Soğuk Zincir Ürünlerinin Deniz Lojistiğine Yönelik İBBS Düzey 2 Seviyesinde Mevcut Durum Analizi: TR61 Bölgesi Örneği

Öz

Soğuk Zincir ile taşınması gereken gıda ürünleri bozulabilir gıda ürünü olarak ifade edilir. Bu tür ürünlerin, üretim noktasından tüketim noktasına kadar kalitesini ve özelliğini kaybetmeden uygun ısı ve nem koşulları altında taşınması gerekmektedir. Bu durum bozulabilir gıda ürünleri arasında yer alan yaş meyve ve sebze ürün grubunun ihracat ülkelerine gönderilmesi sürecinde tercih edilen taşımacılık türünün önemini arttırmaktadır. Soğuk zincir ürünlerinin denizlerden yararlanarak taşınmasına yönelik İBBS Düzey 2 seviyesinde istatistiksel bir değerlendirme yaparak mevcut durumu analiz etmeyi amaçlayan bu çalışma, soğuk zincir ürünü olarak yaş meyve ve sebze ürün grubu ve İBBS Düzey 2 bölgesi olarak TR61 bölgesi ile sınırlandırılmıştır. Çalışmanın amacı doğrultusunda, Batı Akdeniz İhracatçılar Birliğinden miktar bazında temin edilen 2023 yılına ait veriler, istatistiksel olarak Excel programı aracılığıyla değerlendirmiş ve mevcut durumuna yönelik SWOT analizi yapılmıştır. Çalışmada; TR61 bölgesinden ihraç edilen yaş meyve sebze ürün gurubunun yaklaşık %16’sının denizlerden yararlanılarak gönderildiği görülmüştür. Ayrıca TR61 Bölgesinden denizlerden yararlanarak ihracat ülkelerine gönderilen yaş meyve ve sebze ürün miktarının yaklaşık %1’nin Antalya Gümrük Müdürlüğünden çıkış yaptığı ve TR61 Bölgesinde denize kıyısı olan ve bölgenin denizle bağlantısını sağlayan Antalya ilinin ve limanlarının yaş meyve ve sebze ürün grubunun denizlerden yararlanarak gönderilmesinde çok az düzeyde tercih edildiği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Bozulabilir Gıda
• Denizyolu
• Deniz Lojistiği
• Soğuk Zincir
• Tedarik Zinciri

Current Situation Analysis of Cold Chain Products for Marine Logistics at NUTS Level 2: TR61 Region Case

Öz

Food products that need to be transported with a cold chain are referred to as perishable food products. Such products must be transported under appropriate temperature and humidity conditions without losing their quality and characteristics from the point of production to the point of consumption. This situation increases the importance of the preferred transportation type in the process of sending the fresh fruit and vegetable product group, which is among the perishable food products, to export countries. This study, which aims to analyze the current situation by making a statistical evaluation at the NUTS Level 2 level regarding the transportation of cold chain products by using the seas, is limited to the fresh fruit and vegetable product group as a cold chain product and the TR61 region as the NUTS Level 2 region. In line with the purpose of the study, the data for 2023 obtained from the Western Mediterranean Exporters' Association on a quantity basis was evaluated statistically through the Excel program and a SWOT analysis was performed for the current situation. In the study; It was seen that approximately 16% of the fresh fruit and vegetable product group exported from the TR61 region was sent by using the seas. In addition, it has been observed that approximately 1% of the amount of fresh fruit and vegetable products sent from the TR61 Region to export countries via the sea exits from the Antalya Customs Directorate, and that the province and ports of Antalya, which have a coast in the TR61 Region and provide the region's connection to the sea, are preferred very little in sending the fresh fruit and vegetable product group via the sea.

Anahtar Kelimeler

• : Perishable Food
• Sea Freight
• Marine Logistics
• Cold Chain
• Supply Chain

Kaynakça

1. Akça, Ş. B., & Gülgün Aslan, B. (2017). TR81 İllerinde Meyve Türleri Sektörünün Mevcut Durumu ve Geliştirilmesi Üzerine Bir Araştırma. Ziraat Mühendisliği(364), 40-46. https://dergipark.org.tr/tr/pub/zm/issue/37761/437136 adresinden alındı
2. BAİB. (2023). Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği: https://www.baib.gov.tr/tr/online-islemler-ihracat-istatistikleri-mal-grubu-bazinda-ihracat-raporu.html adresinden alındı
3. Boydak Özan, M., Polat, H., Gündüzalp, S., & Yaraş, Z. (2015). The SWOT Analysis At The Educational Organizations. Turkish Journal of Educational Studies, 2(1), 1-28. https://dergipark.org.tr/en/pub/turkjes/issue/34173/377841 adresinden alındı
4. Çalışkan, Z. (2021). Türkiye’de Eczanede Bağışıklama Hizmetinin Uygulanabilirliği: SWOT Analizi ile Değerlendirme. Eurasian Journal of Health Technology Assessment, 5(2), 99-123. doi:https://doi.org/10.52148/ehta.1029555
5. Demirdal, K. (2021). Lojistik Organizasyon Olarak Antalya Limanı'nın Bölgesel Kalkınmadaki Rolü:TR61 Bölgesinde Faaliyet Gösteren Dış Ticaret Firmaları Üzerinde Bir Araştırma. Antalya: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Entitüsü, Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/123456789/6221/T06852.pdf?sequence=1&isAllowed=y adresinden alındı
6. Erkan, M. (t.y.). Bahçe Ürünlerinden Depolama ve Muhafaza. https://baib.gov.tr/files/downloads/PageFiles/e9a02402-d812-401a-8fe3-bea324c1003b/Files/urun%20depolama%20ve%20paketlem%20(2).pdf adresinden alındı
7. Eskandari, S., Rashidimehr, A., Mohammadi-Nasrabadi, F., Salmani, Y., & Esfarjani, F. (2023). The Role of Policymakers in Potential Strengthening to Improve the Safety of the Vegetable in the Supply Chain: SWOT Analysis during COVID-19. Journal of Nutrition and Food Security, 8(2), 234-245. https://doi.org/https://jnfs.ssu.ac.ir/article-1-506-en.pdf
8. İpekçi, E., & Tanyaş, M. (2021). Soğuk Zincir Uygulamaları ve Türkiye'de Soğuk Zincir Lojistiğinin SWOT Analizi. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(26), 46-64. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1728053 adresinden alındı

9. Liu, T., Li, S., & Wei, S. (2017). Forecast and Opportunity Analysis of Cold Chain Logistics Demand of Fresh Agricultural Products under the Integration of Beijing, Tianjin and Hebei. Open Journal of Social Sciences, 5(10), 63-73. doi:DOI: 10.4236/jss.2017.510006
10. Mor, R., Bhardwaj, A., & Singh, S. (2019). Integration of SWOT-AHP Approach for Measuring the Critical Factors of Dairy Supply Chain. Logistics, 3(1), 9. https://doi.org/https://doi.org/10.3390/logistics3010009
11. Q Terminals. (2021). Port Environmental Review System (PERS) Report. Antalya: Q Terminals Antalya.
12. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. (t.y.). Kalkınma Ajansları: Kalkınma Planlamasında İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması Kalkınma Ajansları: https://ka.gov.tr/sayfalar/kalkinma-planlamasinda-istatistiki-bolge-birimleri-siniflandirmasi--24 adresinden alındı
13. Singh, B., & Negi, S. (2018). Cold chain logistics: an impediment in the perishable food industry of India. International Journal of Logistics Economics and Globalisation, 7(4), 332-352. https://doi.org/https://doi.org/10.1504/IJLEG.2018.097464
14. TÜİK. (2024). Türkiye İstatistik Kurumu: https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=dis-ticaret-104&dil=1 adresinden alındı
15. Url 1. (t.y.).Tırport: https://tirport.com/konteyner-olculeri/ (Erişim Tarihi: 07.01.2025)
16. Yılmaz, İ., Karadaş, K., Sarı, M., & Kaygısız, A. (2015). Kars Yöresindeki Süt İşletme Tesislerinin Mevcut Durumu ve Bazı Üretim Özelliklerinin Belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(3), 77-82. https://dergipark.org.tr/tr/pub/jist/issue/15545/385070 adresinden alındı
17. Yuan, Y., Zhang, Y., Di, U., Wu, Ç., & Yang, Z. (2015). Research on large supermarket fresh food supplier evaluation and selection based on SWOT-Entropy Weight Fuzzy Comprehensive model. Proceedings of the 2015 International Conference on Advanced Mechatronic Systems. Beijing-China: IEEE. https://doi.org/10.1109/ICAMechS.2015.7287121