Postnatal Dönemdeki Kadınların Saygılı Annelik Bakımı Algısı ile Doğum Endişesi Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi

Year 2026, Volume: 10 Issue: 1 , 66 - 78 , 29.04.2026

Sultan Özkan Şat

https://doi.org/10.46332/aemj.1752356

https://izlik.org/JA55KL43XR

Abstract

Amaç: Bu araştırmanın amacı, postnatal dönemdeki kadınların saygılı annelik bakımı algısı ile doğum endişesi düzeyleri arasındaki ilişkinin ve etkileyen faktörlerin belirlenmesidir.

Araçlar ve Yöntem: İlişki arayıcı tipte tanımlayıcı bir araştırma olan bu araştırmanın verileri Mayıs-Temmuz 2025 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın örneklemi, doğum sonu ilk 48-72 saat içerisinde olan toplam 251 kadından oluşmaktadır. Araştırma verileri Bitlis ilinde bulunan iki hastanenin doğum sonu servislerinde; Tanıtıcı Bilgi Formu, Kadınların Saygılı Annelik Bakımı Algısı Ölçeği ve Oxford Doğum Endişesi Ölçeği (OWLS) kullanılarak toplanmıştır.

Bulgular: Kadınların Saygılı Annelik Bakımı Algısı Ölçeği toplam puan ortalaması 56.15±8.50; “Konfor Sağlama”, “Katılımcı Bakım” ve “Kötü Muamele” alt boyutu ortalamaları sırasıyla 26.64±4.51, 20.59±4.84 ve 8.92±0.92’dir. Kadınların OWLS toplam puan ortalaması 23.39±5.92; “Ağrı ve Sıkıntı”, “Doğum Öncesi Belirsizlik” ve “Müdahaleler” alt boyutu ortalamaları sırasıyla 7.90±2.90, 7.30±2.44 ve 4.68±1.90’dır. Kadınların Saygılı Annelik Bakımı Algısı Ölçeği ve OWLS puan ortalamalarının bazı tanımlayıcı özelliklere göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Konfor Sağlama ve Kötü Muamele alt boyut puan ortalamaları ile OWLS toplam puan ortalaması arasında pozitif yönlü çok zayıf bir ilişki tespit edilmiştir. Aynı zamanda Konfor Sağlama ile Doğum Öncesi Belirsizlik alt boyut puan ortalaması arasında pozitif yönlü çok zayıf bir ilişki bulunmuştur. Kadınların bazı tanımlayıcı özelliklerinin yanı sıra Saygılı Annelik Bakımı Algısı Ölçeği’nin Kötü Muamele ve Konfor alt boyut puan ortalamalarının, OWLS puan ortalamalarının anlamlı yordayıcıları olduğu belirlenmiştir (p<0.05).

Sonuç: Saygılı annelik bakımı yaklaşımı, doğum endişesini azaltmada etkili olabilirken; sosyodemografik ve obstetrik özelliklerin dikkate alınması, doğum deneyiminin iyileştirilmesinde ve endişenin azaltılmasında önemli bir rol oynamaktadır.

Keywords

Anksiyete , ebelik , hemşirelik , normal doğum , perinatal bakım

Ethical Statement

İlişki arayıcı tipte tanımlayıcı bir araştırma olan bu çalışma Bitlis Eren Üniversitesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan etik onay (Onay tarih ve no: 2025/3-05 ve E.7177) alındıktan sonra yapılmıştır.

Determining the Relationship Between Postnatal Women's Perception of Respectful Maternity Care and Worries About Labour

https://izlik.org/JA55KL43XR

Abstract

Purpose: To determine the relationship between postnatal women’s perceptions of respectful maternity care and their levels of worries about labour, as well as the influencing factors.
Materials and Methods: This descriptive, correlational study was conducted between May and July 2025. The sample consisted of 251 women within the first 48–72 hours after childbirth. Data were collected in the postpartum wards of two hospitals in Bitlis using the Descriptive Information Form, the Women’s Perception-Respectful Maternity Care Scale (WP-RMC), and the Oxford Worries About Labour Scale (OWLS).
Results: The mean total score on WP-RMC was 56.15±8.50. The subscale means were 26.64±4.51 for "Providing Comfort," 20.59±4.84 for "Participatory Care," and 8.92±0.92 for "Mistreatment." The women’s mean total score on the OWLS was 23.39±5.92. The subscale mean scores were 7.90±2.90 for "Pain and Distress," 7.30±2.44 for "Prenatal Uncertainty," and 4.68±1.90 for "Interventions." The scores from both WP-RMC and OWLS differed based on some descriptive characteristics. A very weak positive correlation was found between the subscale scores for "Providing Comfort", "Mistreatment" and the total OWLS score. Additionally, a very weak positive correlation was identified between the "Providing Comfort" subscale and the "Prenatal Uncertainty" subscale score. In addition to certain descriptive characteristics of the women, the mean scores of the “Mistreatment” and “Providing Comfort” subscales were significant predictors of the OWLS scores (p<0.05).
Conclusion: : Respectful maternity care plays a significant role in reducing worries about labour. Considering women's sociodemographic and obstetric characteristics is also critical for improving the birth experience and reducing worries about labour

Keywords

Anxiety , midwifery , nursing , parturition , prenatal care

Ethical Statement

This study, a descriptive study of the exploratory type, was conducted after obtaining ethical approval from the Bitlis Eren University Ethics Committee for Non-Interventional Clinical Research (Approval date and number: 2025/3-05 and E.7177).

References

• 1. Mirzaee F, Hasanpoor-Azghady SB, Amiri-Farahani L. Investigating and comparing the dimensions of worry of Iranian primiparous women in each trimester of pregnancy. Eur J Med Res. 2023;28(1):285. doi:10.1186/s40001-023-01258-5
• 2. Nahaee J, Rezaie M, Abdoli E, Mirghafourvand M, Ghanbari-Homaie S, Jafarzadeh M. Association of childbirth experience with long-term psychological outcomes: a prospective cohort study. Reprod Health. 2024;21(1):71. doi:10.1186/s12978-024-01819-9
• 3. Leinweber J, Fontein-Kuipers Y, Karlsdottir SI, et al. Developing a woman-centered, inclusive definition of positive childbirth experiences: A discussion paper. Birth. 2023;50(2):362–383. doi:10.1111/birt.12666
• 4. Fontein-Kuipers Y, de Groot R, van Staa A. Woman-centered care 2.0: Bringing the concept into focus. Eur J Midwifery. 2018;2:5. doi:10.18332/ejm/91492
• 5. Shakibazadeh E, Namadian M, Bohren MA, et al. Respectful care during childbirth in health facilities globally: a qualitative evidence synthesis. BJOG. 2018;125(8):932–942. doi:10.1111/1471-0528.15210
• 6. World Health Organization (WHO). The prevention and elimination of disrespect and abuse during facility-based childbirth: WHO statement. Geneva: WHO; 2014. https://apps.who.int/iris/handle/10665/134588 Erişim tarihi 27 Haziran 2025.
• 7. Çamlıbel M. Factors associated with the perception of respectful maternity care in women: a cross-sectional study. Curr Perspect Health Sci. 2024;5(3):131–137. doi:10.58208/cphs.1581135
• 8. Muhayimana A, Kearns IJ, Gishoma D, Tengera O, Uhawenimana TC. Experiences and perceptions of respectful maternity care among mothers during childbirth in health facilities of Eastern province of Rwanda: An appreciative inquiry. PLoS One. 2025;20(1):e0315541. doi:10.1371/journal.pone.0315541
• 9. Uludağ E, Çamlıbel M. Doğumda verilen destekleyici bakımın kadınların saygılı annelik bakımı algısını yordama durumunun incelenmesi. Etkili Hemşirelik Dergisi. 2024;17(3):351–361.
• 10. Adams SS, Eberhard-Gran M, Eskild A. Fear of childbirth and duration of labour: a study of 2206 women with intended vaginal delivery. BJOG. 2012;119(10):1238–1246. doi:10.1111/j.1471-0528.2012.03433.x
• 11. Bohren MA, Mehrtash H, Fawole B, et al. How women are treated during facility-based childbirth in four countries: a cross-sectional study with labour observations and community-based surveys. Lancet. 2019;394:1750–1763.
• 12. Zhang T, Liu M, Min F, et al. Fear of childbirth and its determinants in pregnant women in the third trimester: a cross-sectional study. BMC Psychiatry. 2023;23(1):574. doi:10.1186/s12888-023-05070-7
• 13. Aksoy YE, Özentürk MG. Oxford Doğum Endişesi Ölçeği'nin Türkçe geçerlilik güvenilirliği. Turk Klin J Health Sci. 2016;1(3):170–183.
• 14. Zhou X, Liu H, Li X, Zhang S. Fear of childbirth and associated risk factors in healthy pregnant women in Northwest of China: a cross-sectional study. Psychol Res Behav Manag. 2021;14:731–741. doi:10.2147/PRBM.S309889
• 15. Mesenburg MA, Victora CG, Jacob Serruya S, et al. Disrespect and abuse of women during the process of childbirth in the 2015 Pelotas birth cohort. Reprod Health. 2018;15(1):54. doi:10.1186/s12978-018-0495-6
• 16. Unutkan A, Mansuroğlu S, Karabulut K. Factors affecting the perception of traumatic childbirth: a cross-sectional study in pregnant women. J Midwifery Health Sci. 2024;7(2):217–227. doi:10.62425/esbder.1509060
• 17. Ahmadpour P, Faroughi F, Mirghafourvand M. The relationship of childbirth experience with postpartum depression and anxiety: a cross-sectional study. BMC Psychol. 2023;11(1):58. doi:10.1186/s40359-023-01105-6
• 18. Wadei B, Morgan AK, Wadei KA. “Never the same again”: a descriptive qualitative inquiry into postpartum experiences of first-time mothers in the Oti region of Ghana. Midwifery. 2025;147:104440. doi:10.1016/j.midw.2025.104440
• 19. Dhakal P, Gamble J, Creedy DK, Newnham E. Quality of measures on respectful and disrespectful maternity care: a systematic review. Nurs Health Sci. 2021;23(1):29–39. doi: 10.1111/nhs.12756
• 20. Çamlıbel M, Uludağ E, Pazandeh F. Psychometric evaluation of the women’s perception of respectful maternity care scale Turkish version. Women Health. 2022;62(8):700–710. doi:10.1080/03630242.2022.2118407
• 21. Almanza JI, Karbeah JM, Tessier KM, et al. The impact of culturally-centered care on peripartum experiences of autonomy and respect in community birth centers: a comparative study. Matern Child Health J. 2022;26(4):895–904. doi:10.1007/s10995-021-03245-w
• 22. Alruwaili TA, Crawford K, Fooladi E. Shared decision-making in maternity care in Saudi Arabia: a cross-sectional study. Midwifery. 2024;138:104147. doi:10.1016/j.midw.2024.104147
• 23. Ayoubi S, Pazandeh F, Simbar M, Moridi M, Zare E, Potrata B. A questionnaire to assess women’s perception of respectful maternity care (WP-RMC): development and psychometric properties. Midwifery. 2020;80:102573. doi:10.1016/j.midw.2019.102573
• 24. Redshaw M, Martin C, Rowe R, Hockley C. The Oxford Worries about Labour Scale: women’s experience and measurement characteristics of a measure of maternal concern about labour and birth. Psychol Health Med. 2009;14(3):354–366. doi: 10.1080/13548500802707159
• 25. Baltacı N, Yılmaz AN, Doğan Yüksekol Ö, Ateşşahin E. Kadınların saygılı doğum bakım algıları ile doğum memnuniyeti arasındaki ilişkinin incelenmesi: tanımlayıcı ve kesitsel bir araştırma. Turk Klin J Health Sci. 2024;9(4):740–747. doi:10.5336/healthsci.2024-102190
• 26. Avcı S, Yiğit F, Kaplan B, Köprülü MH. Yeni doğum yapmış annelerin doğum endişelerinin belirlenmesi. Ordu Univ Hemşirelik Çalışmaları Derg. 2024;7(1):55–64. doi:10.38108/ouhcd.1165066
• 27. Sönmez T, Kanbur A, Akkaş M. Vajinal doğum yapan lohusaların doğum sürecine yönelik endişelerinin belirlenmesi. STED. 2022;30(6):386–391. doi: 10.17942/sted.980217
• 28. Henderson J, Redshaw M. Worries about labor and birth: a population‐based study of outcomes for young primiparous women. Birth. 2016;43(2):151–158. doi: 10.1111/birt.12219
• 29. Bay H, Erkal Aksoy Y, Dereli Yılmaz S. Factors affecting primiparous pregnant women's prenatal attachment levels, childbirth selfefficacy beliefs, and labor worry levels. Clin Nurs Res. 2022;31(5):952–959. doi:10.1177/10547738221078900
• 30. Kaçar N, Findik RB, Tekin ÖM. What is the authentic underlying reason of childbirth worries in Turkish population?: An observational study. Medicine. 2024;103(33):e39306. doi:10.1097/MD.0000000000039306
• 31. Bostanoğlu G, Demirgöz Bal M. The effects of continuous labor support by midwife: a randomized control trial. Clin Exp Health Sci. 2021;11:251–257. doi:10.33808/clinexphealthsci.736497
• 32. Hildingsson I, Rubertsson C, Karlström A, Haines H. Emotional well-being and the importance for women with fear of birth to have a known midwife at birth. J Psychol Ment Health Care. 2018;2(1):1–7. doi:10.31579/2637-8892/023
• 33. Hildingsson I, Rubertsson C, Karlström A, Haines H. A known midwife can make a difference for women with fear of childbirth –birth outcome and women’s experiences of intrapartum care. Sex Reprod Healthc. 2019;21:33–38. doi:10.1016/j.srhc.2019.06.004
• 34. Bell A, Carter C, Davis J, et al. Childbirth and symptoms of postpartum depression and anxiety: a prospective birth cohort study. Arch Womens Ment Health. 2016;19:219–227. doi: 10.1007/s00737-015-0555-7