Karaciğer Transplantasyonu Yapılan Hastalarda İmmünsupresif İlaç Kullanımına Uyum: Tek Merkez Deneyimi
Abstract
Amaç: Bu çalışma karaciğer transplantasyonu yapılan hastalarda immünsupresif ilaç kullanımına uyumu belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Araçlar ve Yöntem: Bu kesitsel-tanımlayıcı araştırma, Hacettepe Üniversitesi Karaciğer Nakil Merkezi’nde Aralık 2018- Eylül 2019 tarihleri arasında yürütülmüştür. Çalışmaya bu merkezde karaciğer transplantasyonu yapılmış olan 31 hasta dahil edilmiştir. Çalışma verileri “İmmünosupresif Tedaviye Uyum Ölçeği” ve “İmmünsupresif İlaç Kullanı-mına Uyum Ölçeği” kullanılarak elde edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların İmmünsupresif İlaç Kullanımına Uyum Ölçeği puan ortalaması 48.10±6.61 ve İmmünosup-resif Tedaviye Uyum Ölçeği puan ortalaması 10.90±1.16 olarak bulunmuştur. Her iki ölçekten elde edilen puanlara göre katılımcıların %13’ünün immünsupresif ilaç kullanımına uyumunun düşük olduğu saptanmıştır. İmmünsupresif İlaç Kullanımına Uyum Ölçeği puanları ile transplantasyon sonrası geçen süre arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=-0.437, p=0.016). Katılımcıların İmmünosupresif Tedaviye Uyum Ölçeği puanları ile çalışma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (t=-2.357; p=0.026).
Sonuç: Karaciğer transplantasyon merkezlerinin, transplantasyon yapılan hastalarda immünsupresif ilaç kullanımına uyumunun çeşitli ölçüm araçları ile değerlendirilerek hasta gereksinimleri doğrultusunda uyumu iyileştirecek yöntem ve stratejiler geliştirilmesinin gerekli olduğunu düşünüyoruz.
Keywords
Thanks
References
- 1. Driscoll CJ, Gallagher L, Schaeffer MJ. Liver Transplanta-tion. Cupples S, Lerret S, McCalmont V, Ohler L, editors. Core curriculum for transplant nurses. 2. ed. China, Wolters Kluwer, 2017:413-452.
- 2. Sandwijk MS, Bemelman FJ, Berge IJM. Immunosuppres-sive Drugs After Solid Organ Transplantation. Neth J Med. 2013;71(6):281-289.
- 3. Brown M, Bussell JK. Medication Adherence: WHO Cares? Mayo Clin Proc. 2011;86(4):304-314.
- 4. Butler JA, Peveler RC, Roderick P, et al. Modifiable Risk Factors for Non-Adherence to Immunosuppressants in Re-nal Transplant Recipients: a cross-sectional study. Nephrol Dial Transplant. 2004;19(12):3144-3149.
- 5. Germani G, Lazzaro S, Gnoato F, et al. Nonadherent Behaviors After Solid Organ Transplantation. Transplant Proc. 2011;43(1):318-323.
- 6. Haynes RB, Ackloo E, Sahota N, Mcdonald HP, Yao X. Interventions for Enhancing Medication Adherence. Cochrane Database Syst Rev. 2008;16(2):CD000011
- 7. Sabate E. Adherence to Long-term Therapies: Evidence for Action, World Health Organization. https://www.who.int/chp/knowledge/publications/adherence_full_report.pdf?ua=1 Date of access: July 25, 2020.
- 8. Lieber SR, Volk ML. Non-adherence and graft failure in adult liver transplant recipients. Dig Dis Sci. 2013;58(3):824-834.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Clinical Sciences
Journal Section
Research Article
Authors
Sabri Karahan
0000-0002-0231-3225
Türkiye
Rana Elçin Sezer
0000-0001-8579-4660
Türkiye
Osman Abbasoğlu
0000-0001-7069-929X
Türkiye
Publication Date
December 12, 2020
Submission Date
August 25, 2020
Acceptance Date
October 22, 2020
Published in Issue
Year 2020 Volume: 4 Number: 3
