Ayancık Arkhangelos Church

Öz

The church is in Ayancık, Sinop. It was built in a large courtyard on a sloping land from south to north. The different masonry techniques seen on the walls are from different periods of construction. The church is of rectangular plan in the east-west direction. In the east, there is the projecting apsis that is semi-circular both indoors and outdoors. The traces of the foundation show that it had a basilical plan with three naves. The data collected show that the central nave was larger and higher than the aisles whereby all was covers with round vault and naos was later covered by a flat roof in a later period. The edifice was used as prison after it lost its function together with some additional rooms on its west.

Anahtar Kelimeler

• -

AYANCIK ARKHANGELOS KİLİSESİ

Öz

 

Kilise günümüzde Sinop’un Ayancık ilçesinde yer almaktadır. Güneyden kuzeye doğru alçalan eğimli bir arazi üzerinde, geniş bir avlu içinde inşa edilmiştir. Kilisede görülen çeşitli duvar tekniklerinin nedeni, yapıdaki farklı dönemlere ait inşa evreleridir. Kilise, doğu-batı doğrultusunda dikdörtgen planlıdır. Doğuda, eksende dışa çıkıntı yapan apsis içten ve dıştan yarım yuvarlak planlıdır. Kalan izlerden yapının orijinalde üç nefli bir bazilika planında olduğu anlaşılmaktadır. Veriler, orta nefin yan neflere göre daha geniş ve yüksek olduğunu, tüm neflerin yuvarlak tonozlarla örtüldüğünü, daha sonradan çatıda yapılan değişikliklerde naosun düz tavan ile kapatıldığını göstermektedir. Yapı kilise işlevini yitirdikten sonra batısına inşa edilen ek mekanlar ile birlikte bir süre hapishane olarak kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sinop, Arkhangelos, Ayancık, kilise

Kaynakça

1. Z.Karaca, İstanbulda Osmanlı Dönemi Rum Kiliseleri, İstanbul, 1996.
2. Z. Karaca, İstanbul’da Tanzimat Öncesi Rum Ortodoks Kiliseleri, İstanbul 1998.
3. H. Kemal Karpat, “Ottoman Population Records and the Census of 1881/82- 1893”, International Journal of Middle East Studies, Vol. 9, No. 3 (Oct., 1978), pp. 237-274.
4. J. Trkulja, “Aestetics and Symbolism of Late Byzantine Church Façades, 1204-1453”, 2004.
5. Karşılaştırma için bkz. Karaca, 2008, s.547.
6. bkz. Karaca, 2008, s.169.
7. Karşılaştırma için bkz. Karaca, 2008, s.362.
8. Oxford Dictionary Of Byzantium C.I,CIII, Newyork 1991.

9. G. Ostrogorsky (Çev. F. Işıltan),Bizans Devleti Tarihi, Ankara, 1994
10. F. İlter, “Bazı Örneklerle Osmanlı Dönemi Mimarlığında IX. Yüzyıl Ege Bölgesi Kiliseleri: Gökçeada, Ayvalık, Selçuk (Şirince Kırkınca Köyü)” XI. Türk Tarih Kongresi, C. V, Ankara 1990, s. 1987-2001.
11. Arman Özgür Turgut, Ayvalık Kilise ve Manastırları, E. Ü. Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Anabilim Dalı Bitirme Tezi, İzmir, 1996.