Derleme

6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK

Cilt: 28 Sayı: 3 27 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK

Öz

Yüksek veri hızı, kısa gecikme süresi ve düşük enerji tüketimini içeren amaçlarıyla 5G haberleşme teknolojilerinin standartlaşma çalışmaları sürmekteyken; yüksek bağlantılılığı ve kesintisiz haberleşmeyi esas alan, yeniden konfigüre edilebilir akıllı yüzeylerin yer alabildiği ve çeşitli yörünge seviyelerinde uydu veya insansız hava araçlarının daha etkin şekilde entegre olduğu, aynı zamanda güvenlik unsurunun haberleşme gereksinimleri kadar öne çıktığı ve daha zorlayıcı anahtar performans göstergelerine sahip 6G teknolojileri konusunda kuramsal ve deneysel araştırmalar büyük bir hızla sürdürülmektedir. 6G haberleşme ağlarındaki kritik kullanım senaryolarından biri olarak değerlendirilen araçların haberleşmesi için ortaya çıkabilecek güvenlik problemleri ve olası çözümleri ise önemli araştırma alanlarından birini oluşturmaktadır. Haberleşmenin yüksek veri hızında, kesintisiz ve güvenli şekilde gerçekleşmesi hedeflendiğinde; özellikle otonom araçlar için yol güvenliği ve konvoy sürüşü gibi araçlar arası haberleşmenin doğasından kaynaklanan zorluk senaryolar ortaya çıkmaktadır. Otonom sürüş konusunda haberleşme güvenliği ön planda yer alırken, araçtan her şeye (vehicle-to-everyhing, V2X) haberleşme ve araçların interneti (internet of vehicles, IoV) sistemlerinin tasarımlarında blok zincir, kuantum hesaplama ve yapay zekâ teknikleri dâhil yenilikçi yöntem ve algoritmaların geliştirilmesinin önemi artmaktadır. Bu makale ile 6G haberleşme sistemlerinin önemli bir parçasını oluşturacak araç haberleşmesinin gelişimi, yenilikçi teknolojileri ve güvenlik konularına odaklanılmakta, literatürde yapılan çalışmalar derlenerek yeni gelişme alanları ve odak noktaları detaylandırılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Acampora, G. (2019) Quantum Machine Intelligence. Cham, Switzerland: Springer, 2019, pp. 1–3. doi:10.1007/s42484-019-00006-5
  2. 2. Agudo, I., Montenegro-Gómez, M. ve Lopez, J. (2021) A Blockchain Approach for Decentralized V2X (D-V2X), IEEE Transactions on Vehicular Technology, 70(5), 4001-4010. doi:10.1109/TVT.2020.3046640
  3. 3. Alakoca, H., Namdar, M., Aldirmaz-Colak, S., Basaran, M., Basgumus, A., Durak-Ata, L. ve Yanikomeroglu, H. (2022) Metasurface Manipulation Attacks: Potential Security Threats of RIS-Aided 6G Communications, IEEE Communications Magazine. doi:10.1109/MCOM.005.2200162
  4. 4. Ata, S. Ö. (2017a) Design of Vehicular Communication Systems Employing Physical Layer Network Coding over Cascaded Fading Channels, PhD Thesis, Istanbul Technical University, Graduate School of Science, Engineering, and Technology
  5. 5. Ata, S. Ö. ve Altunbas, I. (2018) STTC design for vehicular communication systems employing fixed‐gain AF PLNC over cascaded fading channels, IET Communications 12 (11), 1283-1289. doi: 10.1049/iet-com.2017.0702
  6. 6. Ata, S. Ö. (2019) Secrecy performance analysis over cascaded fading channels, IET Communications, 13(2), 259-264. doi: 10.1049/iet-com.2018.5676
  7. 7. Ata, S. Ö. ve Erdogan, E. (2020) Secrecy outage probability of inter-vehicular cognitive radio networks, International Journal of Communication Systems, 33(4), e4244. doi: 10.1002/dac.4244
  8. 8. Ayaz, F., Sheng, Z., Tian, D., Guan, Y.L. ve Leung, V. (2020) A Voting Blockchain based Message Dissemination in Vehicular Ad-Hoc Networks (VANETs). International Communications Conference, Dublin, Ireland, 7–11. doi:10.1109/ICC40277.2020.9148823

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

25 Aralık 2023

Yayımlanma Tarihi

27 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

29 Ocak 2023

Kabul Tarihi

13 Aralık 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 28 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Ata, S. Ö. (2023). 6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 28(3), 1029-1048. https://doi.org/10.17482/uumfd.1244198
AMA
1.Ata SÖ. 6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK. UUJFE. 2023;28(3):1029-1048. doi:10.17482/uumfd.1244198
Chicago
Ata, Serdar Özgür. 2023. “6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 28 (3): 1029-48. https://doi.org/10.17482/uumfd.1244198.
EndNote
Ata SÖ (01 Aralık 2023) 6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 28 3 1029–1048.
IEEE
[1]S. Ö. Ata, “6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK”, UUJFE, c. 28, sy 3, ss. 1029–1048, Ara. 2023, doi: 10.17482/uumfd.1244198.
ISNAD
Ata, Serdar Özgür. “6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 28/3 (01 Aralık 2023): 1029-1048. https://doi.org/10.17482/uumfd.1244198.
JAMA
1.Ata SÖ. 6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK. UUJFE. 2023;28:1029–1048.
MLA
Ata, Serdar Özgür. “6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, c. 28, sy 3, Aralık 2023, ss. 1029-48, doi:10.17482/uumfd.1244198.
Vancouver
1.Serdar Özgür Ata. 6G AĞLARDA ARAÇLARIN HABERLEŞMESİ: GELİŞİMİ, ETKİNLEŞTİRİCİ TEKNOLOJİLER VE GÜVENLİK. UUJFE. 01 Aralık 2023;28(3):1029-48. doi:10.17482/uumfd.1244198

DUYURU:

30.03.2021- Nisan 2021 (26/1) sayımızdan itibaren TR-Dizin yeni kuralları gereği, dergimizde basılacak makalelerde, ilk gönderim aşamasında Telif Hakkı Formu yanısıra, Çıkar Çatışması Bildirim Formu ve Yazar Katkısı Bildirim Formu da tüm yazarlarca imzalanarak gönderilmelidir. Yayınlanacak makalelerde de makale metni içinde "Çıkar Çatışması" ve "Yazar Katkısı" bölümleri yer alacaktır. İlk gönderim aşamasında doldurulması gereken yeni formlara "Yazım Kuralları" ve "Makale Gönderim Süreci" sayfalarımızdan ulaşılabilir. (Değerlendirme süreci bu tarihten önce tamamlanıp basımı bekleyen makalelerin yanısıra değerlendirme süreci devam eden makaleler için, yazarlar tarafından ilgili formlar doldurularak sisteme yüklenmelidir).  Makale şablonları da, bu değişiklik doğrultusunda güncellenmiştir. Tüm yazarlarımıza önemle duyurulur.

Bursa Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Dekanlığı, Görükle Kampüsü, Nilüfer, 16059 Bursa. Tel: (224) 294 1907, Faks: (224) 294 1903, e-posta: mmfd@uludag.edu.tr