Bir Kadın Hakkı İhlali: Obstetrik Şiddet
Öz
Obstetrik şiddet, kadına karşı insan haklarını ihlal eden özel bir şiddet biçimidir. Gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemde görülebilen hem anne hem de bebek sağlığını olumsuz yönde etkileyen önemli bir sorundur. Obstetrik şiddet, sağlık hizmetlerinde bakım sırasında gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemde kadına fiziksel ve/veya psikolojik zarar veren eylem, ihmal ve saygısız muamelelerden oluşmaktadır. Dünyadaki birçok ülkeyi etkileyen obstetrik şiddet, kadınları kaliteli bakımdan uzaklaştırmakta, fiziksel ve zihinsel sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir. Hizmet sunumunda karşılaşılan obstetrik şiddet unsurları; üreme haklarının ihlali, azarlama, alay, ironi, hakaret, tehdit, aşağılama, bilginin manipülasyonu, zamanında etkili ve acil tıbbi bakımın verilmemesi/geciktirilmesi, isteklere kayıtsızlık veya şikâyetler, doğum eyleminin aşamalarında verilen kararlarda kadının bilgilendirilmemesi, kadınların onurlarına saygı gösterilmemesi, kadınların rızasını almadan uygulanan ağrı yönetimi, anne-bebek temasını geciktirmek, emzirmenin engellenmesi gibi kasıtlı olarak zarar veren eylemlerdir. Obstetrik şiddetin olmaması/azaltılması için sağlık profesyonellerinin kaliteli ve saygılı bir şekilde hizmet sağlamaları gerekmektedir. Annelik bakım kültürünü değiştirmek için umut verici yaklaşımlar sunan ve doğum sırasında kötü muameleden zarar gören kadınlar için sağlık bakım sistemlerinde yasal değişiklikler yapılması gerekmektedir. Bu derlemede, literatür doğrultusunda ülkemiz yasalarında henüz yer almayan “obstetrik şiddet” kavramına dikkat çekmek ve sağlık çalışanlarının kadınların yaşadığı obstetrik şiddete yönelik farkındalığının arttırılması amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Anne sağlığı hizmetleri,kadına karşı şiddet,obstetrik şiddet
References
- Bohren MA, Vogel JP, Hunter EC, Lutsiv O, Makh SK, Souza JP, et al. The mistreatment of women during childbirth in health facilities globally: a mixed‐methods systematic review. PLoS Med. 2015;12:1-3.
- Bowser D, Hill K. Exploring evidence for disrespect and abuse in facility‐based childbirth: report of a landscape analysis. USAID‐TRAction Project. Harvard School of Public Health, University Research Co., LLC, Available from: www.urc-chs.com/uploads/resourceFiles/Live/RespectfulCareatBirth9-20-101Final.pdf. 2010.
- Dixon L. Obstetrics in a time of violence: mexican midwives critique routine hospital practices. Medical Anthropology Quarterly. 2015;29:437-454.
- Shabot S. Making loud bodies ‘‘Feminine’’: A feminist-phenomenological analysis of obstetric violence. Human Studies. 2016;39(2):231-247.
- Wolf A. Metaphysical violence and medicalized childbirth. International Journal of Applied Philosophy. 2013;27(1):101-111.
- Freedman LP, Kruk ME. Disrespect and abuse of women in childbirth: challenging the global quality and accountability agendas. Lancet. 2014;20;384(9948):e42-4.
- Jewkes R, Penn-Kekana L. Mistreatment of women in childbirth: Time for action on this important dimension of violence against women. PLoS Medicine. 2015;12, e1001849.
- Freedman L, Ramsey K, Abuya T, Bellows B, Ndwiga C, Warren C, Mbaruku G. Defining disrespect and abuse of women in childbirth: A research, policy, and rights agenda. Bulletin of World Health Organization. 2014;92:915-917.
- Sadler M, Santos M, Ruiz-Berdu´n D, Leiva Rojas G, Skoko E, Gillen P, Clausen J. Moving beyond disrespect and abuse: addressing the structural dimensions of obstetric violence. Reproductive Health Matters. 2016;24:47-55.
- Medina G. “Violencia obstétrica”, in revista de derecho y familia de las personas, Buenos Aires, No. 4, 2009. Available at http://bit.ly/UjH62l
