Cami Tasvirli Yapılara Kütahya’dan Bir Örnek: Koca Seyfullah Camisi
Öz
18. yüzyılın ikinci yarısında Topkapı Sarayı’nın duvarlarına daha önceleri Osmanlı resminde, yazmalarda ya da albümlerde görmeye alışık olduğumuz birtakım resimler çizilmeye başlanır. Çoğunlukla sanatçısı bilinmeyen bu resimlerde ana tema doğanın ya da bilinen bir mekânın tasviridir. Saraydaki ilk resimler, figürsüz manzara betimlemeleridir. I. Abdülhamid döneminde (1774-1789) ilk örnekleri görülen, kalem işi tekniğiyle Barok ya da Rokoko kartuşlar içinde yapılmış bu manzara resimlerine de “Duvar Resimleri” adı verilmektedir (Renda, 1977:9). 18. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı resim sanatının bir türü olan duvar resimleri, saray dışında da ilgi görmeye başlar. Anadolu’da duvar resimli yapıların özellikle Ege bölgesinde yoğunlaştığı görülmektedir. Bu yapılar, genellikle dış cephelerinde herhangi bir süslemesi olmayan, ahşap destekli “Köy Camileri”dir. Bu çalışmanın konusunu da Kütahya’nın Şaphane ilçesindeki “Koca Seyfullah Cami” içinde yer alan duvar resimleri oluşturmaktadır. Yapıdaki “cami” tasvirinin çağdaşları ve benzerleriyle olan ilişkisini ele alarak, betimlemenin kent siluetinin bir parçası olarak okunması ve değerlendirilmesi bu çalışmanın sonunda ulaşılmak istenen amaçların başında gelir.
Anahtar Kelimeler
References
- Arel, A. (1998). “18. yüzyılda İzmir çevresinde mimari ortam”. 18. yüzyılda Osmanlı kültür ortamı sempozyum bildirileri. İstanbul. Arık, R. (1974). Yozgat Çapanoğlu Cami. Önasya, 74, 8-11.
- Arık, R. (1975). Resimli Türk evlerinden iki örnek. Sanat Dünyamız, 4,12-19.
- Arık, R. (1975). Anadolu’da bir halk ressamı; Zileli Emin. Türkiyemiz, 16, 8-13.
- Arık, R. (1976). Yozgat’ta resimli bir cami ve bir ev. Sanat Dünyamız, 7, 24-29.
- Arık, R. (1988). Batılılaşma dönemi Anadolu tasvir sanatı. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı yayınları.
- Atanur, M. (1993). Kula Emre Köyü Cami süslemeleri. Kültür ve Sanat. 11, 14-16.
- Avcı, O. (2016). Yozgat Başçavuşoğlu Cami ve Süslemeleri Üzerine Düşünceler. Osmanlı mirası araştırmaları dergisi, 3(5), 49-70.
- Baloğlu, A., H. (2006). Şeker Ahmet Paşa’nın sanatı ve sanatçı kişiliği. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Çanakkale: Çanakkale 18 Mart üniversitesi SBE.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Akin Tercanlı
*
0000-0002-8736-0126
Türkiye
Publication Date
February 4, 2020
Submission Date
October 28, 2019
Acceptance Date
February 1, 2020
Published in Issue
Year 2020 Volume: 8 Number: 1
