HİTİTLERDE KUŞ FALI ve KUŞ FALINI İCRA EDEN GÖREVLİLER ÜZERİNE BAZI GÖZLEMLER

Milattan önce ikinci binyıl Anadolu coğrafyasında, büyük bir imparatorluğun ortaya çıkıp zirveye ulaştığı bir dönemi temsil eder. Hititlerin bu geniş coğrafyada yer alması, siyasi açıdan güçlenmeleri ve ekonomik büyümeleri, aynı zamanda kültürel gelişmeleri için de bir temel oluşturmuştur. Hitit devletinden günümüze ulaşan çok çeşitli içeriklere sahip olan çivi yazılı tabletler, bu uygarlığın zengin kültürel özelliklerini yansıtmaktadır. Teokratik bir yönetim yapısına sahip olan devlet düzeninde din, hem hukuk kurallarının ortaya konmasında, hem de toplumsal yapının şekillenmesinde etkili olmuştur. Dolayısıyla din, yalnızca bireylerin manevi ihtiyaçlarını gidermekle kalmamış aynı zamanda toplumsal düzeni ve siyasi yönetimi de şekillendirmiştir. Arşivlerde özellikle Mezopotamya kültüründen etkilenen Hititlerin, karar alma süreçlerinde fal uygulamaları ve sonuçlarına dair ilginç kayıtlar bulunmaktadır. Belgeler fal ve kehanetin Hitit devletinde her kademede ne kadar yaygın ve etkin olduğunu göstermektedir. Hitit devletinde din hayatın her alanında oldukça etkin bir rol oynar ve dolayısıyla tanrıların istekleri ve memnuniyeti büyük bir önem taşır, bu nedenle fal ve kehanet tanrı ve insan arasında bir bağlantı unsuru olarak kabul görmüştür. Çeşitli fal teknikleri uygulamışlardır. Kuş falı da bunlardan biridir. Çivi yazılı belgelerde kuş falını uygulayan çok sayıda görevlinin ismi geçmektedir. Falları uygulayanlar Hitit Devlet anlayışında yüksek statüde olan kâtip, kâhin ve kâhin başı gibi görevlere ve mühre sahip kişilerdir.