İbn Abdilberr el-Endelüsî'nin Tenkidinde Muhalefet Sebebiyle Münker Hadis -Çözümlemeli Çalışma-
Öz
İbn Abdilberr hadis imamlarından ve hadis tenkidi alanında itimat edilen alimlerdendir. Onun bu alandaki dehası gerek isnad yönünden gerekse metin yönünden bazı rivayetlerdeki bazı hususlara işaret etmesiyle açık bir şekilde ortaya çıkmıştır. Bu hususlar zayıf ravilerden zuhur edebildiği gibi sika ravilerden de zuhur edebilmiştir. İbn Abdilber’in tenkid ettiği en bariz yönler şunlardır: Bir ravinin mevkuf rivayeti merfu’ yapması, bir hadis için alışılagelmiş başka bir sened kullanması, hıfz yönünden kendisinden daha üstün bir raviye zıt düşecek şekilde hadisi irad etmesi, hadisin metnine ilave yapması, hadisi asıl manasından uzaklaştıracak şekilde manayla rivayet etmesi, sika ravilere muhalefet etmesi, münker rivayetleriyle bilinen bir ravinin sahih rivayetlere muhalefet etmesi, sahabinin uygulamasına ters düşen fetvasını nakletmesi, hadisin lafzını değiştirmesi, dindeki zaruri bir bilgiye muhalefet etmesi, hadisi başka bir hadisle değiştirmesi veya farklı farklı rivayetleri tek sened altında birleştirmesi.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmâil el-Buhârî. es-Sahîh. Tahkik: Muhammed Zuheyr b. Nâsır en-Nâsır. Yy.: Dâru Tavku’n-Necât, h. 1422.
- Dârakutnî, Ebu’l-Hasen Ali b. Ömer. ‘İlelu’l-Ehâdisi’n-Nebeviyye. Tahkik: Muhammed b. Sâlih b. Muhammed ed-Debâsî. Demmâm: Dâru İbnu’l-Cevzî, h. 1427.
- Ebu Dâvud, Süleymân b. el-Eşâs el-Sicistânî. es-Sunen. Tahkik: Şuâyb el-Arnaût ve diğerleri. Beyrut: Dâru’r-Risâle’l-Alemîyye,2009/1430.
- Fâkihî, Muhammed b. İshâk b. el-Abbâs. Ahbâru Mekke fî Kadîmi’d-Dehr ve Hadîsihi. Tahkik: Dr. Abdulmelik Abdullah Dehîş. Beyrut: Dâru Hadr, h. 1414.
- Hâkim, Ebu Abdullah Muhammed b. Abdullah. el-Mustedrek. Tahkik: Muhammed Ârab en-Nu’mânî, Amir Hasan en-Nu’manî, Ebu’l-Hasen el-Emrûhavî, Şerîfeddîn el-Fâlmî, Hâşim en-Nedvî. Hindistan: Deiratu’l-Mearif, h. 1335.
- Hatib el-Bağdadî, Ebu Bekir Ahmed b. Ali b. Sâbit. Tarihu Bağdad. Tahkik: Dr. Beşşar Âvvâd Mârûf. Beyrut, Dâru’l-Garbi’l-İslâmî, 1422/2002.
- Hatîb el-Bağdadî. el-Fasl li’l-Vasli’l Medric fî’n-Nakl. Tahkik: Muhammed b. Matar ez-Zehrânî. Beyrut: Dâru’l-Hicre,1418/1997.
- Humeydi, Ebu Abdullah Muhammed b. Futûh b. Abdullah. Cezvetu’l-Muktebis fî Zikri Vullâti’l-Endelus. Kahire: Daru’l-Mısriyye, 1966.
- İbn Abdilber, Ebu Ömer Yûsuf b. Abdullah b. Muhammed el-Nemerî. el- İstizkâr. Tahkik: Dr. Abdulmu’tî Emîn Kal’aci. Beyrût: Dâru Kuteybe, 1414-1993.
- İbn Abdilber. et-Temhîd. Tahkik: Mustafa b. Ahmed el-’Ulvî, Muhammed Abdulkadir elBekrî. el-Mağrib: Vizeru Umumi’l-Evkaf, h. 1387.