jams Tarım Makinaları Bilimi Dergisi 1306-0007 2651-4230 Tarım Makinaları Derneği Çukurova Bölgesi Soya Yetiştiriciliğinde Enerji Kullanımı Bilgili M. Emin Çanakcı Murad Çubukçu Pınar 08 25 2015 11 1 39 45 06 26 2015 07 13 2015 Copyright © 2005, Tarım Makinaları Bilimi Dergisi 2005 Tarım Makinaları Bilimi Dergisi

Bu araştırmada, Çukurova bölgesi sulu koşullarında yapılan soya yetiştiriciliğinde uygulanantarımsal işlemler, girdiler ve ürün verimi (çıktı) dikkate alınarak enerji kullanımının belirlenmesiamaçlanmıştır. Araştırmada yetiştiriciliğe ait temel veriler Adana, Mersin ve Osmaniye illerindeyürütülen anket çalışması ile elde edilmiştir. Bu kapsamda 96 soya üreticisi ile yüz yüzegörüşülmüştür. Kullanılan girdiler ve enerji eşdeğerleri dikkate alınarak, uygulanan tarımsal işlemlerve enerji kaynaklarına göre enerji kullanım değerleri belirlenmiştir. Araştırma bulgularına göre; anave ikici ürün soya yetiştiriciliğinde toplam enerji kullanımı sırasıyla 18785.2 MJ ha-1 ve19380.5 MJ ha-1’dır. Girdiler içerisinde en fazla enerji kullanımı gübre (% 36-37), en az enerjikullanımı ise insan işgücü (% 0.6-0.7) için hesaplanmıştır. Enerji (çıktı/girdi) oranı ve birim ürünbaşına enerji kullanımı değerleri sırasıyla 3.3-2.8 ve 4.52-5.27 MJ kg-1, olarak belirlenmiştir.

 Soya yetiştiriciliği enerji analizi Anonim, 1982. Türkiye’de Sulanan Bitkilerin Su Tüketimleri Rehberi. Köyişleri ve Kooperatifler Bakanlığı Topraksu Genel Müdürlüğü Araştırma Dairesi Başkanlığı. Yayın No: 35. Rehber No: 5. Ankara. Canakci, M., Topakci, M., Akinci, I., Ozmerzi, A.. 2005. Energy use pattern of some field crops and vegetable production: A case study for Antalya Region, Turkey”, Energy Conversion and Management, 46(4):655-666. Canakci, M., Akinci, I. 2006. Energy use pattern analyses of greenhouse vegetable production. Energy 31:1243-1256 Çiçek, A., Erkan, O. 1996. Tarım Ekonomisinde Araştırma ve Örnekleme Yöntemleri, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No:12, Ders Notları Serisi No:6, Tokat. De, D., Singh, S., Chandra, H. 2001. Technological impact an energy consumption in rainfed soybean cultivation in Madhya Pradesh. Appl Energy,70:193–213. Esengun, K., Gunduz, O., Erdal, G. 2006. Input–Output Energy Analysis In Dry Apricot Production of Turkey. Energy Conversion and Management, 48(2):592-598. Gezer, I., Acaroglu, M., Haciseferogullari, H. 2003. Use of energy and labour in apricot agriculture in Turkey. Biomass Bioenergy, 24:215–219. Hetz, E. J. 1992. Energy utilization in Chilean agriculture. Agric Mech Asia Africa Latin America (AMA), 23(2):52–6. Hetz, E. J. 1998. Energy utilization in fruit production in Chile. Agric Mech Asia Africa Latin America (AMA), 298(2):17–20. Kordkheili, P.Q., Kazemi, N., Hemmati, A., Taki, M. 2013. Energy input-output and economic analysis for soybean production in Mazandaran province of Iran. Elixir Agriculture, 56: 13246-13251. Mandal, K.G., Saha K.P., Gosh P.L., Hati K.M, Bandyopadhyay K.K. 2002. Bioenergy and economic analyses of soybean-based crop production systems in central India. Biomass Bioenergy, 23:337–345. Nazlıcan, A. N. 2014. Soya Yetiştiriciliği http://arastirma.tarim.gov.tr/cukurovataem/Belgeler/Yeti %C5%9Ftiricilik/soya-yetistiriciligi_1.pdf Erişim Tarihi: Kasım 2014. Önal, İ., Tozan, M. 1986. Sanayi tipi domates yetiştiriciliğinde alternatif üretim sistemlerinin işgücü gereksinmeleri ve enerji bilançosu. 10. Ulusal Tarımsal Mekanizasyon Kongresi, s: 216–28, 5-7 Mayıs, Adana. Öner, T. 2006. Soya Sektör Raporu. www.ito.org.tr/Dokuman/Sektor/1-84.pdf Erişim Tarihi: Mayıs 2015. Öztürk, H. H., Ören, M. N. 2005. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde pamuk tarımı mekanizasyonunda enerji kullanımı. GAP IV. Tarım Kongresi, s:652-657, 21-23 Eylül Şanlıurfa. Shrestha, D. S., 1998. Energy Use Efficiency Indicator for Agriculture, www.usaskca/agriculture/caedac/PDF/mcrae.PDF, Erişim Tarihi: 10/01/2012. Singh, J. M. 2002. On farm energy use pattern in different cropping systems in Haryana, India. Master of Science, International Institute of Management University of Flensburg. p:118, Germany. Triolo, L., Unmole, H., Mariani, A., Tomarchio, L. 1987. Energy analyses of agriculture: the Italian case study and general situation in developing countries. 3. International Symposium on Mechanization and Energy in Agriculture, pp:172–84, Izmir, Turkey; TUİK, 2014. Türkiye İstatistik Kurumu, Tarım İstatistikleri. www. tuik.gov.tr Yaldiz, O., Ozturk, H.H., Zeren, Y., Bascetincelik, A. 1993. Tarla bitkileri üretiminde enerji kullanımı. 5. Uluslarararası Tarımsal Mekanizasyon ve Enerji Kongresi, 527-236, Kuşadası, Türkiye.