Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması

Arif Özsarı

doi:10.53025/sportive.1587937

Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması

Öz

Bu araştırma ile kariyer inşa ve sosyal kimlik teorileri kapsamında kariyer adanmışlığı ve örgütsel özdeşleşme ilişkisinin tespiti amaçlanmıştır. Her iki kavramın kamu spor yönetimi kapmasında birlikte ele alınarak incelenmesinin ve sonuçlarının ilgili literatüre, politika yapıcı yöneticilere katkı sağlaması bakımından önem arz ettiği düşünülmektedir. Araştırmaya 34 kadın (% 15.7) , 182 erkek (% 84.3) olmak üzere toplamda 216 spor yöneticisi katılım sağlamıştır. Araştırma verileri kariyer adanmışlık ve örgütsel özdeşleşme ölçekleri ile toplanmıştır. Ölçeklere ilişkin doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yapılmıştır. Verilerin analizinde betimsel yöntemin yanı sıra Independent sample t testi kullanılmıştır. İlişkisel model kapsamında ise pearson korelâsyon analizine yer verilmiştir. Araştırmada lisansüstü eğitim seviyesindeki spor yöneticilerine ait ortalama değerlerin, lisans eğitim seviyesindeki spor yöneticilerine ait ortalama değerlere göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha yüksek olduğu bulgulanmıştır. İlişkisel model kapsamında ise kariyer adanmışlığı ile örgütsel özdeşleşme arasında negatif bir ilgileşim tespit edilmiştir. Sonuç olarak; bu araştırma örneklemiyle sınırlı olarak kariyer adanmışlığı ile örgütsel özdeşleşme arasında negatif bir ilişkinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ababneh, R. (2013). Antecedents and outcomes of career development in Jordanian public sector. Journal of Emerging Trends in Economics and Management Sciences, 4(4), 417-426. https://hdl.handle.net/10520/EJC142046
Akyüz, H. E. (2018). Yapı geçerliliği için doğrulayıcı faktör analizi: Uygulamalı bir çalışma. Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 7 (2), 186-198. https://doi.org/10.17798/bitlisfen.414490
Al Balushi, A. K., Thumiki, V. R. R., Nawaz, N., Jurcic, A., & Gajenderan, V. (2022). Role of organizational commitment in career growth and turnover intention in public sector of Oman. Plos One, 17(5), e0265535. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0265535
Aliyev, Y. & Işık, M. (2014). Örgütsel sosyalleşme ve örgütsel özdeşleşme arasındaki ilişki: Bir araştırma. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(37), 131-149.
Altınsoy, H. M. B., & Erdoğmuş, N. (2023). Akademisyenlerin kariyer kimliğinin inşası: Seçkin akademisyenler üzerine bir çoklu vaka çalışması. Üniversite Araştırmaları Dergisi, 6(2), 211-228. https://doi.org/10.32329/uad.1298967
Ashforth, B. E., & Mael, F. (1989). Social identity theory and the organization. Academy of Management Review, 14(1), 20-39.
Boğazlıyan, E. E., Yalçın, S. B. & Avşaroğlu, S. (2023). Kariyer stresi ve kariyer adanmışlığı ilişkisinde bir yordayıcı olarak öğretmenlik mesleğine yönelik tutumun incelenmesi: Necmettin Erbakan Üniversitesi pedagojik formasyon öğrencileri örneği. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(2), 613-620. https://doi.org/10.33206/mjss.1146653
Chung, Y. B. (2002). Career decision-making self-efficacy and career commitment: Gender and ethnic differences among college students. Journal of Career Development, 28, 277-284. https://doi.org/10.1023/A:1015146122546

Çiçek, I. (2023). Organizational identification with the effect of organizational socialization: The validity of social identity theory. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 26(1), 1-19. https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1121576
Çokluk, O., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, S.(2018). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve LISREL uygulamaları. Pegem.
Dai, K., & Qin, X. (2016) Perceived organizational support and employee engagement: Based on the Research of organizational identification and organizational justice. Open Journal of Social Sciences, 4, 46-57. https://doi.org/10.4236/jss.2016.412005
Del Corso, J., & Rehfuss, M. C. (2011). The role of narrative in career construction theory. Journal of Vocational Behavior, 79(2), 334-339. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2011.04.003
Demirel, Y., Turan, E., Çetin, S., & Dengel, D. (2019). Örgütlerde politik davranışların kariyer planlama üzerine etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 22(1), 302-314.
Kuzu, A. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri. Adile Aşkım KURT (Ed.), Eylem araştırması. No: 2750, 62, Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir.
Dursun, M., & Tozoğlu, E. (2024). Öğretmen adaylarının mental iyi oluş ve kariyer adanmışlık düzeyleri arasındaki ilişki. Herkes için Spor ve Rekreasyon Dergisi, 6(3), 254-261. https://doi.org/10.56639/jsar.1527399
Edwards, M.R. (2005). Organizational identification: A conceptual and operational review. International Journal of Management Reviews, 7(4), 207-230. https://doi.org/10.1111/j.1468-2370.2005.00114.x
Egold, N., & Van Dick, R. (2015). Career and organizational identification: Extending the expanded model of identification. In Handbook of research on sustainable careers (pp. 99-115). Edward Elgar Publishing.
Erer, B. (2021). Psikolojik güçlendirme algısının örgütsel özdeşleşme üzerindeki etkisinde kariyer memnuniyetinin aracılık rolü. Business and Economics Research Journal, 12(2), 443-457. https://doi.org/10.20409/berj.2021.331
Erkorkmaz, Ü., Etikan, İ., Demir, O., Özdamar, K., & Sanisoğlu, S.Y. (2013). Doğrulayıcı faktör analizi ve uyum indeksleri. Türkiye Klinikleri Journal of Medical Sciences, 33(1), 210-223. https://doi.org/10.5336/medsci.2011-26747
Ertekin, A.B. (2021). Kariyer adanmışlığı ile yaşam doyumu arasındaki ilişki: Üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma. Atatürk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 23(3).
Etlik, H. A., Yıldız, K., & Yıldız, Y. (2019). Spor yöneticilerinin iş becerikliliği ve örgütsel özdeşleşme düzeylerinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 13(2), 128-136.
Fettahlıoğlu, Ö.O., & Koca, N. (2019). Örgütsel özdeşleşme ve örgütsel vatandaşlık ilişkisinde örgütsel desteğin düzenleyici etkisi. The Journal of Social Sciences, 2(4), 218-234. https://doi.org/10.16990/SOBIDER.92
Gök, Y., & Sunay, H. (2010). Türkiye ve Fransa’da uygulanan spor yönetiminin kamu yönetimi açısından karşılaştırılması. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 8(1), 7-16. https://doi.org/10.1501/Sporm_0000000170
Güneş, H.N., & Ataç, L.O. ( 2022). Kariyer tatmini ile işe adanmışlık ilişkisi: Kamu çalışanları üzerine bir araştırma. Manisa Celal Bayar University Journal of Social Sciences, 20, 109-122. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.1081570
Hair, J.F., Black, W.C., Babin, B.J., & Anderson, R.E. (2014). Multivariate data analysis.(Seventh Ed). Pearson Education Limited.
Harwood, J. (2020). Social identity theory. The International Encyclopedia of Media Psychology, 1-7. https://doi.org/10.1002/9781119011071.iemp0153
Hirschi, A., Freund, P. A. & Herrmann, A. (2014). The career engagement scale: Development and validation of a measure of proactive career behaviors. Journal of Career Assessment, 22(4), 575-594. https://doi.org/10.1177/1069072713514813
Hogg, M. A., Terry, D. J., & White, K. M. (1995). A tale of two theories: A critical comparison of identity theory with social identity theory. Social Psychology Quarterly, 255-269. https://doi.org/10.2307/2787127
Hooper, D., Coughlan, J., & Mullen, M.R. (2008). Structural equation modelling: Guidelines for determining model fit. Electronic Journal of Business Research Methods, 6, 53-60.
Hoyer, P. (2016). Making space for ambiguity: Rethinking organizational identification from a career perspective. Scandinavian Journal of Management, 32(3), 166-177. https://doi.org/10.1016/j.scaman.2016.08.002
İleri, H., Karaman, A., & Engiz, G. (2009). Çalışanlarda kariyer tatmini ye örgütsel bağlılık ilişkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 12(1-2), 78-96.
Infeld, D. L., Adams, W. C., Qi, G., & Rosnah, N. (2010). Career values of public administration and public policy students in China, Malaysia and the United States. International Journal of Public Administration, 33(14), 800-815. https://doi.org/10.1080/01900692.2010.520950
Kalaycı, Ş. (2018). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. (8. baskı). Dinamik.
Karanika-Murray, M., Duncan, N., Pontes, H. M., & Griffiths, M. D. (2015). Organizational identification, work engagement, and job satisfaction. Journal of Managerial Psychology, 30(8), 1019-1033. https://doi.org/10.1108/JMP-11-2013-0359
Karasar, N. (2019). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayınevi
Karaşin, Y. & Öztırak, M. (2023). Çalışanların kariyer adanmışlığının öznel iyi oluşları üzerindeki etkisinin incelenmesi: Sağlık sektöründe bir uygulama. Journal of Healthcare Management and Leadership,1,46-56. https://doi.org/10.35345/johmal.1252034
Korkmaz, O., Kırdök, O., Alkal, A., & Akça, M.Ş. (2020). Kariyer adanmışlık ölçeği: Proaktif kariyer davranışlarının ölçümünün geçerlik ve güvenirlik çalışması. International Social Sciences Studies Journal, 6(72), 4668-4677. http://dx.doi.org/10.26449/sssj.2570
Korkmaz, O., Aydemir, S., & Uysal, H. T. (2017). Örgütsel özdeşleşme üzerinde örgüte hâkim kurum kültürünün etkisi. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 6(12), 62-81.
Lee, E.-S., Park, T.Y., & Koo, B. (2015). Identifying organizational identification as a basis for attitudes and behaviors: A meta-analytic review. Psychological Bulletin, 141(5), 1049-1080. https://doi.org/10.1037/bul0000012
Lent, R.W. (2012). Social cognitive career theory. In Brown, S.D., & Lent, R.W. (Eds.), Career development and counseling: Putting theory and research to work (Second Edition), (pp.115-146). John Wiley & Sons.
Mael, F.A., & Ashforth, B.E. (1992). Alumni and their alma mater: A partial test of the reformulated model of organizational identification. Journal of Organizational Behaviour,13(2), 103-123.
Minarova, S. (2018). Engagement, loyalty, organizational commitment, job satisfaction and motivatıon of public administrations managers. Social & Economic Revue, 16(1),53-66.
Muslu, A., & Temur, A. (2021). Proaktif kariyer adanmışlığı davranışları ölçeğinin Türkçeye uyarlama ve doğrulayıcı faktör analizi çalışması. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 15-28. https://doi.org/10.17336/igusbd.681944
Nartgün, Ş. S., & Kalay, M. (2014). Öğretmenlerin örgütsel destek, örgütsel özdeşleşme ile örgütsel sinizm düzeylerine ilişkin görüşleri. Turkish Studies,9(2),1361-1376. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.6414
Ng, T.W. (2015). The incremental validity of organizational commitment, organizational trust, and organizational identification. Journal of Vocational Behavior, 88, 154-163. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2015.03.003
Norusis, M.J. (2008). SPSS statistics 17.0 guide to data analysis. Published by prentice Hall Inc.
Özbezek, B. D. (2022). Örgütsel prestij ve kariyer tatmini: Örgütsel özdeşleşme ve örgütsel güvenin aracılık rolü. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 24(43), 1051-1068.
Özer, Ö., Özkan, O., & Özmen, S. (2021). Yalın yönetim ve örgütsel güvene yönelik algının örgütsel özdeşleşmeye etkisi: özel bir hastanede araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 24(1), 92-100. https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.875299
Özsarı, A. (2021). Entelektüel sermaye ve örgütsel özdeşleşme ilişkisi: Bir kamu spor örgütü araştırması. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(2), 349-364. https://doi.org/10.25307/jssr.961153
Özsarı, A. (2020). Türk kamu spor yönetiminin yeni teşkilat yapısı (Taşra Teşkilatı). Z. Yıldırım ve M. Turgut (Ed.), Sporda bilimsel ve akademik yaklaşımlar 4 (1. Baskı,55) içinde. Gece Kitapevi.
Pham, M. (2020). The effect of professional identification and organizational identification on career satisfaction, job satisfaction and organizational commitment. Management Science Letters, 10(11), 2683-2694. https://doi.org/10.5267/j.msl.2020.3.024
Popoola, S. O., & Oluwole, D. A. (2007). Career commitment among records management personnel in a state civil service in Nigeria. Records Management Journal, 17(2), 107-116. https://doi.org/10.1108/09565690710757904
Reade, C. (2001). Antecedents of organizational identification in multinational corporations: fostering psychological attachment to the local subsidiary and the global organization. The International Journal of Human Resource Management, 12(8), 1269-1291. https://doi.org/10.1080/09585190110083794
Rudolph, C. W., Zacher, H., & Hirschi, A. (2019). Empirical developments in career construction theory. Journal of Vocational Behavior, 111, 1-6. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2018.12.003
Savickas, M. L. (2005). The theory and practice of career construction. In Brown, S.D., & Lent, R.W. (Eds.), Career Development and Counseling: Putting Theory and Research to Work 1 (pp.42-70). John Wiley, New Jersey.
Saygılı, M., Özer, Ö., & Öke, P. (2019). Örgütsel özdeşleşme ve çalışan performansının incelenmesi: Bir kamu hastanesinde uygulama. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35,175-184. https://doi.org/10.30794/pausbed.454150
Shah, N. (2011). Investigating employee career commitment factors in a public sector organisation of a developing country. Journal of Enterprise Information Management, 24(6), 534-546. https://doi.org/10.1108/17410391111166567
Shen, Y., Jackson, T., Ding, C., Yuan, D., Zhao, L., Dou, Y., & Zhang, Q. (2014). Linking perceived organizational support with employee work outcomes in a Chinese context: Organizational identification as a mediator. European Management Journal, 32(3), 406-412. https://doi.org/10.1016/j.emj.2013.08.004
Siyahtaş, A., & Çavuşoğlu, S. B. & Kantar, A. N. (2023). Spor gönüllülerinin motivasyonları ile kariyer gelecekleri ve adanmışlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Araştırmaları Dergisi, 15(1), 48-63. https://doi.org/10.55929/besad.1243177
Şahin, E. (2014). Ortaöğretim kurumlarında örgütsel kimlik, örgütsel imaj, örgütsel özdeşleşme ve örgütsel adalet (Bursa Örneği). Doktora Tezi. Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
Tabachnick, B.G., & Fidell, L.S, (2015). Çok değişkenli istatistiklerin kullanımı. 6. baskı. (Çev: Mustafa Baloğlu). Nobel Akademik Yayıncılık, s.79.
Taşgın, Ö. (2004). Gençlik ve spor genel müdürlüğü merkez ve taşra örgütü yöneticilerinin tükenmişlik düzeylerinin iş doyum düzeylerine etkisi. Selçuk İletişim, 3(3), 170-175.
Temiz, F. (2022). Hemşirelerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri, lisansüstü eğitime yönelik tutumları ve kariyer adanmışlıkları arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
Tolukan, E., Şahin, M. Y., & Koç, M. (2016). Cimnastik antrenörlerinin örgütsel özdeşleşme düzeyleri ve işten ayrılma niyeti ilişkisi. Electronic Turkish Studies, 11(8),377-398. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.9558
Tunç, E., & Tunç, M. F. (2022). Rehber öğretmenler ile psikolojik danışman adaylarının kariyer adanmışlıkları ve kariyer kararı pişmanlıkları. Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 5(2), 34-50. http://doi.org/10.58501/kpdd.1108991
Turunç, Ö., & Çelik, M. (2010). Çalışanların algıladıkları örgütsel destek ve iş stresinin örgütsel özdeşleşme ve iş performansına etkisi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 17(2), 183-206.
Van de Walle, S., Steijn, B., & Jilke, S. (2015). Extrinsic motivation, PSM and labour market characteristics: a multilevel model of public sector employment preference in 26 countries. International Review of Administrative Sciences, 81(4), 833-855. https://doi.org/10.1177/0020852314563899
Veit, S. (2020). Career patterns in administration. In Oxford Research Encyclopedia of Politics. https://doi.org/10.1093/acrefore/9780190228637.013.1393
Wiesenfeld, B. M., Raghuram, S., & Garud, R. (2001). Organizational identification among virtual workers: The role of need for affiliation and perceived work-based social support. Journal of Management, 27(2), 213-229. https://doi.org/10.1016/S0149-2063(00)00096-9
Yang, C., Chen, Y., Zhao, X. & Cui, Z. (2023). Career identity and organizational identification among professionals with on-demand work. Personnel Review, 52(3), 470-491. https://doi.org/10.1108/PR-04-2019-0193
Yarmacı, N. (2012). Psikolojik güçlendirmenin örgütsel özdeşleşmeye etkisi: Otel işletmelerinde bir araştırma. Yüksek Lisans Tezi. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.
Zhu, D., Kim, P. B., Milne, S., & Park, I.J. (2021). A meta-analysis of the antecedents of career commitment. Journal of Career Assessment, 29(3), 502-524. https://doi.org/10.1177/1069072720956983

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Arif Özsarı ^*
0000-0002-4753-8049
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

16 Mayıs 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

19 Kasım 2024

Kabul Tarihi

10 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.53025/sportive.1587937

IZ

https://izlik.org/JA94PW72PY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özsarı, A. (2025). Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması. Sportive, 8(1), 30-42. https://doi.org/10.53025/sportive.1587937

AMA

1.Özsarı A. Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması. SPORTIVE. 2025;8(1):30-42. doi:10.53025/sportive.1587937

Chicago

Özsarı, Arif. 2025. “Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması”. Sportive 8 (1): 30-42. https://doi.org/10.53025/sportive.1587937.

EndNote

Özsarı A (01 Haziran 2025) Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması. Sportive 8 1 30–42.

IEEE

[1]A. Özsarı, “Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması”, SPORTIVE, c. 8, sy 1, ss. 30–42, Haz. 2025, doi: 10.53025/sportive.1587937.

ISNAD

Özsarı, Arif. “Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması”. Sportive 8/1 (01 Haziran 2025): 30-42. https://doi.org/10.53025/sportive.1587937.

JAMA

1.Özsarı A. Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması. SPORTIVE. 2025;8:30–42.

MLA

Özsarı, Arif. “Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması”. Sportive, c. 8, sy 1, Haziran 2025, ss. 30-42, doi:10.53025/sportive.1587937.

Vancouver

1.Arif Özsarı. Kariyer Adanmışlığı ve Örgütsel Özdeşleşme: Kariyer İnşa ve Sosyal Kimlik Teorileri Kapsamında Kamu Spor Yöneticileri Araştırması. SPORTIVE. 01 Haziran 2025;8(1):30-42. doi:10.53025/sportive.1587937

Cited By

Voleybol Antrenörlerinde Kariyer Adanmışlık Düzeyleri İle Psikolojik Sağlamlık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.17155/omuspd.1771108