Araştırma Makalesi

HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)

Cilt: 19 Sayı: 1 9 Temmuz 2025
PDF İndir

HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)

Öz

Silah teknolojisi ve askeri kabiliyetler bakımından oldukça güçlü olan Hiksoslar kaynaklarda Asyalı bir toplum olarak anılır. Eski Mısır kayıtlarında ise “yabancı diyarların şefleri” anlamına gelen “hekau-khasut” şeklinde bahsedilmişlerdir. MÖ 1850’den itibaren Avaris civarında görülmeye başlayan Hiksoslar bu binyılın ortalarına doğru teşkilatlanmışlar ve kadim Memfis kentini de ele geçirerek Mısırlılar’ın hafızasında derin izler bırakmışlardır. Onlar antik Mısır kayıtlarında 15. Hanedan adıyla yer aldılar ve MÖ yaklaşık 1650-1550 yılları arasında İkinci Ara Dönem olarak da bilinen süreçte yaklaşık bir asır boyunca Mısır’da egemen güç olarak varlık gösterdiler. Bu başarıyı kazanmalarında savaşçı özellikler taşımaları, eskiçağın tankları olarak tarif edilen atlı savaş arabalarını ustaca kullanmaları, tunç silahlar ve bileşik yay gibi üstün teknolojilere sahip olmaları gibi birkaç önemli faktör bilhassa etkili olmuştu. Ayrıca Delta bölgesinde yer alan Avaris’in bir limana da sahip olması Hiksoslar’ın ticari açıdan da başarılı olmalarını sağladı. Bu sayede Avaris Yakındoğu’da yıldızı parlayan bir konuma yükseldi. Ekonomik güç, uluslararası alanda tanınırlığı arttırdı ve diplomatik temaslar yoğunlaştı. Girit başta olmak üzere, Anadolu ve Mezopotamya’daki çeşitli devletlerle ilişkiler kurdular. Bununla birlikte Nübye’deki Kuşiler de onların müttefiki olmuştu. İkisinin ortak düşmanı olan Mısır ise kapana kısılmış bir vaziyetteydi. İki müttefik gücün amacı Mısır’ı tamamen ele geçip aralarında paylaşmaktı. Mısırlılar ise esaretten kurtulmak için mücadele edeceklerdi.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Kıymetli hocalarım iyi çalışmalar diliyor saygılarımı sunuyorum.

Kaynakça

  1. Alpman, A., “Hurriler”, Tarih Araştırmaları Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 25, (1981): 283-313.
  2. Alsan, Ş. S., “Türk Kültüründe Ölüm Olgusu ve Ölüm Sonrası Ritüelleri”, Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, Cilt: 15, Sayı: 37, (2022): 179-196.
  3. Ben-Tor, D., “Egyptian-Levantine Relations in the Hyksos Period – The Southern Levant vs. the Northern Levant”, The Enigma of the Hyksos Volume IV Changing Clusters and Migration in the Near Eastern Bronze Age Collected Papers of a Workshop held in Vienna 4th−6th of December 2019, editörler Manfred Bietak and Silvia Prell, Wiesbadens: Harrassowitz Verlag, (2021), 243-252.
  4. Biatek, M., “A Thutmosid Palace Precinct at Peru-nefer (Tell el-Dabʿa)”, Ancient Egyptian and Ancient Near Eastern Palaces Volume I, editörler Manfred Bietak – Silvia Prell, Vienna: Austrian Academy of Sciences Press, (2018): 223-250.
  5. Biatek, M., “The Spiritual Roots of the Hyksos Elite: An Analysis of Their Sacred Architecture, Part I”, The Enigma of the Hyksos Volume I, editörler Manfred Bietak, Silvia Prell, Wiesbaden: Harrassowitz Verlag, (2019): 47-67.
  6. Biatek, M., Avaris and Piramesse_ Archaeological Exploration in the Eastern Nile Delta, Oxford: Oxford University Press, 1986.
  7. Bestock, L., Violence and Power in Ancient Egypt: Image and Ideology Before The New Kingdom, New York: Routledge 2018.
  8. Biatek, M., Avaris The Capital of the Hyksos, Recent Excavations at Tell el-Dabʿa, London: British Museum Press, 1996.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eski Önasya Tarihi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

4 Temmuz 2025

Yayımlanma Tarihi

9 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

15 Nisan 2025

Kabul Tarihi

18 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 19 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Yılmaz, C. (2025). HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550). Archivum Anatolicum-Anadolu Arşivleri, 19(1), 241-290. https://doi.org/10.46931/aran.1676390
AMA
1.Yılmaz C. HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550). ArAn. 2025;19(1):241-290. doi:10.46931/aran.1676390
Chicago
Yılmaz, Cemal. 2025. “HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)”. Archivum Anatolicum-Anadolu Arşivleri 19 (1): 241-90. https://doi.org/10.46931/aran.1676390.
EndNote
Yılmaz C (01 Temmuz 2025) HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550). Archivum Anatolicum-Anadolu Arşivleri 19 1 241–290.
IEEE
[1]C. Yılmaz, “HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)”, ArAn, c. 19, sy 1, ss. 241–290, Tem. 2025, doi: 10.46931/aran.1676390.
ISNAD
Yılmaz, Cemal. “HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)”. Archivum Anatolicum-Anadolu Arşivleri 19/1 (01 Temmuz 2025): 241-290. https://doi.org/10.46931/aran.1676390.
JAMA
1.Yılmaz C. HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550). ArAn. 2025;19:241–290.
MLA
Yılmaz, Cemal. “HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550)”. Archivum Anatolicum-Anadolu Arşivleri, c. 19, sy 1, Temmuz 2025, ss. 241-90, doi:10.46931/aran.1676390.
Vancouver
1.Cemal Yılmaz. HİKSOSLAR: ESKİ MISIR’DA YABANCI BİR HALKIN EGEMENLİĞİ (MÖ 1650-1550). ArAn. 01 Temmuz 2025;19(1):241-90. doi:10.46931/aran.1676390