EN
TR
Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış
Abstract
Giriş: Romatoid artrit; eklemleri etkileyen kronik, sistemik ve otoimmün bir inflamatuar hastalıktır. Zamanla eklem deformitelerine, fonksiyon kaybına ve sistemik komplikasyonlara yol açabilmektedir. Romatoid artritin tedavisinde farmakolojik yaklaşımlar temel rol oynasa da son yıllarda yaşam tarzı değişikliklerinin özellikle beslenme alışkanlıklarının hastalık yönetimi üzerindeki etkisine dair bilimsel ilgi artmıştır. Bazı diyet modelleri; inflamasyonu düzenleyici etkileri nedeniyle romatoid artrit semptomlarının hafifletilmesinde destekleyici bir rol oynayabilmektedir. Bu bağlamda, anti-inflamatuar özellikleriyle bilinen Akdeniz diyetinin, romatoid artritin önlenmesi ve tedavisindeki rolünün güncel literatür doğrultusunda değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu çalışma, derleme niteliğinde olup “otoimmün hastalık”, “romatoid artrit”, “anti-inflamatuar diyet”, “Akdeniz diyeti” anahtar kelimeleri ile PubMed, Science Direct, Web of Science ve Scopus olmak üzere elektronik veri tabanlarında literatür taraması yapılarak gerçekleştirilmiştir. Tarama kapsamında, 2015-2025 yıları arasında Akdeniz diyetinin romatoid artrit üzerindeki etkilerini inceleyen, tam metnine erişilebilen, İngilizce veya Türkçe dilinde olan, özgün araştırma ve sistematik derleme makaleler dahil edilmiştir. Mevcut çalışmalarda Akdeniz diyetinin içeriği, Akdeniz diyetinin uygulanabilirliği, romatoid artritin önlenmesi ve tedavisinde Akdeniz diyetinin etkisi açısından katkıları incelenmiştir.
Bulgular: Elde edilen literatür bulguları, Akdeniz diyetinin anti-inflamatuar özellikleri sayesinde RA hastalarında bir dizi olumlu etki sağladığını göstermektedir. Akdeniz diyeti; hastaların ağrı ve hastalık aktivitesini önemli ölçüde azaltırken, fonksiyonel durumu ve yaşam kalitesini artırmakta, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmakta ve kardiyovasküler hastalıklar gibi eşlik eden durumların riskinin azaltılmasına katkı sağlamaktadır.
Sonuç: Romatoid artrit yönetiminde; AD’ye dayalı beslenme alışkanlıklarının benimsenmesi, farmakolojik tedaviye yardımcı, etkili ve sürdürülebilir bir strateji olarak değerlendirilebilir.
Keywords
Supporting Institution
No external funding was used to support this research.
Ethical Statement
Since this research is a review, ethical committee approval is not required.
It is declared that scientific and ethical principles were complied with during the preparation of this study and all the studies used in this study were cited in the bibliography.
No artificial intelligence-based tools or applications were utilized in the preparation of this manuscript. All content was generated solely by the author(s) in adherence to scientific research methodologies and academic ethical standards.
References
- Abdel-Aal, N. M., Kamil, R. M., Tayel, D. I., Hamed, R. H., Ragab, M. M., and Abd El-Azeim, A. S. (2025). Impact of adding Mediterranean diet to aerobic and strengthening exercise program on pain, inflammation, and muscle performance in females with rheumatoid arthritis: a randomized controlled trial. Physiotherapy Theory and Practice, 41(3), 571–587. https://doi.org/10.1080/09593985.2024.2358122
- Auyezkhankyzy, D., Khojakulova, U., Yessirkepov, M., Qumar, A. B., Zimba, O., Kocyigit, B. F., and Akaltun, M. S. (2024). Nurses’ roles, interventions, and implications for management of rheumatic diseases. Rheumatology International, 44(6), 975–983. https://doi.org/10.1007/s00296-024-05603-7
- Bach-Faig, A., Berry, E. M., Lairon, D., Reguant, J., Trichopoulou, A., Dernini, S., Medina, F. X., Battino, M., Belahsen, R., Miranda, G., and Serra-Majem, L. (2011). Mediterranean diet pyramid today. Science and cultural updates. Public Health Nutrition, 14(12A), 2274–2284. https://doi.org/10.1017/S1368980011002515
- Burlingame, B., and Dernini, S. (2011). Sustainable diets: the Mediterranean diet as an example. Public Health Nutrition, 14(12A), 2285–2287. https://doi.org/10.1017/S1368980011002527
- Capurso, C. (2021). Whole-grain ıntake in the Mediterranean diet and a low protein to carbohydrates ratio can help to reduce mortality from cardiovascular disease, slow down the progression of aging, and to ımprove lifespan: a review. Nutrients, 13(8), 2540. https://doi.org/10.3390/nu13082540
- Chauhan, K., Jandu, J. S., Brent, L. H., and Al-Dhahir, M. A. (2024). Rheumatoid Arthritis. StatPearls Publishing.
- Daien, C., Czernichow, S., Letarouilly, J.-G., Nguyen, Y., Sanchez, P., Sigaux, J., Beauvais, C., Desouches, S., Le Puillandre, R., Rigalleau, V., Rivière, P., Romon, M., Semerano, L., Seror, R., Sfedj, S., Tournadre, A., Vacher, D., Wendling, D., Flipo, R.-M., and Sellam, J. (2022). Dietary recommendations of the French Society for Rheumatology for patients with chronic inflammatory rheumatic diseases. Joint Bone Spine, 89(2), 105319. https://doi.org/10.1016/j.jbspin.2021.105319
- Davis, C., Bryan, J., Hodgson, J., and Murphy, K. (2015). Definition of the Mediterranean diet; a literature review. Nutrients, 7(11), 9139–9153. https://doi.org/10.3390/nu7115459
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Clinical Nutrition, Internal Diseases Nursing
Journal Section
Review
Publication Date
August 7, 2025
Submission Date
March 23, 2025
Acceptance Date
June 13, 2025
Published in Issue
Year 2025 Number: 12
APA
Akıncı, M., & Bayındır Gümüş, A. (2025). Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış. Artuklu Health, 12, 45-53. https://doi.org/10.58252/artukluhealth.1663754
AMA
1.Akıncı M, Bayındır Gümüş A. Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış. Artuklu Health. 2025;(12):45-53. doi:10.58252/artukluhealth.1663754
Chicago
Akıncı, Merve, and Aylin Bayındır Gümüş. 2025. “Romatoid Artritin Önlenmesi Ve Tedavisindeki Önemi Ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış”. Artuklu Health, nos. 12: 45-53. https://doi.org/10.58252/artukluhealth.1663754.
EndNote
Akıncı M, Bayındır Gümüş A (August 1, 2025) Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış. Artuklu Health 12 45–53.
IEEE
[1]M. Akıncı and A. Bayındır Gümüş, “Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış”, Artuklu Health, no. 12, pp. 45–53, Aug. 2025, doi: 10.58252/artukluhealth.1663754.
ISNAD
Akıncı, Merve - Bayındır Gümüş, Aylin. “Romatoid Artritin Önlenmesi Ve Tedavisindeki Önemi Ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış”. Artuklu Health. 12 (August 1, 2025): 45-53. https://doi.org/10.58252/artukluhealth.1663754.
JAMA
1.Akıncı M, Bayındır Gümüş A. Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış. Artuklu Health. 2025;:45–53.
MLA
Akıncı, Merve, and Aylin Bayındır Gümüş. “Romatoid Artritin Önlenmesi Ve Tedavisindeki Önemi Ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış”. Artuklu Health, no. 12, Aug. 2025, pp. 45-53, doi:10.58252/artukluhealth.1663754.
Vancouver
1.Merve Akıncı, Aylin Bayındır Gümüş. Romatoid Artritin Önlenmesi ve Tedavisindeki Önemi ile Akdeniz Diyetine Güncel Bir Bakış. Artuklu Health. 2025 Aug. 1;(12):45-53. doi:10.58252/artukluhealth.1663754