EKEV Akademi Dergisi 1301-6229 2148-0710 Erzurum Kültür Eğitim Vakfı Education Management Education Policy Specialist Studies in Education (Other) Eğitim Yönetimi Eğitim Politikası Eğitim Üzerine Çalışmalar (Diğer) OPINIONS OF SCHOOL ADMINISTRATORS ON METAVERSE AND WEB 3.0 CONCEPT Okul Yöneticilerinin Metaverse ve WEB 3.0 Kavramı Hakkındaki Görüşleri https://orcid.org/0009-0007-4994-5821 Uygur Özgür ISPARTA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Advanced Online Publication 291 312 04 10 2025 03 28 2026 Copyright © 2013, EKEV Akademi Dergisi 2013 EKEV Akademi Dergisi

In recent years, the pace of change, particularly in technology, has been astonishingly rapid. The social structure created by technological changes is also impacting the field of education, and the roles of schools, teachers, and school administrators are becoming a subject of renewed scrutiny. How to adapt each new technology to education is a crucial issue for educators to examine. As developing technology integrates concepts like the Metaverse and WEB 3.0 into our lives, every educator must understand how to use these technologies in education. Therefore, it is crucial for school administrators to have sufficient knowledge of these concepts. The aim of this study is to examine the views of school administrators on the concepts of metaverse and WEB 3.0. The study was conducted with the participation of 47 school administrators working in Isparta province. Data were obtained through a semi-structured online form as an interview form. Content analysis technique was used in the data analysis process. According to the research findings, it was determined that the vast majority of school administrators had heard of the concept of the metaverse before, but had not heard of the concepts of VR, MR and AR related to the metaverse world (beyond the universe). More than half of the school administrators participating in the study stated that they had heard of the concepts of avatar and metahuman before. It was determined that more than half of the participating school administrators did not have information about the concept of NFT and innovative business. As a result of the research, it was determined that more than half of the participant school administrators had knowledge about the concept of WEB 3.0. In addition, when the participant school administrators were asked about their thoughts on the metaverse, it was seen that their thoughts were more positive and they were able to define this concept.

Son yıllarda özellikle teknoloji alanındaki değişimin hızı şaşırtıcı bir şekilde artmaktadır. Teknolojik değişimlerin ortaya çıkardığı toplumsal yapı, eğitim alanını da etkilemekte, okulların, öğretmenlerin ve okul yöneticilerinin rolleri yeniden incelenen bir konu haline gelmektedir. Gelişen her yeni teknolojinin eğitime nasıl uyarlanacağı, eğitimciler tarafından incelenmesi gereken önemli bir konudur. Gelişen teknoloji Metaverse ve WEB 3.0 gibi kavramları hayatımıza dâhil ederken bu teknolojilerin eğitimde nasıl kullanılacağı her eğitimci tarafından bilinmelidir. Dolayısıyla okul yöneticilerinin de bu kavramlara ilişkin bilgilerinin yeterli düzeyde olması önemlidir. Bu nedenle çalışmanın amacı araştırmaya katılan okul yöneticilerinin metaverse ve WEB 3.0 kavramlarına yönelik görüşlerini incelemektir. Çalışma Isparta ilinde görevli 47 okul yöneticisinin katılımıyla yapılmıştır. Görüşme formu olarak yarı yapılandırılmış çevrimiçi bir form aracılığıyla veriler elde edilmiştir. Verilerin analiz sürecinde içerik analiz tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre okul yöneticilerinin büyük bir çoğunluğunun metaverse kavramını daha önce duydukları, bununla birlikte metaverse dünyası (evren ötesi) ile ilgili olan VR, MR ve AR kavramlarını duymadıkları bulgusuna ulaşılmıştır. Araştırmaya katılan okul yöneticilerinin yarıdan fazlasının avatar ve metahuman kavramlarını daha önce duyduklarını ifade etmiştir. Katılımcı okul yöneticilerinin yarısından fazlasının NFT ve inovatif işletme kavramı hakkında bilgi sahibi olmadığı tespit edilmiştir. Katılımcı okul yöneticilerinin yarısından fazlasının WEB 3.0 kavramı hakkında bilgi sahibi olduğu araştırma sonucunda tespit edilmiştir. Ayrıca katılımcı okul yöneticileri metaverse hakkındaki düşünceleri sorulduğunda düşüncelerinin daha olumlu olduğu ve bu kavrama ilişkin tanımlama yapabildiği görülmüştür.

 Metaverse WEB 3.0 School administrators NFT Innovative business Metaverse WEB 3.0 Okul yöneticileri NFT İnovatif işletme Ağgül, E., Altun Yalçın, S., & Yalçın, P. (2023). Öğretmen adaylarının metaverse ve WEB 3.0 kavramı hakkındaki görüşleri. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 292-307. https://doi.org/10.47525/ulasbid.1246357 Akbaba, A. İ., & Mühürdaroğlu, A. (2022). Endüstri 4.0 bağlamında üniversite 4.0 uygulamaları. N. İyit, Y. Akyıldız, B. H. Özbek (Eds.), Sosyal ve Beşerî Bilimlerde Güncel Araştırmalar – II içinde (ss. 297-324). Gece Kitaplığı. Akman, E. (2023, 20-21 Mayıs). Öğretmen adaylarının Metaverse kullanımıyla ilgili tutumlarının incelenmesi [Sözlü Bildiri]. 14. Uluslararası Sosyal Beşeri ve Eğitim Bilimleri Kongresi, İstanbul. Alkayış, A. (2021). Eğitim felsefesi perspektifinden dijitalleşme ve eğitim 4.0. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(21), 221-237. Argan, M., Tokay Argan, M., & Dinç, H. (2022). Beni başka alemlere götür! Kullanıcı temelli metaverse etkinlik deneyimi. İnternet Uygulamarı ve Eğitimi, 13(1), 33-53. Arvas, İ. (2022). Gutenberg galaksisinden meta evrenine: üçüncü kuşak internet, WEB 3.0. Academic Journal of Information Technology, 13(48), 54-71. Aydın, S. (2023). Teachers' perceptions of the use of the metaverse in foreign language teaching and learning. Schoolteachers' perspectives of augmented reality in classroom teaching (pp. 201-219). IGI Global. Bakır, Ç. (2022). Metaverse üzerine kapsamlı araştırma. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 45, 64-73. https://doi.org/10.31590/ejosat.1220168 Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368-388. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. A., Karadeniz, Ş., & Demirel, F (2021). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri (s. 258). Pegem Akademi. Cheng, R., Wu, N., Chen, S., & Han, B. (2022). Will metaverse be nextG internet? Vision, hype, and reality. arXiv preprint arXiv:2201.12894. https://doi.org/10.48550/arXiv.2201.12894 Creswell, J. W. (2013). Nitel araştırma yöntemleri: beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni (ss. 79-80). Siyasal. Creswell, J. W., & Clark, V. L. P. (2014). Karma yöntem araştırmaları: tasarımı ve yürütülmesi. (Y. Dede & S. B. Demir, Eds.). Anı. Çelikkol, Ş. (2022). Metaverse dünyasının tüketici satın alma davranışları açısından değerlendirilmesi. İstanbul Kent Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 3(1) 64-75. Damar, M. (2021). Metaverse shape of your life for future: A bibliometric snapshot. Journal of Metaverse, 1(1), 1-8. Dionisio, J. D. N., Iii, W. G. B., & Gilbert, R. (2013). 3D Virtual worlds and the metaverse: Current status and future possibilities. ACM Computing Surveys, 45(3), 1-38. https://doi.org/10.1145/2480741.2480751 Duan, H., Li, J., Fan, S., Lin, Z., Wu, X., & Cai, W. (2021). Metaverse for social good: a university campus prototype. https://arxiv.org/pdf/2108.08985.pdf [Erişim Tarihi: 29.11.2024] Elagili, H. F. (2016). Eğitim sistemlerinde anlamsal web teknolojilerinin kullanımı (Tez No. 690400) [Yüksek lisans tezi, Kastamonu Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Ergüney, M., & Tepe, N. (2023). Metaverse: Bir metafor çalışması. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 12(2), 1178-1195. https://doi.org/10.15869/itobiad.1278887 Eşin, Ş., & Özdemir, E. (2022). The Metaverse in mathematics education: The opinions of secondary school mathematics teachers. Journal of Educational Technology and Online Learning, 5(4), 1041-1060. https://doi.org/10.31681/jetol.1149802 Garavand, A., & Aslani, N. (2022). Metaverse phenomenon and its impact on health: A scoping review. Informatics in Medicine Unlocked, 32, 1-6. https://doi.org/10.1016/j.imu.2022.101029 Gaubert, J. (2021). Seoul to become the first city to enter the metaverse what will it look like?[Metaverse'e giren ilk şehir Seul olacak mı? Nasıl görünecek?], https://www.euronews.com/next/seoul-to-become-thefirst-cityto-enter-the-metaverse-what-will-it-look-like [Erişim Tarihi: 26.11.2024] Göktaş, P., & Hazarhun, E. (2024). Metaverse etkinlik deneyimi üzerine nitel araştırma: Süleyman Demirel Üniversitesi metaverse girişim stüdyosu örneği. Alanya Akademik Bakış, 8(2), 600-618. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1410565 Göktaş, P., & Uygur, Ö. (2024). Okul yöneticilerinin metaverse farkındalığı. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, 6(1), 19-39. https://doi.org/10.47542/sauied.1452564 Gün, M., & Öz, B. D. (2024). Türkçe öğretmeni adaylarının WEB 3.0 ve metaverse kavramlarına ilişkin görüşleri. Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Dergisi, 9(1), 329-344. Heath, A. (2021). Mark Zuckerberg on why Facebook is rebranding to Meta. The Verge, https://www.theverge.com/22749919/mark-zuckerbergfacebook-meta-company-ebrand [Erişim Tarihi: 26.11.2024] Hwang, Y., & Lee, J. Y. (2024). Exploring pre-service english teachers’ perceptions and technological acceptance of metaverse language classroom design. SAGE Open, 14(4), 21582440241300543. Işık, E., & Köse, M. (2024). Fen bilimleri öğretmenlerinin artırılmış gerçeklik, metaverse, yapay zekâ ve eğitimde uygulamalarıyla ilgili görüşlerinin incelenmesi. Journal of Individual Differences in Education, 6(2), 149-169. Jeon, H. J., Youn, H. C., Ko, S. M., & Kim, T. H. (2021). Blockchain and AI meet in the metaverse, In Blockchain Potential in AI. Intech Open. https://doi.org/10.5772/intechopen.99114 Jung, S., Lee, S., Jeon, S., & Jung, H. (2021). Review of metaverse technology. Proceedings of the 2021 Fall Comprehensive Conference of the Korea Information and Communication Society, 341-344, The Korea Institute of Information and Communication Engineering, Seoul, Korea. Kang, Y. M. (2021). Metaverse framework and building block. Journal of the Korea Institute of Information and Communication Engineering, 25(9), 1263-1266. Kartal, A., & Arslan, A. (2024). 4.0 çağında öğretmen adayı olmak: Öğretmen adaylarına göre metaverse. Trakya Eğitim Dergisi, 14(3), 1846- 1864. Kaya, F., & Şan, İ. (2024). Öğretmence metaverse: İlkokul öğretmenlerinin metaverse ile ilgili bilişsel yapısı. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(3), 1095-1110. Kerlinger, F. N., & Lee, H. B. (1999). Foundations of behavioral research. Harcourt College Publishers. Koca, B. A. (2024). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen laboratuvarında sanal gerçeklik ve metaverse kullanımı ile ilgili görüşlerinin ve ihtiyaçlarının belirlenmesi (Tez No. 901437) [Yüksek lisans tezi, Erciyes Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Koçak, D. (2023). Web 1,0’dan Web 3,0’a metaverse’ün gelişimi ve sunduğu fırsatlar. Yeni Medya Elektronik Dergi, 7(2), 97-113. Lee, B. K. (2021). The Metaverse world and our future. Review of Korea Contents Association, 19(1), 13-17. Lee, Y. S. (2021). Proposal for possibility of using metaverse in the'earth and space'area of pre-service elementary teachers'. Journal of the Korean Society of Earth Science Education, 14(3), 248-256. Lee, D. Y., Li, Z. Y., Park, D. Y., Lim, C. I., & Eom, T. Y. (2023). Educational program to enhance pre-service teachers’ metaverse content creation competency. 디지털콘텐츠학회논문지 (J. DCS), 24(8), 1705-1716. Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1986). But is it rigorous? Trustworthiness and authenticity in naturalistic evaluation. New directions for evaluation, (30), 73-84. https://doi.org/10.1002/ev.1427 Mason, J. (2002). Qualitative Researching. Sage. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma: Desen ve uygulama için bir rehber (3. baskıdan çeviri, S. Turan, Çev. Ed.). Nobel. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis (2nd ed.). Sage. Mystakidis, S. (2022). Metaverse. [Metaverse]. Encyclopedia, 2, 486–497. https://doi.org/10.3390/encyclopedia2010031 Ning, H., Wang, H., Lin, Y., Wang, W., Dhelim, S., Farha, F., Ding, J., & Daneshmand, M. (2021). A Survey on Metaverse: The State-of-the-art, Technologies, Applications, and Challenges (arXiv:2111.09673). arXiv. http://arxiv.org/abs/2111.09673 Oh, J. H. (2021). A study on factors affecting the intention to use the metaverse by applying the extended technology acceptance model (ETAM): Focused on the virtual world metaverse. Journal of the Korean Contents Association 21(10), 204-216. https://doi.org/10.5392/JKCA.2021.21.10.204 Özden, A. T. (2021). Dijital dünyada pazarlama. Detay. Park, S. M., & Kim, Y.-G. (2022). A Metaverse: Taxonomy, components, applications, and open challenges. IEEE Access, 10, 4209-4251. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2021.3140175 Patton, M. Q. (2014). Qualitative research & evaluation methods: Integrating theory and practice. Sage. Riaz, S., Mushtaq, A., ve Ibrar, H. (2022, 1-4 November). Content generation in WEB 3.0 and blockchain-based decentralized social networks: a theoretical adoption framework. [Oral Presentation]. TENCON 2022-2022 IEEE Region 10 Conference (TENCON), Hong Kong. Savaş, B. Ç., Karababa, B., & Turan, M. (2022). Metaverse bilgi düzeyi: Beden eğitimi ve spor öğretmeni adayları üzerine bir incelenme. Uluslararası Egzersiz Psikolojisi Dergisi, 4(1), 18-29. Seok, W. H. (2021). Analysis of metaverse business model and ecosystem. Electronics and Telecommunications Trends, 36(4), 81-91. https://doi.org/10.22648/ETRI.2021.J.360408 Shamsudin, N. M., Hoon, T. S., Aris, S. R. S. & Yunus, M. M. (2024). Metaverse technology for teacher training programmes in higher learning institutions: perceptions of teacher trainees. Asian Journal of University Education, 20(3), 717-727. Soylu, M. S. (2019). Artırılmış gerçeklik uygulamalarına yönelik eğitim programının okul öncesi öğretmen adaylarının tutum ve görüşlerine etkisi. (Tez No. 559596) [Yüksek lisans tezi, Pamukkale Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Stephenson, N. (1992). Snow crash. Bantam Books. Suh, W., & Ahn, S. (2022). Utilizing the metaverse for learner-centered constructivist education in the post-pandemic era: an analysis of elementary school students. Journal of Intelligence, 10(1).17-32. https://doi.org/10.3390/jintelligence10010017 Şentürk, M. F., Gürkaş-Aydın, Z., & Aydın, M.A. (2022). Eğitimde metaverse ve uygulamaları hakkında bir araştırma. El Cezeri Fen ve Mühendislik Dergisi, 9(4), 1425-1430. Şentürk, C., & Yağcı, A. (2023). Reflections of the virtual world oneducation and practice examples. In M. İbrahim, M. Aydoğmuş, & Y. Tükel (Eds.), New trends and promising directions in modern education “AI in education” (pp. 235-258). Palet. Thomason, J. (2021). Meta health-how will the metaverse change health care. Journal of Metaverse, 1(1), 13-16 Turan, S., & Karadağ, E. (2011). Üniversite yapısı içerisinde öğrenen örgüt ve örgütsel bağlılık ilişkisi üzerine bir araştırma. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 17(4), 627-638. Türk, G. D., & Darı, A. B. Metaverse’de bireyin toplumsallaşma süreci. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(1), 277-297. Xiaolan, W., & Tınmaz, H. (2024). Exploring university teachers’ perceptions of metaverse integration in higher education: A quantitative study from china. Journal of Metaverse, 4(2), 165-176. Yağcı, A., & Çağır, S. (2025). Doktora öğrencilerinin Metaverse hakkındaki görüşleri. Yeni Yüzyıl’da İletişim Çalışmaları, 3(11), 95-107. Yağcı, A., & Şentürk, C. (2023). Fen bilimleri (Fizik-Kimya-Biyoloji) eğitiminde metaverse. EDUCATIONE, 2(2), 262-288. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. baskı). Seçkin. Yurdabak, M. K., & Deniz, R. B. (2023). Web 3.0’da fırsatlar ve meydan okuma: Merkeziyetsiz internet işletmelere neler vadediyor? Turkish Journal of Marketing Research, 2(2), 163-175. Zhang, X., Chen, Y., Hu, L., & Wang, Y. (2022). The metaverse in education: Definition, framework, features, potential applications, challenges, and future research topics. Frontiers in Psychology, 13(11), 1-18. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.1016300 Zhao, Y., Jiang, J., Chen, Y., Liu, R., Yang, Y., Xue, X., & Chen, S. (2022). Metaverse: Perspectives from graphics, interactions and visualization. Visual Informatics, 6(1), 56-67. https://doi.org/10.1016/j.visinf.2022.03.002