Lise Öğrencilerinde Sosyal Medya Sadfishing (Hüzün Avcılığı) Anketi'nin Türkçe Uyarlaması ve Psikososyal İlişkileri

Öz

Amaç: Sosyal medyanın yaygın kullanımıyla birlikte, ergenler duygularını ve kişisel deneyimlerini giderek daha fazla çevrimiçi ortamda paylaşmaktadır. Sadfishing (hüzün avcılığı), dikkat ve sempati uyandırmak amacıyla abartılı veya yanıltıcı olumsuz içerik yayınlamayı ifade eder. Bu davranış son yıllarda dikkat çekmiş olsa da, Türkiye'deki lise öğrencileri arasında yaygınlığı ve psikososyal ilişkileri hakkında çok az şey bilinmektedir. Bu çalışma, Sosyal Medya Sadfishing Anketi'nin Türkçe versiyonunun psikometrik özelliklerini incelemeyi ve psikososyal zorluklarla ilişkilerini araştırmayı amaçlamıştır. Yöntemler: Sosyal Medya Sadfishing Anketi ileri-geri çeviri ve uzman değerlendirme yöntemiyle Türkçeye uyarlanmıştır. Dilsel eşdeğerlik, iki dilli bir örneklemde doğrulandı. Son hali, 106 lise öğrencisine, Ergenler için Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ve Güçlü Yönler ve Zorluklar Anketi ile birlikte çevrimiçi olarak uygulandı. Faktör yapısını test etmek için doğrulayıcı faktör analizi (CFA) yapıldı. Güvenilirlik, Cronbach'ın α'sı, McDonald'ın ω'sı, bileşik güvenilirlik (CR) ve ortalama varyans çıkarımı (AVE) kullanılarak incelendi. Kriterle ilgili geçerlilik, sosyal medya bağımlılığı ve psikososyal değişkenlerle korelasyonlar yoluyla değerlendirildi. Bulgular: Genel olarak, sosyal medyada hüzün avcılığı düzeyleri düşüktü. Doğrulayıcı faktör analizi (CFA), mükemmel model uyumuyla tek boyutlu bir yapıyı destekledi (CFI=,998, TLI=,995, RMSEA=,061) ve faktör yükleri yüksekti (λ=,93–,97). Ölçek çok yüksek iç tutarlılık (α ve ω > ,97), güçlü CR (≈ ,98) ve yüksek AVE (≈ ,91) gösterdi. Hüzün avcılığı, sosyal medya bağımlılığı ile pozitif korelasyon gösterdi (r=,27, P<,01). Sosyal medya bağımlılığı, duygusal sorunlar, içselleştirme ve dışsallaştırma güçlükleri ve hiperaktivite ile orta düzeyde ilişkiliydi. Hüzün avcılığı düzeyleri açısından cinsiyetler arasında anlamlı bir fark bulunmazken, kızlar daha yüksek sosyal medya bağımlılığı puanları bildirdi. Sonuç: Sosyal Medya Sadfishing Anketi’nin Türkçe versiyonu güçlü psikometrik özellikler sergilemiştir. Sadfishing düzeyleri genel olarak düşük olsa da, sosyal medya bağımlılığı ve psikososyal zorluklarla olan ilişkisi, duygusal kırılganlık ve çevrimiçi başa çıkma mekanizmalarıyla bağlantılı olduğunu düşündürmektedir. Bu bulgular, ölçeğin ergen araştırmalarında kullanımını desteklemekte ve daha sağlıklı çevrimiçi davranışları teşvik etmede duygusal becerilerin, destekleyici ilişkilerin ve dijital okuryazarlığın önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Hüzün avcılığı
• ergenler
• sosyal medya bağımlılığı
• hiperaktivite
• duygusal sorunlar

Turkish Adaptation of the Social Media Sadfishing Questionnaire in High School Students and Its Psychosocial Correlates

Abstract

Objective: With the increasing use of social media, adolescents are more likely to share their emotions and personal experiences in online environments. Sadfishing—defined as posting exaggerated or misleading negative content to attract attention and sympathy—has recently attracted scholarly interest. However, empirical evidence on its prevalence and psychosocial correlates among Turkish high school students remains limited. This study aimed to examine the psychometric properties of the Turkish version of the Social Media Sadfishing Questionnaire, determine the prevalence of sadfishing among high school students in Erzurum, and explore its associations with social media addiction and psychosocial difficulties. Methods: The Social Media Sadfishing Questionnaire was translated into Turkish using forward–backward translation and expert review. Linguistic equivalence was tested in a bilingual sample. The final version was administered online to 106 high school students together with the Social Media Addiction Scale for Adolescents and the Strengths and Difficulties Questionnaire. Confirmatory factor analysis (CFA) was conducted to examine the factorial structure. Reliability was assessed using Cronbach’s α, McDonald’s ω, composite reliability (CR), and average variance extracted (AVE). Criterion-related validity was assessed via correlations with social media addiction and psychosocial variables. Results: Overall sadfishing levels were low. CFA supported a unidimensional structure with excellent model fit (CFI=.998, TLI=.995, RMSEA=.061), and factor loadings were high (λ=.93–.97). The scale showed very high internal consistency (α and ω > .97), strong CR (≈ .98), and high AVE (≈ .91). Sadfishing was positively correlated with social media addiction (r=.27, P<.01). Social media addiction was moderately associated with emotional problems, internalizing and externalizing difficulties, and hyperactivity. No gender differences were observed in sadfishing, whereas girls reported higher social media addiction scores. Conclusion: The Turkish version of the Social Media Sadfishing Questionnaire demonstrated strong psychometric properties. Although sadfishing levels were generally low, its associations with social media addiction and psychosocial difficulties suggest links with emotional vulnerability and online coping. These findings underscore the importance of emotional skills, supportive relationships, and digital literacy in fostering healthier online behaviors among adolescents.

Keywords

• Sadfishing
• adolescents
• social media addiction
• hyperactivity
• emotional problems

References

1. 1. Baccarella CV, Wagner TF, Kietzmann JH, et al. Social media? It's serious! Understanding the dark side of social media. Eur Manag J. 2018;36(4):431-438.
2. 2. Ucur O, Donmez YE. The relationship between suicidal ideation and internet gaming disorder and the role of game genres among adolescents. Ann Med Res. 2023;30(9).
3. 3. Alcántara Aubareda O. Sadfishing. La nova tendència dels influencers? Com impacta i quins perills hi ha al darrere. 2022.
4. 4. Pappas S. Parents in the dark about teens’ online activities, survey finds. LiveScience. June 25, 2012. Available at: https://www.livescience.com/21156-parents-teens-online-activity.html.
5. 5. Shabahang R, Shim H, Aruguete MS, Zsila Á. Adolescent sadfishing on social media: anxiety, depression, attention seeking, and lack of perceived social support as potential contributors. BMC Psychol. 2023;11(1).
6. 6. Luo M, Hancock JT. Self-disclosure and social media: motivations, mechanisms and psychological well-being. Curr Opin Psychol. 2020;31:110-115.
7. 7. Petrofes C, Howard K, Mayberry A, Bitney C, Ceballos N. Sad-fishing: understanding a maladaptive social media behavior in college students. J Am Coll Health. 2024;72(8):2352-2356.
8. 8. Aslan A, Karakus Yilmaz T. Changes in safer internet use of children in Turkey between 2010-2015 and impact of contextual issues. Malays Online J Educ Technol. 2021;9(1):1-18.

9. 9. Orbatu D, Eliaçik K, Alaygut D, et al. Ergenlerde sosyal medya bağımlılık ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlilik ve güvenilirlik çalışması. Anadolu Psikiyatri Derg. 2020;21:56-61.
10. 10. Güvenir T, Özbek A, Baykara B, Arkar H, Şentürk B, İncekaş S. Güçler ve güçlükler anketi'nin Türkçe uyarlamasinin psikometrik özellikleri. Turk J Child Adolesc Ment Health. 2008;15(2):65-74.
11. 11. Ceballos NA, Petrofes C, Bitney C, Graham R, Howard K. Denial, attention-seeking, and posting online while intoxicated: three key predictors of collegiate sadfishing. Cyberpsychol Behav Soc Netw. 2024;27(3):202-207.
12. 12. Petrofes C. Attachment anxiety as a predictor of sadfishing behaviors on social media. J Soc Pers Relatsh. 2021;38(9):2532-2551.
13. 13. Nandhini S, Sari IP. Fenomena memancing kesedihan di media sosial (sadfishing) pada literasi digital remaja. J Literasi Digit. 2022;4(2):45-60.
14. 14. Yildirim Demirdöğen E, Akinci MA, Bozkurt A, et al. Social media addiction, escapism and coping strategies are associated with the problematic internet use of adolescents in Türkiye: a multi-center study. Front Psychiatry. 2024;15:1355759.
15. 15. Doğrusever C, Bilgin M. From family social support to problematic internet use: a serial mediation model of hostility and depression. BMC Psychol. 2025;13(1):178.
16. 16. Athar ME. Exploring the multidimensional nature of the psychopathy construct in social media context: insights from Instagram. Comput Human Behav Rep. 2025;17:100603.
17. 17. Best P, Manktelow R, Taylor B. Online communication, social media and adolescent wellbeing: a systematic narrative review. Child Youth Serv Rev. 2014;41:27-36.