Kanıta Dayalı Tele-Hemşirelik Uygulamaları ve Kullanım Alanları

Abstract

Sağlık alanında bilişim teknolojilerinin kullanımıyla geliştirilen “tele” uygulamaları hasta takip sürecinin sağlanması kritik durumların erken dönemde saptayarak sorunların çözümlenme sürecinde önemli bir yere sahiptir. Tele sağlık; toplumun sağlığını, sağlık eğitimini, sağlık sistemlerinin gelişimini ve epidemiyolojisini içermektedir. Tele hemşirelik ise, iletişim teknolojileri kullanılarak hastaların sağlık durumu hakkında bilgi edinme, bakımını sağlama, sağlıklı/hasta eğitimi gibi uygulamaları içeren hemşirelik faaliyetidir. Tele hemşirelik hizmetleriyle hasta/hasta yakınları ile telefon, video konferans gibi araçlar iletişim araçları kullanılarak görüşülmekte, hasta ve hasta yakınlarından gerekli bilgiler toplanarak yorumlanmakta ve sağlık sorunları tespit edilerek ilgili kaynaklara yönlendirmeler yapılmaktadır. Tele hemşirelik hizmetleri sunumu sırasında hemşireler, hemşirelik sürecinin basamaklarını yerine getirmeye devam etmektedir. Tele hemşirelik hizmetleri sayesinde, hastaların takibi, ağrı yönetimi, eğitim, danışmanlık, bakım yönetimi, tedavi sürecinde ailenin desteği ve multidisipliner bakım imkânları sunulabilmektedir. Ayrıca sağlıklı/hasta bireylerin öz bakım gereksinimleri doğrultusunda sağlığın korunması ve geliştirilmesine yönelik hemşirelik uygulamaları da sağlanabilmektedir. Tele hemşirelik hizmetlerin artması ve yaygınlaştırılabilmesi için tele hemşirelik uygulamalarına gereken önemin verilmesi, görev tanımlarının belirlenmesi, uzmanlık alanı olarak görülmesi, tele hemşirelik uygulamalarının önündeki engelleri düzenlemeye yönelik girişimlerin planlanması, ilgili eğitim programlarının arttırılması gerekmektedir. Kanıta dayalı uygulamalar, mevcut kaynakların kullanılarak uygun ve doğru şekilde kullanımı sağlık bakım hizmetlerinin sunumunda etkili olmaktadır. Hemşirelik sürecinde kullanımı ise, bakımın kalitesinin arttırılmasında, uygulama alanlarında fark yaratılmasında ve uygulamaların standardize edilmesinde önemlidir. Tüm bunlardan yola çıkarak bu derlemede, kanıta dayalı tele hemşirelik uygulamaları ve bu uygulamaların sağlıklı/hasta bireylerin takibi, sağlığın korunması ve geliştirilmesindeki önemi ele alınmaktadır.

Keywords

• Kanıta dayalı uygulama
• Tele hemşirelik
• Tele sağlık

Evidence-Based Tele-Nursing Practices and Areas of Use

Abstract

"Tele" applications developed using information technologies in the health field are important in ensuring the patient follow-up process, detecting critical situations early, and solving problems. Telehealth: It includes community health, health education, health systems development, and epidemiology. Telenursing is a nursing activity that includes practices such as obtaining information about the health status of patients, providing care, and healthy/patient education using communication technologies. With telenursing services, patients/relatives are contacted using communication tools such as telephone and video conference, necessary information is collected and interpreted from patients and their relatives, health problems are identified and referrals are made to relevant resources. While providing telenursing services, nurses continue to fulfill the steps of the nursing process. Thanks to telenursing services, patient follow-up, pain management, education, consultancy, care management, family support during the treatment process, and multidisciplinary care opportunities can be provided. In addition, nursing practices can be provided to protect and improve health in line with the self-care needs of healthy/sick individuals. To increase and disseminate telenursing services, it is necessary to give due importance to telenursing practices, determine job descriptions, see them as a field of expertise, plan initiatives to regulate the obstacles to telenursing practices and increase relevant training programs. Evidence-based practices and the appropriate and correct use of available resources are effective in the provision of health care services. Its use in the nursing process is essential in increasing the quality of care, making a difference in application areas, and standardizing practices. Based on all these, this review discusses evidence-based telenursing practices and the importance of these practices in monitoring healthy/sick individuals and protecting and improving health.

Keywords

• Evidence-based practice
• Telenursing
• Telehealth

References

1. ANA (2001). Developing Tele-Sağlık Protocols: A Blueprint for Success. Washington, DC., American Nurses Association (ANA).
2. Alcazar, B. and Ambrosio, L. (2019). Tele-nursing in patients with chronic illness: a systematic review.
3. Anales Del Sistema Sanitario De Navarra, 42(2), 187-197. https://doi.org/10.23938/ASSN.0645
4. Arpağ, N. ve Kanan, N. (2019). Tele yoğun bakım hemşireliği. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(1), 32-36. https://dergipark.org.tr/tr/pub/hbd/issue/46927/526148
5. Ardahan, M. ve Akdeniz, C. (2018). Mobil sağlık ve hemşirelik. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 27(6), 427- 433.
6. Başoğlu, S. ve Polat, Ü. (2023). Kanser hastalarına sağlık hizmet sunumunda tele-tıp ve tele-hemşireliğin artan önemi. Türk Hemşireler Derneği Dergisi, 4(1), 66-74.
7. Chaet, D., Clearfield, R., Sabin, J.E., Skimming, K. and Council on Ethical and Judicial Affairs American Medical Association (2017). Ethical practice in telehealth and telemedicine. Journal of General Internal Medicine, 32(10), 1136-1140. https://doi.org/10.1007/s11606-017-4082-2
8. Dadgari, F., Hoseini, S., Aliyari, S. and Masoudi, S. (2017). The effect of sustained nursing consulting via telephone (telenursing) on the quality of life in hypertensive patients. Applied Nursing Research, 35,106-111. https://doi.org/10.1016/j.apnr.2017.02.023

9. Merih, Y.D., Ertürk, N., Yemenici, M. ve Satman, İ. (2021). Evde sağlık hizmetlerinde teknoloji kullanımı. Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı Dergisi, 4(3), 76-89. https://doi.org/10.54537/tusebdergisi.1037224
10. Ebrahimabadi, M., Rafiei, F. and Nejat, N. (2021). Can tele-nursing affect the supportive care needs of patients with cancer undergoing chemotherapy? A randomized controlled trial follow-up study. Supportive Care in Cancer. Official Journal of the Multinational Association of Supportive Care in Cancer, 29(10), 5865–5872. https://doi.org/10.1007/s00520-021-06056-5
11. Ersoy, S., Yıldırım, Y., Aykar, F. ve Fadıllıoğlu Ç. (2015). Hemşirelikte inovatif alan: evde bakımda tele hemşirelik ve tele sağlık. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(4), 194-201.
12. Güneri, S.E. (2015). Postpartum erken dönem kanıta dayalı uygulamalar. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(3), 482-496.
13. Gidora, H., Borycki, E.M. and Kushniruk, A.W. (2019). Effects of telenursing triage and advice on healthcare costs and resource use. Studies in Health Technology and Informatics, 257,133-139.
14. Gray, L.C., Edirippulige, S., Smith, A.C., Beattie, E., Theodoros, D., Russell, T. and Martin-Khan, M. (2012). Telehealth for nursing homes: the utilization of specialist services for residential care. Journal of Telemedicine and Telecare, 18(3), 142-146. https://doi.org/10.1258/jtt.2012.SFT105
15. Kalender, N. ve Özdemir, L. (2014). Yaşlılara sağlık hizmetlerinin sunumunda tele tıp kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(1), 50-58.
16. Kaplan, M. (2023). Evde bakım hemşiresinin tele sağlık hizmetlerindeki rolleri. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi, 5(2), 151-156. https://doi.org/10.48071/sbuhemsirelik.1195427
17. Kaşıkçı, K.M. ve Palandöken, A.E. (2021). Temel Hemşirelik Esaslar, Kavramlar, İlkeler, Uygulamalar. 1. Baskı, İstanbul Tıp Kitabevleri, İstanbul.
18. Karagözoğlu, Ş., Demiray, A. ve Doğan, P. (2023). Temel Hemşirelik Uygulama İçin Esaslar. Ankara Nobel Tıp Kitabevleri, Ankara, ss.133-134.
19. Karabulut, E. (2021). Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniğine Başvuran Hastaların Ebeveynleri ile Yapılan Tele Hemşirelik Uygulamasının Tedaviye Uyuma Etkisi. Yüksek Lisans Tezi,
20. Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya, Türkiye.
21. Keçeci, D. (2019). Bariatrik Cerrahide Preoperatif Tele Hemşirelik Eğitiminin Anksiyete ve Hasta Memnuniyetine Etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
22. Keskin, H.G. ve Özhelvacı, İ. (2022). Tele sağlık sistemi ve hemşirelik. Paramedik ve Acil Sağlık Hizmetleri Dergisi, 3(1), 36-45. https://doi.org/10.54862/pashid.990052
23. Kim, Y.M., Min, A. and Hong, H.C. (2023). The effectiveness of telenursing interventions on patient outcomes for colorectal cancer patients: a systematic review and meta-analysis. Seminars in Oncology Nursing, 39(3), 151406. https://doi.org/10.1016/j.soncn.2023.151406
24. Martich, D. (2017). Telehealth Nursing: Tools and Strategies for Optimal Patient Care. Springer Publishing Company, New York, ss.4-7. 10 Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi ……
25. Marzinzik, F., Wahl, M., Doletschek, C.M., Jugel, C., Rewitzer, C. and Klostermann, F. (2012). Evaluation of a telemedical care programme for patients with Parkinson's disease. Journal of Telemedicine and Telecare, 18(6), 322-327. https://doi.org/10.1258/jtt.2012.120105
26. Özdemir, E. ve Örsal, Ö. (2020). Türkiye’de hemşirelik tezlerindeki tele-hemşirelik uygulamalarının etkisinin incelenmesi: sistematik derleme. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi, 12(4), 607- 15. https://doi.org/10.5336/nurses.2020-73609
27. Özgüç, S. ve Tanrıverdi, D. (2019). Tele-psikiyatri. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 10(4), 302-308. https://doi.org/10.14744/phd.2019.37232
28. Özkan, S. ve Asar, A.S. (2022). Cerrahi hemşireliğinde tele sağlık uygulamaları. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 38(1), 43-48. https://doi.org/10.53490/egehemsire.777580
29. Pathak, A., Sharma, S. and Mahadik, V.K. (2015). Feasibility of a mobile phone-based surveillance for surgical site infections in rural India. Telemedicine Journal and E-Health, 21(11), 946-949. https://doi.org/10.1089/tmj.2014.0199
30. Pazar, P., Taştan, S. ve İyigün, E. (2015). Tele sağlık sisteminde hemşirenin rolü. Bakırköy Tıp Dergisi. 11,1-4. https://doi.org/10.5350/BTDMJB201511101
31. Magbool, RF., F. Eltoony, L., El-Nasser A.A.G. and Hussein, H.A. (2021). Effect of tele-nursing (phonebased follow up) and educational package on life style and clinical status for diabetic patients. Egyptian Journal of Health Care, 12(1), 881-891. https://doi.org/10.21608/ejhc.2021.159848
32. Ravari, A., Sheikhoshaqi, A., Mirzaei, T., Raeisi, M., Hassanshahi, E. and Kamiab, Z. (2021). Effect of tele-nursing on blood glucose control among the elderly with diabetes: a randomized controlled trial. Evidence Based Care, 11(2), 54-63. https://doi.org/10.22038/ebcj.2021.58874.2531
33. Rezaei, M., Jalali, R., Heydarikhayat, N. and Salari, N. (2020). Effect of telenursing and face-to-face training techniques on quality of life in burn patients: a clinical trial. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation, 101(4), 667–673. https://doi.org/10.1016/j.apmr.2019.10.197
34. Rincon, T.A., Bakshi, V. and Beninati, W. (2020). Describing advanced practice provider roles within critical care teams with Tele-ICUs. Exemplars from Seven US Health Systems, 68(13). https://doi.org/10.1016/j.outlook.2019.06.005
35. Sato, D. (2020). Effectiveness of telenursing for postoperative complications in patients with prostate cancer. Asia-Pacific Journal of Oncology Nursing, 7(4), 396–403.
36. Shahrokhi, A., Azimian, J., Amouzegar, A. and Oveisi, S. (2018). The effect of telenursing on referral rates of patients with head trauma and their family's satisfaction after discharge. Journal of Trauma Nursing, 25(4), 248-253. https://doi.org/10.1097/JTN.0000000000000382
37. Shamsizadeh, M., Shaadi, S., Mohammadi, Y. and Borzou, S.R. (2021). The effects of education and telephone nurse follow-up (tele-nursing) on diabestes management self -efficacy in patients with type 2 diabetic referred to hamadans diabetes center in 2018. Avicenna Journal of Nursing and Midwifery
38. Care, 29(2), 81-90. https://doi.org/10.30699/ajnmc.29.2.81 Silva Ferreira, I., Carvalho Fernandes, A.F., Moura Barbosa Castro, R.C., Rodrigues Bezerra, A. and
39. Velasco Yanez, R.J. (2022). Telenursing in the sexual function of women with breast cancer: a study protocol. Medicine, 101(47), e31449. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000031449
40. Şentüre, Ç. (2017). Kemoterapi Alan Meme Kanserli Hastalara Tele Hemşirelik Yolu ile Verilen Eğitim ve Danışmanlık Hizmetlerinin Bireylerin Konfor Düzeyleri ve Semptom Şiddetine Etkisi. Doktora Tezi, Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı, İstanbul.
41. Hançer, T.A. and Demir, P. (2023). Postoperative telenursing during the Covid-19 pandemic: improving patient outcomes. Journal of Perianesthesia Nursing: Official Journal of the American Society of Perianesthesia Nurses, 38(4), 622-628.
42. Uğur, Y. ve Gökmen, N. (2021). Tele-yoğun bakım ve Türkiye’deki mevcut durum, fırsatlar, kısıtlamalar. Türk Yoğun Bakım Dergisi, 19(2), 54-61. https://doi.org/10.4274/tybd.galenos.2021
43. Uslu, E. ve Buldukoğlu, K. (2016). Tele-hemşirelik uygulamalarının şizofreni hastalarının bakımına etkisi: sistematik derleme. Türk Psikiyatri Dergisi, 27(1), 47-56.
44. Vargas, D., Ramírez, E.G.L., Pereira, C.F. and Oliveira, S.R. (2023). Telenursing in mental health: Effect on anxiety symptoms and alcohol consumption during the COVID-19 pandemic. Revista LatinoAmericana De Enfermagem, 31, e3932. https://doi.org/10.1590/1518-8345.6172.3932 WHO. (2016). Erişim tarihi: 08.12.2023. https://www.who.int/westernpacific/health-topics/e-health
45. Wu, Y., Liu, Y., Su, Z., Sun, S., Liu, C., Ding, W. and Gao, Y. (2021). Demands for telenursing-based long-term care among disabled older adults in qingdao, china: a cross-sectional study. Patient Preference and Adherence, 15, 1981-1990. https://doi.org/10.2147/PPA.S326413