Review

Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi

Volume: 8 Number: 3 December 4, 2024
EN TR

Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi

Abstract

Beslenme, vücut fonksiyonlarının sürdürülmesinde; büyüme, gelişme, doku onarımı ve bağışıklık fonksiyonları gibi birçok alanda önemli bir rol oynar. Beslenme, tüm besin öğelerinin yeterli ve dengeli miktarda alımı ile enerji gereksinimlerinin karşılanması ve uygun şekilde kullanılması olarak tanımlanır. Bu süreç, dengeli porsiyonlar, yeterli su tüketimi, ölçülü yağ, tuz ve şeker kullanımı ile planlı beslenmeyi içerir. Cerrahi hastalarda beslenme, postoperatif iyileşmede tedavi planının önemli bir bileşenidir. Cerrahi müdahaleler, metabolik ve fizyolojik bozukluklara yol açarak vücutta stresi artırır. Bu stres, bazal metabolizma hızının artmasına ve negatif azot dengesiyle sonuçlanarak protein yıkımının artmasına, malnütrisyona ve yara iyileşmesinin gecikmesine neden olur. Ek olarak, cerrahi stres glikoneogenezi artırır; bu durum, vücudun yeterli besin alamadığında ihtiyaç duyduğu glikozu alternatif kaynaklardan sağlamasına yol açar. Bağırsak geçirgenliğinin artması ise, bağırsak bariyerinin bakterilere ve toksinlere karşı koruma yeteneğini zayıflatır. Yetersiz beslenme, komplikasyon riskini artırarak hastanede kalış süresini uzatır, maliyetleri ve mortalite oranlarını yükseltir. Bu derleme, cerrahi yoğun bakım ünitesinde enteral ve parenteral nütrisyonun kanıta dayalı yönetimini inceleyerek, bu iki beslenme yönteminin etkinliklerini, kullanım alanlarını ve klinik sonuçlarını değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Keywords

Supporting Institution

Yoktur.

Ethical Statement

Derleme olması nedeniyle etik kurul izni alınmamıştır.

References

  1. Aydoğan, M.S. (2015). Postoperatif dönemde beslenme. Journal of Turgut Ozal Medical Center, 22(4), 274-275.
  2. Ayık, D.B. ve Enç, N. (2019). Yoğun bakım hastalarında enteral beslenme. Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, 23(2), 114-122.
  3. Bankhead, R., Boullata, J., Brantley, S., Corkins, M., Guenter, P. and Krenitsky, J. (2009). ASPEN enteral nutrition practice recommendations. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition, 33(2), 122-167. doi: 10.1177/0148607108330314
  4. Biberoğlu, F.M. (2019). Parenteral beslenme ve sorunları. Akçakaya, A. (Ed), Palyatif Bakım ve Tıp. İstanbul Tıp Kitabevleri, ss.101-104.
  5. Boullata, J. I., Carrera, A. L., Harvey, L., Escuro, A. A., Hudson, L. and Mays, A. (2017). ASPEN safe practices for enteral nutrition therapy. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition, 41(1), 15-103. doi: 10.1177/0148607116673053
  6. Bourgault, A.M., Ipe, L., Weaver, J., Swartz, S. and O'dea, P.J. (2007). Development of evidence-based guidelines and critical care nurses' knowledge of enteral feeding. Critical care nurse, 27(4), 17-29.
  7. Bozdoğan, Ş.N. ve Koçaşlı, S. (2022). Cerrahi sonrası hızlandırılmış iyileşme (ERAS) protokolleri çerçevesinde cerrahi hastasında malnütrisyon. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 5(2), 85-100. doi: 10.51536/tusbad.1098697
  8. Bölükbaş, N. ve Birlikbaş, S. (2019). ERAS rehberleri cerrahi sonrası hızlandırılmış iyileşme protokolleri. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 2(3), 194-205.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Surgical Diseases Nursing​​, ICU Nursing

Journal Section

Review

Early Pub Date

November 30, 2024

Publication Date

December 4, 2024

Submission Date

September 10, 2024

Acceptance Date

September 19, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 8 Number: 3

APA
Katran, H. B., Arzuman, G., Eker, A., & Karayiğit, İ. (2024). Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi. Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8(3), 170-178. https://izlik.org/JA99SJ75ZT
AMA
1.Katran HB, Arzuman G, Eker A, Karayiğit İ. Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi. J. H. Sci. Arel U. 2024;8(3):170-178. https://izlik.org/JA99SJ75ZT
Chicago
Katran, Hamdiye Banu, Gizemnur Arzuman, Aslıhan Eker, and İbrahim Karayiğit. 2024. “Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi”. Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 8 (3): 170-78. https://izlik.org/JA99SJ75ZT.
EndNote
Katran HB, Arzuman G, Eker A, Karayiğit İ (December 1, 2024) Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi. Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 8 3 170–178.
IEEE
[1]H. B. Katran, G. Arzuman, A. Eker, and İ. Karayiğit, “Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi”, J. H. Sci. Arel U., vol. 8, no. 3, pp. 170–178, Dec. 2024, [Online]. Available: https://izlik.org/JA99SJ75ZT
ISNAD
Katran, Hamdiye Banu - Arzuman, Gizemnur - Eker, Aslıhan - Karayiğit, İbrahim. “Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi”. Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 8/3 (December 1, 2024): 170-178. https://izlik.org/JA99SJ75ZT.
JAMA
1.Katran HB, Arzuman G, Eker A, Karayiğit İ. Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi. J. H. Sci. Arel U. 2024;8:170–178.
MLA
Katran, Hamdiye Banu, et al. “Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi”. Arel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 8, no. 3, Dec. 2024, pp. 170-8, https://izlik.org/JA99SJ75ZT.
Vancouver
1.Hamdiye Banu Katran, Gizemnur Arzuman, Aslıhan Eker, İbrahim Karayiğit. Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Enteral-Parenteral Nütrisyonun Kanıt Temelli Yönetimi. J. H. Sci. Arel U. [Internet]. 2024 Dec. 1;8(3):170-8. Available from: https://izlik.org/JA99SJ75ZT

CC-BY-4.0 Lisence

Creative Commons

The source may be copied, edited, distributed and reused, including for commercial purposes, provided that attribution is given.