Araştırma Makalesi

Zambır, Argun ve Duzele Çalgıları Üzerine Kültürel Bir İnceleme

Cilt: 12 Sayı: 1 13 Ocak 2026
PDF İndir

Zambır, Argun ve Duzele Çalgıları Üzerine Kültürel Bir İnceleme

Öz

Uygarlıkların her çağda kendilerine ait kültür unsurları vardır. Kültür unsurları birden fazla disiplin kapsamında değerlendirilebilir ve bu unsurlar bulundukları toplum için önemlidir. Toplumun konu hakkındaki görevi ise kendi toplumu içerisindeki veya çevresinde kendisine benzer kültür unsurlarını toplum içinde canlı tutmak, tanıtmak ve korunmasını sağlamaktır. Bu amaçla yola çıktığımız çalışmamızda ise ele aldığımız kültür unsurları, Güneydoğu, Doğu illerimizde icra edilen ve Ortadoğu’nun bazı bölgelerinde icra edilen Argun, Zambır ve Duzele isimli çalgılardır. Çalışmamızda ele aldığımız üç çalgının bilgilerine Mehmet Gazi Bilgiç’in saha çalışmaları neticesinde ulaşılmıştır. Bu çalgılar arasında ağırlıklı olarak Duzele çalgısı incelenmiştir. Çalışmamızda öncelik olarak çalgıların, icra edildiği yörelerin, tarihi ve müzikal yapısı ele alınmıştır. Çalışmamızın amacı ise ele alınan üç çalgının müzikal ve tarihsel serüvenini tanıtmak ve nefesli çalgılar literatüründe yer almasını sağlamaktır. Çalışmamıza 1 yüksek lisans tezi, 1 sanatta yeterlilik tezi, 1 kitap, 1 makale ve bir özel eğitim enstitüsünün ders notları çalışmamıza yazılı kaynak oluşturmuştur. Sözlü olarak ise belirtilen tezlerin yazarı Ahmet Serdar Kastelli ve Yasin Türk çalışmamıza kaynak kişi olarak görüşme yapılmıştır. Çalışmamızda nitel araştırma yöntemlerinden betimsel araştırma yöntemi kullanılarak ele aldığımız nefesli çalgılar grubunun özelliklerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışmamız Güneydoğu illerinden Gaziantep, Doğu ilinden Şırnak ve Hakkâri, Ortadoğu bölgesinde bulunan Irak ülkesinin Süleymaniye, Erbil, Duhok kentleri, Suriye’nin Halep kenti ve Mısır ile sınırlı tutulmuştur. Bulgular ve yorum kısmında çalışmada incelenen çalgıların kavramsal çerçevenin dışında kaynak eklemesi yapılmıştır. İncelenen çalgılardan Duzele’ nin ve diğer çalgıların fotoğraflı belgesi çalışmamızda işlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Asker, H. (2022). Türk dünyası çalgıları. Osmaniye: Hasret Basımevi.
  2. Acar, Ö. ve Duman, B. (2024). Irak Türkmenleri’nin Türkmen Dilini ve Kültürünü Koruma Çabaları. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 15, 1681-1698.
  3. Bayburtlu, A. S. (2016). Erzurum Yöresi Müziklerinin Kültürel Özelliği: Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2 (2), 262-278.
  4. Bayburtlu, A.S. (2017). Kültür Etnomüzikoloji ve Müzikoloji İlişkisi: Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3 (1), 77-87.
  5. Ekici, S. (2013). Gaziantep &Barak Müzik Kültürü. Gaziantep: Logos Matbaacılık.
  6. Demir, E. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Teknikleri Üzerine Betimsel Bir Çalışma. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25 (46), 313-328.
  7. Genç, H. (2019). Gaziantep İli Halk Çalgılarından Zambır Üzerine Bir İnceleme. (Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi), Ege Üniversitesi SBE, İzmir.
  8. Kaplan, A. (2005). Kültürel Müzikoloji, İstanbul, Bağlam Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Müzikoloji ve Etnomüzikoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

13 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

22 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

29 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bilgiç, G., & Garip, V. (2026). Zambır, Argun ve Duzele Çalgıları Üzerine Kültürel Bir İnceleme. Afyon Kocatepe Üniversitesi Akademik Müzik Araştırmaları Dergisi, 12(1), 1-16. https://izlik.org/JA89US53ZU

Dergimiz Türk sanat müziği, batı müziği (müzik), sahne sanatları, Türk halk müziği, müzik eğitimi, icra, müzikoloji ve müzik ile bağlantılı multidisipliner çalışmaları kabul etmektedir.