. 2017. 2(2); 17-20.
- 3. Öztürk,Z. Gebelikte İlaç Kullanımı ve Risk Değerlendirmesi: Beni Kategorize Etme. Zeynep Kamil Tıp Bülteni. 2018. 49(1); 109-112.
- 4. Miral,M. Kızılkaya Beji,N. Gebelikte İlaç Kullanımı ve Danışmanlık. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi. 2017. 4(2); 150-150.
- 5. Özbudak,H. Ünal,Z.A., Sabuncuoğlu,S. Gebelikte Non-steroid Antiinflamatuvar İlaçların Kullanımın Değerlendirilmesi. Marmara Pharmaceutical Journal. 2016. 20; 64-71.
- 6. Promoting rational use of medicines: core components. WHO Policy Perspectives on Medicines. September 2002 Geneva. Available from: http://www.who.int/medicines/publications/policyperspectives/ppm05en.pdf (Erişim tarihi: 26 Şubat 2018).
- 7. Banhidy F,Lowry, R.B., Andrew E. Risk and Benefit of Drug Use During Pregnancy. International Journal of Medical Sciences. 2005; 2(3): 100-106.
- 8. Kaplan,Y.C., Can,H., Demir,Ö., Karadaş,B., Yılmaz,İ., Temiz,T.K. İlaçların Gebelikte Kullanımlarına Dair Risk İletişiminde Yeni Dönem: FDA Gebelik Risk Kategorileri Değişiyor. Türk Aile Hekimliği Dergisi. 2014. 18(4); 195-198.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Review
Authors
Eda Aydın
*
0000-0002-6062-1496
Türkiye
Nurcan Armağan
This is me
0000-0001-7921-6370
Türkiye
Nuran Aydın Ateş
This is me
0000-0003-0582-1484
Türkiye
Publication Date
January 7, 2020
Submission Date
June 14, 2019
Acceptance Date
January 7, 2020
Published in Issue
Year 2019 Volume: 2 Number: 3
