-

Abstract

The purpose of the study is to determine the candidate teachers’ attitudes towards environmental problems with respect to some variables. The descriptive survey method has been used in the research. This research was gone through with 45 candidate teachers who attend to the department of class teaching in Education Faculty. In this research, “Environmental Attitude Scale” is used a way of data collecting. Inner consistency is found α=.82. Fivelikert scale was used for the survey. p<.05 meaningfulness level was taken into consideration for the test of meaningfulness of groups. The maximum grade which can be taken from the scale is 105, and the minimum is 21. For the analysis of the data was used percentage, mean, standard deviation, Anova statistics and t test to determine whether the candidate teachers’ attitude change meaningfully according to various differences. The surveyed students were 64.4% girls (n = 29) and 35.6% men (n = 16).. Students' "Environmental Attitude Scale mean score was 85.11 ± 8.92. Students were received the high points from scale items “The people who drop litter or spit must be obstructed (4.49)”, "in the ozone layer thinning all the people are threatening (4.40", “Meetings which protesting technology products that harm the ozone layer should be held (4.33)” and the low scores were determined of the items " Malnutrition in underdeveloped countries is a result of environmental problems (3.53)”, “the United Nations, including any corporations or institutions must not involved to country of its natural resources as they wish to use (3.67)", “Use of natural gas at home and offices cannot contribute to the solution of the air pollution problem ( 3.73)”. Consequently, what is confirmed is that the candidate teachers’ attitude towards the environmental problems do not show a meaningful difference according to gender, education level of mother and father, economic situation of the family, neighborhood where they lived the longest, whether they smoke or not. However, it was found that significant differences according to home where they live during their training

Keywords

• Environmental education, candidate teachers, attitude towards environment

SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ÖĞRENCİLERİNİN ÇEVREYE YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ

Öz

Bu çalışmanın amacı sınıf öğretmenliği öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesidir. “Öğretmen adayları çevreye yönelik ne düzeyde bir tutum göstermektedir?” sorusu araştırmanın problem cümlesini oluşturmaktadır. Bu araştırmanın modeli tarama modeli olarak belirlenmiş ve veri toplama amacıyla Çevresel Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek beşli likert tipi bir ölçektir. Ölçekten alınabilecek en düşük puan 21, en yüksek puan ise 105’tir. Bu araştırmada ölçeğin Cronbach alfa değeri 0.82 bulunmuştur. Bu araştırma Eğitim Fakültesi Sınıf öğretmenliği programında eğitim gören 45 öğrenci ile yapılmıştır. Verilerin analizinde, öğretmen adaylarının, çevre sorunlarına yönelik tutumlarının, çeşitli değişkenler açısından anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi için yüzdelik, ortalama, standart sapma, ANOVA istatistiği ve t testi uygulanmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin; % 64,4’sı kız (n:29), % 35,6’ü erkek (n:16) idi. Öğrencilerin “Çevresel Tutum Ölçeği” puan ortalaması 85.11 ± 8,927 olarak saptanmıştır.  Bu ortalama 5 üzerinden 4.05 değerindedir. Bu puan ortalaması öğretmen adaylarının çevreye yönelik tutumlarının istenen düzeyde olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin ölçek maddelerinden en yüksek puanları “Yerlere çöp atan yâda tükürenlere müdahale edilmelidir (4.49)” “Ozon tabakasındaki incelme tüm insanları tehdit etmektedir (4,40)”, “Ozon tabakasına zarar veren, teknoloji ürünlerinin protesto edildiği toplantılar düzenlenmelidir (4.33)” en düşük puanları ise “Geri kalmış ülkelerdeki beslenme yetersizliği, çevre sorunlarının bir sonucudur (3.53)”, “Ülkelerin, kendi doğal kaynaklarını istedikleri gibi kullanmalarına Birleşmiş Milletler dahil, hiç bir kurum yada kuruluş karışmamalıdır (3.67)” ve “Konut ve iş yerlerinde doğalgaz kullanmanın hava kirliliği sorununun çözümüne bir katkısı olamaz (3.73)” maddelerinden aldıkları belirlendi. Araştırma sonuçlarına göre sınıf öğretmenliği ikinci sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının;  cinsiyete, anne ve babanın eğitim düzeyine, ailenin ekonomik durumuna, yaşanılan yerleşim birimine ve sigara içme durumuna göre anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. Ancak eğitimleri sırasında ailesi ile kalan öğrencilerin yurtta kalan öğrencilere göre anlamlı düzeyde daha düşük çevresel tutum puanına sahip olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Sözcükler: Çevre eğitimi, aday öğretmenler, çevreye yönelik tutum.

Anahtar Kelimeler

• Çevre eğitimi, aday öğretmenler, çevreye yönelik tutum

References

1. Alp, E., Ertepinar, H. Tekkaya, C. & Yilmaz, A. (2008). A survey on Turkish elementary school students’ environmental friendly behaviours and associated variables. Environmental Education Research, 14 (2): 129–143.
2. Atasoy, E. & Ertürk, H. (2008). İlköğretim öğrencilerinin çevresel tutum ve çevre bilinci üzerine bir alan araştırması. A field study about environmental knowledge and attitudes of elementary school students. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 10 (1): 105-122.
3. Aydın, F. & Çepni, O. (2012). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi (Karabük ili örneği) [Investigation of primary education second grade students’ attitudes towards environment in terms of various variables (Karabük city case)]. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18: 189-207.
4. Berberoğlu, G. & Tosunoğlu, C. (1995). Exploratory and confirmatory factor analyses of an environmental attitude scale (EAS) for Turkish university students. Journal of Environmental Education, 26 (3): 40–44.
5. Carrier, S. J. (2009). Environmental education in the schoolyard: learning styles and gender. The Journal of Environmental Education, 40 (3): 2-12.
6. Cheong, I.P.A. (2005). Educating pre-service teachers for a sustainable environment. Asia-Pacific Journal of Teacher Education, 33 (1): 97-110.
7. Değirmenci, M. (2013). İlköğretim öğrencilerinin çevreye karşı tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi (Kayseri İli Örneği) [Examination of elementary students’ attitudes towards the environment in terms of different variables (Example of the province of Kayseri)]. Middle Eastern & African Journal of Educational Research, 3: 59-68.
8. Deniş, H. & Genç, H. (2007). Çevre bilimi dersi alan ve almayan sınıf öğretmenliği öğrencilerinin çevreye ilişkin tutumları ve çevre bilimi dersindeki başarılarının karşılaştırılması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13: 20-26.

9. Ek, H.N., Kılıç N., Öğdüm, P. Düzgün, G. & Şeker, S. (2009). Adnan Menderes Üniversitesinin farklı akademik alanlarında öğrenim gören ilk ve son sınıf öğrencilerinin çevre sorunlarına yönelik tutumları ve duyarlılıkları. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17 (1): 125-136.
10. Erol, G. H. & Gezer, K. (2006). Prospective of elementary school teachers’ attitudes toward environment and environmental problems. International Journal of Environmental and Science Education, 1: 65-77.
11. Fortmann L. & Kusel J. (1990) New vaices old beliefs: Forest environmentalism among new and longstanding. Rural Residents Rural Sociology, 55(2): 214-232.
12. Fraenkel, J. R., Wallen, N. E. & Hyun, H.H. (2012). How to design and evaluate research in education. 8th Edition. The McGraw-Hill Companies, New York.
13. Gezer, K., Çokadar, H., Köse, S. & Bilen, K. (2006). Lise öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının karşılaştırılması. Buldan Sempozyumu, 23-24 Kasım : 71-78. Denizli: Pamukkale Üniversitesi.
14. Gökçe, N., Kaya, E., Aktay, S. ve Özden, M. (2007). İlköğretim öğrencilerinin çevreye yönelik tutumları [Elementary Students’ Attitudes Towards Environment]. Elementary Education Online, 6 (3): 452-468.
15. Gürbüzoğlu-Yalmancı, S. & Gözüm, A.İ.C. (2011), The investigation of Kafkas University of candidate teachers’ attitudes towards environmental problems with respect to some variables. International Online Journal of Educational Sciences, 3 (3): 1109-1132.
16. Iozzi, L.A. (1989). What research says to the educator part one: Environmental education and the affective domain. Journal of Environmental Education, 20 (3): 3-9.
17. Karasar, N. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemi, 23. Basım. Ankara: Nobel Akademi Yayıncılık.
18. Kaya, E., Akıllı, M. & Sezek, F. (2009). Lise öğrencilerinin çevreye karşı tutumlarının cinsiyet açısından incelenmesi [An investigation of high school students’ environmental attitudes in terms of gender]. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9 (18): 43-54.
19. Keleş, Ö., Uzun, N. & Varnacı-Uzun, F. (2010). The change of teacher candidates’ environmental consciousness, attitude, thought and behaviors with nature training project and the assessment of its permanence. Electronic Journal of Social Sciences, 9 (32): 384-401.
20. Köse, S., Savran-Gencer, A., Gezer, K., Erol, G. H. & Bilen, K. (2011). Investigation of undergraduate students’ environmental attitudes. International Electronic Journal of Environmental Education, 1 (2): 85-96.
21. Leeming, F.C. & Porter, B.E. (1997). Effects of participation in class activities on children’s environmental attitudes and knowledge. Journal of Environmental Education, 28 (2): 33-42.
22. May, T.S. (2000). Elements of success in environmental education through practitioner eyes. Journal of Environmental Education, 31 (3): 4-11.
23. Öcal, T. (2013). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik tutumlarının belirlenmesi [Determination of the attitudes of prospective social studies teachers towards environmental problems]. Marmara Coğrafya Dergisi, 27: 333-352.
24. Oweini, A. & Houri, A. (2006). Factors affecting environmental knowledge and attitudes among Lebanese college students. Applied Environmental Education and Communication, 5: 95-105.
25. Özay-Köse, E. (2010). The factors that affect attitudes towards environment of secondary school students. Journal of Turkish Science Education, 7 (3): 198-211.
26. Özmen, D., Çetinkaya, A.Ç. & Nehir, S. (2005). Üniversite öğrencilerinin çevre sorunlarına yönelik tutumları. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni, 4 (6): 330-344.
27. Rickinson, M. (2001). Learners and learning in environmental education: A critical review of the evidence. Environmental Education Research, 7 (3): 207-320.
28. Şama, E. (2003). Öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik tutumları, [Teacher candidates’ attitudes toward environmental problems]. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23 (2): 99-110.
29. Şenyurt, A., Temel, A.B. & Özkahraman, Ş. (2011) Üniversite öğrencilerinin çevresel konulara duyarlılıklarının incelenmesi [Investigation of Attitude for Environmental Issues of University Students]. S.D.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2 (1): 18-15.
30. Taşkın, Ö. (2005). An evaluation of the studies on environmental attitude and knowledge. Education & Science, 30(138): 78-85.
31. Teyfur, E. (2008). İlköğretim öğrencilerinin akademik başarılarının ve çevre kulübü çalışmalarının çevreye yönelik tutumlarına olan etkisi (İzmir örneği) [The effect of academic achievement and environment club studies on primary school students towards the environment attitudes (Pattern of İzmir)]. Ege Eğitim Dergisi, 9 (1): 131–149.
32. Tuncer, G., Ertepinar, H., Tekkaya, C. & Sungur, S. (2005). Environmental attitudes of young people in Turkey: Effects of school type and gender. Environmental Education Research, 11 (2): 215-233.
33. Uzun, N. (2007). Ortaöğretim öğrencilerinin çevreye yönelik bilgi ve tutumları üzerine bir çalışma [A study on the secondary school students' knowledge and attitudes towards the environment]. (Unpublished PhD diss.), Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
34. Uzun, N. & Sağlam, N. (2007). Ortaöğretim öğrencilerinin çevreye yönelik bilgi ve tutumlarına “Çevre ve İnsan” dersi ile gönüllü çevre kuruluşlarının etkisi, [The effect of the course “man and environment” and voluntary environmental organizations on secondary school students’ knowledge and attitude towards environment], Hacettepe University Journal of Education, 33: 210-218.
35. Watson, K. & Halse, C. M. (2005). Environmental attitudes of pre-service teachers: a conceptual and methodological dilemma in cross-cultural data collection. Asia Pacific