<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article         dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                                                <journal-id>tkhbvd</journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi</journal-title>
            </journal-title-group>
                            <issn pub-type="ppub">1306-8253</issn>
                                        <issn pub-type="epub">2147-9895</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id/>
                                                                                                                                                                                            <title-group>
                                                                                                                        <article-title>GAZİANTEP ÇEPNİLERİNİN ZİYARET MEKÂNLARI: HACI KOREŞ  VE SEYDİ KOREŞ ZİYARET RİTÜELİ VE UYGULAMALARI</article-title>
                                                                                                                                                                                                <trans-title-group xml:lang="en">
                                    <trans-title>Visiting Places of Çepni in Gaziantep: Visiting Rituals and Practices in Hacı Koreş  and Seydi Koreş</trans-title>
                                </trans-title-group>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                <name>
                                    <surname>Korkmaz</surname>
                                    <given-names>İskender</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, Hacı Bektaş Veli Araştırma ve Uygulama Enstitüsü.</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20210601">
                    <day>06</day>
                    <month>01</month>
                    <year>2021</year>
                </pub-date>
                                                    <issue>98</issue>
                                        <fpage>197</fpage>
                                        <lpage>216</lpage>
                        
                        <history>
                                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 1994, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi</copyright-statement>
                    <copyright-year>1994</copyright-year>
                    <copyright-holder>Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                <abstract><p>Anadolu’nun Türkleşmesinde ve İslamlaşmasında Horasan erenlerinin önemli rolü bulunmaktadır.  Türkler, Anadolu’ya yerleşmesiyle birlikte vatanı ebedileştirmek ve yaşadığı coğrafyayı vatan  kılmak amacıyla çeşitli dağ, taş, ağaç, mağara gibi mekânlara kutsiyet atfetmiştir. Bunun yanında  birçok veliyle vatan toprağını paylaşmak ve onlarla birlikte yaşanılan coğrafyada hemhal olmak için  söz konusu velileri kutsallaştırarak bir makam tahsis etmiştir. Anadolu’nun her bölgesinde bu kutsal  mekanları görmek mümkündür. Özellikle Alevi toplumunda gerek mekânın kutsallığı gerekse mekân  etrafında oluşan ritüellerin yapılanış biçimleri dikkate alındığında söz konusu velilerin ve çeşitli  maddi-manevi öğelerin kutsallığı en canlı bir biçimde yaşamaktadır.  Alevi inanç sistemi içerisinde ziyaret ritüelleri, Aleviliğin teolojik ve mistik arka planını anlamak  ve yorumlamak adına önemli yer tutmaktadır. Kendine has pratik ve uygulamalarla şekillenerek  devingen bir yapı arz eden bu ritüeller, insan hayatında bireye toplumsal bilinç kazandırarak yeni bir  bilginin ve tecrübelerin anlamlandırmasını sağlamaktadır. Söz konusu ritüeller gerek toplumsal bilinç  oluşturması gerekse ilke yani kutsala erişmek bağlamında önemli bir araçtır. Öte yandan, inancı ve  kültürü anlamlandırmak adına ziyaret ritüellerinin temel bir işlevi yerine getirdiği söylenebilir.  Bu çalışmanın konusunu Gaziantep merkezli Hacı Koreş ve Seydi Koreş ziyaret mekanlarının ritüel  ve uygulamaları oluşturmaktadır. Çalışmada söz konusu olan ziyaret mekânının adının kaynağı,  etrafında oluşan anlatılar, ritüeller ve uygulamalar incelenmiştir.</p></abstract>
                                                                                                                                    <trans-abstract xml:lang="en">
                            <p>Khorasan saints have a role in the Turkification and Islamization of Anatolia. With their settlement  in Anatolia, Turks attributed holiness to various places such as mountains, stones, trees and caves  in order to perpetuate the homeland and make the geography where they lived. In addition, they  assigned a position to many saints in order to share their homeland and to be together with them  in the geography they lived in, and made them holy. It is possible to see these structures in every  region of Anatolia. It is seen that the aforesaid saints and various material-spiritual elements live in  the most vivid way, especially in the Alevi society, either considering the holiness of the space or the  structuring of the rituals around the space.  Within the Alevi belief system, visiting rituals have an important place in understanding and  interpreting the theological and mystical background of Alevism. These rituals, which have a  dynamic structure shaped by their own practices, are sacred structures that enable the individual  to make sense of new knowledge and experiences by bringing social awareness in human life. The  rituals in question are an important tool for creating social consciousness and reaching the oldest, that  is the sacred. On the other hand, it can be said that visiting rituals fulfil a basic function in making  sense of belief and culture The subject of this study is the rituals and practices of Gaziantep-based Hacı Koreş and Seydi Koreş  visiting places. In the study, the sources of their names, the narratives, rituals and practices formed  around them were examined</p></trans-abstract>
                                                            
            
                                                            <kwd-group>
                                                    <kwd>Çepni</kwd>
                                                    <kwd>   Alevi</kwd>
                                                    <kwd>   Hacı Koreş</kwd>
                                                    <kwd>   Seydi Koreş</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                        
                                                                            <kwd-group xml:lang="en">
                                                    <kwd>Çepni</kwd>
                                                    <kwd>   Alevi</kwd>
                                                    <kwd>   Hacı Koreş</kwd>
                                                    <kwd>   Seydi Koreş</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                                                                            </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Akın, Bülent. (2020). “Alevi- Bektaşi İnancında ‘Taş/Kaya/Duvar Yürütme’ Keramet
Motifi Etrafında Oluşan Anlatılar Üzerine Bir Anlam Çözümlemesi, Ritüel ve
Anlatılarıyla Kutsal Mekânlar, Çanakkale: Paradigma Akademi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Altın Yıldız, Kübra. (2020). Türk Kültüründe Atalar Kültü. Ankara: Gazi Kitapevi
Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref3">
                        <label>3</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kaşgârlı Mahmut. (1985). Divanü Lûgat-it Türk. (Çev: Besim Atalay). Ankara: Türk
Dil Kurumu Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref4">
                        <label>4</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Avcı, Casim. (2002). “Kureyş”. TDV İslam Ansiklopedisi, c.26, İstanbul: Türkiye
Diyanet Vakfı Yayınları, s.442-444.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref5">
                        <label>5</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ayverdi, İlhan. (2011). Asırlar Boyu Târihî Seyri İçinde Misalli Büyük Türkçe Sözlük.
İstanbul: Kubbealtı Lugati.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref6">
                        <label>6</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Can, Mustafa. (2020). “Osmanlı Kültüründe Tütsü”. Tarih Araştırmaları. Ankara:
Akademisyen Kitapevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref7">
                        <label>7</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Crooke, William. (1908). “Ancestor-worship and cult of the dead”. Encyclopædia of
Religion and Ethics. Edinburgh: T. &amp; T. Clark. 1. 425-432,</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref8">
                        <label>8</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çetin, İsmet. (2007). “Türk Kültüründe Bab (Baba)/ Ata Geleneği”. Milli Folklor 76.
70-75.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref9">
                        <label>9</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eliade, Mircea. (1991). Kutsal ve Din Dışı. Çev: Mehmet Ali Kılıçbay. Ankara: Gece
Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref10">
                        <label>10</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Emiroğlu, Kudret. (2009). Antropoloji Sözlüğü. Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref11">
                        <label>11</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ergun, Metin. (2000). “Türk Ağaç Kültü İnancının Dede Korkut Hikâyelerindeki
Yansımaları”. Milli Folklor 47, 22-30.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref12">
                        <label>12</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eröz, Mehmet. (1992). Eski Türk Dini ve Alevilik Bektaşilik. Ankara: Türk Dünyası
Araştırmaları Vakfı Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref13">
                        <label>13</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Frazer, James George. (2004). Altın Dal Büyü ve Din Üzerine Bir Çalışma. Çev.
Mehmet H. Doğan. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref14">
                        <label>14</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Golkarian, Ghadir. (2018). “İran Türkleri Arasında Yaygın Olan Tütsü Veyahut Buhur
Geleneği”. 5. Uluslararası Geleneksel ve Yöresel Değerler Sempozyumu
Bildiri Kitabı. e-Kitap. 319-330.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref15">
                        <label>15</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Gültekin, Mustafa. (2014). “Sarılar Köyü Çıralık Çepni Alevi Ziyareti ve Türk Ağaç
Kültüne Bağlı Bazı İnanış ve Uygulamalar”. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli
Araştırma Dergisi 70, 73-95.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref16">
                        <label>16</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Günay, Ünver. vd. (2001). Ziyaret Fenomeni Üzerine Bir Din Bilimi Araştırması
Kayseri Örneği. Kayseri: Erciyes Üniversitesi Matbaası.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref17">
                        <label>17</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Günay, Ünver. (2003). “Türk Halk Dindarlığının Önemli Çekim Merkezleri Olarak
Dini Ziyaret Yerleri”. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
15, 5-36.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref18">
                        <label>18</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Harman, Mürüvvet. (2018). “Çerağ Aslında Neyi Aydınlatır? (Bektaşî Tarikatında
Çerağ Ve Ona Yüklenen Anlamlar)”. IV. Uluslararası Alevilik ve Bektaşilik
Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Ankara. 675-696.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref19">
                        <label>19</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kafesoğlu, İbrahim. (1980). Eski Türk Dini. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref20">
                        <label>20</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Korkmaz, Esat. (1994). Alevilik Bektaşilik Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Ant
Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref21">
                        <label>21</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Köse, Serkan. (2019). Alevi İnanç Sisteminde Kurban Ritüelleri. İstanbul: Kesit
Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref22">
                        <label>22</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Matsumoto, Go. (2014). “Ancestor worship in the Middle Sıcán theocratic state”.
Unpublished Doctoral, Thesis, School Southern Illinois University Carbondale,
USA.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref23">
                        <label>23</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Mcelwain, Thomas. (1993). “Ritual Change in a Turkish Alevi Village”. The Problem
of Ritual. Pieksämäki:Sisälähetysseuran kirjapaino Raamattutalo, pp:131-
168</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref24">
                        <label>24</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ocak, A. Yaşar. (1992). Kültür Tarihi Kaynağı Olarak Menâkıbnâmeler (Metodolojik
Bir Yaklaşım). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref25">
                        <label>25</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">--.(2012). Alevi Bektaşi İnançlarının İslam Öncesi Temelleri, İstanbul: İletişim
Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref26">
                        <label>26</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Örnek, S. Veyis. (1971). Etnoloji Sözlüğü. Ankara: Ankara Üniversitesi Dil ve TarihCoğrafya Fakültesi Yayınları.
Pritchard, E. Evans. (1998). İlkellerde Din. Çev: Hüsen Portakal. Ankara: Öteki
Yayınevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref27">
                        <label>27</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Roux, Jean Paul. (2011). Türklerin ve Moğolların Eski Dini. Çev: Aykut Kazancıgil.
İstanbul: Kabalcı Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref28">
                        <label>28</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Taş, Kibar. (2019). “Seyyid Mahmud-I Kebir’in (Kureyş) Seyyid Mahmud Hayrani
Ve Derviş Beyaz/Gevr İle Tarihi Bağı”. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler
Araştırma Dergisi 43,3248-3260.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref29">
                        <label>29</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">--. (2017). “Dünü Bugünü ile Koreşan Aşiretleri”. Yayınlamamış Doktora Tezi,
Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref30">
                        <label>30</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Yalçın, Alemdar ve Hacı Yılmaz. (2017). Koreşanlılar. Ankara: Gece Kitaplığı.
Yıldırım, Dursun. (1998). “Coğrafyadan Vatana Geçiş ve Vatan ile Göç Ediş
Problemi”. Türk Bitiği. Ankara: Akcağ Yayınları. 134-144.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref31">
                        <label>31</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK1: Ali Ekber Keskin, Yaş:37, Lise Mezunu, Derleme Tarihi:19.05.2012, Yukarı
Kayabaşı/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref32">
                        <label>32</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK2: Mehmet Özkılıç, Yaş:50, Lise Mezunu. Derleme Tarihi: 27.06.2012 Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref33">
                        <label>33</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK3: Cafer Göçmen, Yaş:65, Ortaokul Mezunu, Derleme Tarihi: 19.05.2012,
Kuzuyatağı/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref34">
                        <label>34</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK4: İsmihan Kaya, Yaş:56, Okumu Yazma Biliyor, Derleme Tarihi: 02.08.2012,
Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref35">
                        <label>35</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK5: Nadir Keskin, Yaş: 46, Lise Mezunu, Derleme Tarihi: 19.05.2012, Yukarı
Kayabaşı/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref36">
                        <label>36</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK6: Hatice Gürbüz, Yaş:65, Okuma Yazma Bilmiyor, Derleme Tarihi: 19.05.2012,
Kuzuyatağı/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref37">
                        <label>37</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK7: Sema Kaya, Yaş:46, İlkokul, Derleme Tarihi, 19.05.2012, Yarımca/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref38">
                        <label>38</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK8: Ali Fırat, Yaş:67, Okuma Yazma Biliyor, Derleme Tarihi:19.05.2012, Bülbül/
Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref39">
                        <label>39</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KK9: Aziz Keskin, Yaş:54, Lise Mezunu, Derleme Tarihi:19.05.2012, Yukarı
Kayabaşı/Yavuzeli.</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
