1. Amaç ve Kapsam

Bu politika, STAR Sanat ve Tasarım Araştırmaları Dergisi’ne sunulan bilimsel çalışmalarda kullanılan yapay zekâ (YZ) teknolojilerine yönelik etik ve bilimsel standartları belirler. Politikanın temel amacı; akademik dürüstlüğü korumak, veri gizliliğini sağlamak ve üretken yapay zekâ araçlarının kullanımında şeffaf ve sorumlu bir yaklaşım sergilemektir.

2. İzin Verilen Kullanım Alanları ve Sınırlar

Dergimizde yapay zekâ araçlarının kullanımı aşağıdaki iki alanla sınırlandırılmıştır:

• Dil ve Üslup Düzenlemesi: Makalelerde dil bilgisi kontrolü, yazım hatalarının düzeltilmesi ve anlatım akıcılığının artırılması amacıyla YZ kullanılabilir.
• Görsel ve Tasarım Üretimi: Makalenin içeriğini desteklemek amacıyla kullanılan özgün görseller, illüstrasyonlar veya tasarım öğelerinin üretiminde Üretken Yapay Zekâ (Generative AI) araçlarından yararlanılabilir.

Yasaklanan Kullanım: Akademik içeriğin (metin) üretimi, ham verilerin analizi, literatür tartışması veya argümantasyon geliştirme süreçlerinde yapay zekâ kullanımına izin verilmemektedir.

Önemli Not: STAR Dergisi, değerlendirme ve editöryal süreçlerin hiçbir aşamasında yapay zekâ araçlarını kullanmaz; tüm süreçler uzman hakem ve editörler tarafından yürütülür.

3. Görsel Materyaller İçin Atıf ve Etik Standartlar

Makalede yapay zekâ aracılığıyla oluşturulmuş bir görsel, grafik veya illüstrasyon kullanılması durumunda aşağıdaki kurallara uyulması zorunludur:

• Atıf Zorunluluğu: Yapay zekâ ile üretilen her türlü görsel materyal için metin içinde veya görsel altında kaynak gösterilmelidir. Atıf; kullanılan aracın adı (örn. Midjourney, DALL-E, Stable Diffusion vb.), sürümü ve üretim tarihi bilgilerini içermelidir.
• Telif Hakları: Üretilen görselin üçüncü tarafların telif haklarını ihlal etmediğinden ve etik ilkelere (temsilde adalet, tarafsızlık vb.) uygun olduğundan yazar sorumludur.

4. Uygulama İlkeleri ve Yazar Sorumlulukları

Şeffaflık ve Beyan

Yazarlar, yapay zekâdan faydalandıkları her aşamayı (dil düzenlemesi veya görsel üretimi) makalenin "Etik Beyan" kısmında açıkça belirtmelidir. Bu beyanda hangi aracın, hangi amaçla kullanıldığı net bir şekilde ifade edilmelidir.

Doğruluk ve Sorumluluk

Yapay zekâ tarafından üretilen veya düzenlenen içeriğin (metinsel veya görsel) bilimsel doğruluğu, özgünlüğü ve akademik niteliği tamamen yazarın sorumluluğundadır. Yapay zekâ araçları makalede "yazar" veya "eş yazar" olarak tanımlanamaz.

Gizlilik ve Güvenlik

Araştırmaya dâhil olan kişisel verilerin veya mahrem bilgilerin yapay zekâ araçlarına işlenmesi süreçlerinde veri güvenliği standartlarına ve yasal mevzuatlara uyulması zorunludur.

5. Kaynak Gösterimi

• Metin Düzenleme İçin: Dil kontrolü amacıyla kullanılan YZ araçları kaynakçada yer almamalı, yalnızca "Etik Beyan" kısmında belirtilmelidir.
• Görsel Üretimi İçin: Üretilen görseller için kullanılan Üretken Yapay Zekâ araçları, hem ilgili görselin altında hem de akademik atıf kurallarına uygun şekilde kaynakçada/atıf listesinde belirtilmelidir.

Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehber için tıklayınız.