Empathy and Social Responsibility Among Social Work Students

Abstract

This study examines the relationship between empathy and social responsibility among social work students and whether social responsibility levels differ according to gender, year of study, volunteering experience, and participation in social responsibility projects. Although empathy and social responsibility are important to social work education, research examining their relationship among social work students remains limited. A quantitative correlational survey design was employed. The sample consisted of 204 social work students. Data were collected using a Personal Information Form, the Empathy Assessment Scale, and the Individual Social Responsibility Scale and analyzed using Spearman’s rank correlation, the Mann–Whitney U test, and the Kruskal–Wallis H test. The findings revealed a weak, positive, statistically significant relationship between empathy and social responsibility (ρ = .239, p = .001). Social responsibility levels did not differ significantly according to gender, year of study, or volunteering experience. However, students who participated in social responsibility projects demonstrated significantly higher levels of social responsibility than those who did not. The study is limited by its cross-sectional design and convenience sampling at a single university. The findings emphasize the importance of practice-based and value-oriented educational activities in fostering empathy and social responsibility among social work students

Keywords

• Empathy
• Social Responsibility
• Social Work

Sosyal Hizmet Öğrencilerinde Empati ve Sosyal Sorumluluk

Abstract

Bu çalışma, sosyal hizmet lisans öğrencilerinin empati ve sosyal sorumluluk düzeyleri arasındaki ilişkiyi ve sosyal sorumluluk düzeylerinin cinsiyet, sınıf düzeyi, gönüllülük deneyimi ve sosyal sorumluluk projelerine katılım durumuna göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektedir. Sosyal hizmet eğitiminde empati ve sosyal sorumluluğun önemine rağmen bu kavramlar arasındaki ilişkiyi sosyal hizmet öğrencileri özelinde ele alan çalışmalar sınırlıdır. Nicel araştırma yöntemi ve ilişkisel tarama modeliyle gerçekleştirilen araştırmanın örneklemini 204 sosyal hizmet lisans öğrencisi oluşturmuştur. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Empati Değerlendirme Ölçeği ve Bireysel Sosyal Sorumluluk Ölçeği ile toplanmış; Spearman korelasyon, Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleriyle analiz edilmiştir. Bulgular, empati ile sosyal sorumluluk arasında pozitif yönlü, düşük düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir (ρ = 0,239, p = 0,001). Sosyal sorumluluk düzeyleri cinsiyet, sınıf düzeyi ve gönüllülük deneyimine göre anlamlı biçimde farklılaşmazken, sosyal sorumluluk projelerine katılan öğrencilerin sosyal sorumluluk düzeylerinin katılmayanlardan anlamlı biçimde daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Araştırma, tek bir üniversiteden kolayda örneklemeyle ulaşılan öğrenciler ve kesitsel tasarımla sınırlıdır. Sonuçlar, sosyal hizmet eğitiminde öğrencilerin empati ve sosyal sorumluluklarını geliştirmeye yönelik uygulamalı ve değer temelli eğitimlerin desteklenmesinin önemini ortaya koymaktadır.

Keywords

• Empati
• Sosyal Sorumluluk
• Sosyal Hizmet

References

1. Acar, M. C., & Apak, H. (2017). Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Empatik Eğilimleri ile Özgecilik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Toplum ve Sosyal Hizmet, 28(1), 93-112.
2. Ali, I., & Ali, M. (2016). University Students’ Perceptions of Social Responsibility Initiatives by Universities in Pakistan. Journal of Sustainable Development, 9(5), 130-140. doi:10.5539/jsd.v9n5p130
3. Arslan, Y. (2016). Kim Daha İyi Empati Kuruyor -Empati Üzerine Mikro Bir Sosyolojik Araştırma-. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(2/1), 51-64.
4. Barker, R. L. (2014). The Social Work Dictionary. (6. Edition). Washington: NASW Press.
5. Batur, Ö. (2023). Lisans Öğrencilerinin Üniversitelerin Sosyal Sorumluluklarını Gerçekleştirme Düzeylerinin Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi: Girne Amerikan Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Örneği. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 643-671. doi:/10.17240/aibuefd.2023..1128008
6. Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. (2001). Principles of Biomedical Ethics. (5. Edition). New York: Oxford University Press.
7. Blanco Martinez, S., Pinetta, B. J., & Rivas-Drake, D. (2022). From home to the streets: Can Cultural Socialization Foster Latinx Youths’ Social Responsibility? American Journal of Community Psychology, 70(3–4), 278–290. https://doi.org/10.1002/ajcp.12600
8. Cantekin, Ö. F., Arpacı, F., & Tezel, Z. (2025). Examination of Prosocial Behaviors of Social Work Department Students According to Some Variables. Doğu Karadeniz Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(2), 139-149. https://doi.org/10.59312/ebshealth.1657384

9. Chetty, K., & Bhagwan, R. (2023). Student Volunteerism As A Thread Of Community Engagement: Its Salience To Social Work Education. Social Work Education, 42(8), 1307–1326. doi:10.1080/02615479.2021.2021172
10. Chapman, M., Zahn-Waxler, C., Cooperman, G., & Iannotti, R. (1987). Empathy and Responsibility in the Motivation of Children’s Helping. Developmental Psychology, 23(1),140-145. doi:10.1037/0012-1649.23.1.140
11. Council on Social Work Education (CSWE). (2022). Educational Policy and Accreditation Standards (EPAS).https://www.cswe.org/getmedia/bb5d8afe-7680-42dc-a332-a6e6103f4998/2022-Educational-Policy-and-Accreditation-Standards-(EPAS).pdf Erişim tarihi: 03.07.2026
12. Davis, M. H. (1983). Measuring Individual Differences in Empathy: Evidence for A Multidimensional Approach. Journal of Personality and Social Psychology, 44(1), 113-126. doi:10.1037/0022-3514.44.1.113
13. Davis, M.H. (2017). Empathy, Compassion, and Social Relationships. (1.edition). New York: Oxford University Press.
14. Decety, J., & Jackson, P. L. (2004). The Functional Architecture of Human Empathy. Behavioral and Cognitive Neuroscience Reviews, 3(2), 71-100. doi:10.1177/1534582304267187
15. Duyan, V. (2012). Sosyal Hizmet Temelleri, Yaklaşımları, Müdahale Yöntemleri. Sosyal Hizmet Uzmanları Derneği Genel Merkezi.
16. Eraslan, L. (2011). Bireysel Sosyal Sorumluluk Ölçeğinin (BSS) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Aile ve Toplum 7(24), 81-91.
17. Erkan, G., & Duyan, V. (2000). Sosyal Hizmette Mülakat Dersinin Öğrencilerin Empatik Anlayışına Etkisi. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi, 1(10), 29-37.
18. Forrester, D., Kershaw, S., Moss, H., & Hughes, L. (2008). Communication Skills in Child Protection: How Do Social Workers Talk to Parents?. Child & Family Social Work. 13. 41-51. doi:10.1111/j.1365-2206.2007.00513.x.
19. Gerdes, K. E., & Segal, E. A. (2009). A Social Work Model of Empathy. Advances in Social Work, 10,114-127.
20. Gerdes, K. E., & Segal, E. (2011). Importance of Empathy for Social Work Practice: Integrating New Science. Social Work, 56(2), 141-148. doi:10.1093/sw/56.2.141
21. Gerdes, K., Lietz, C., & Segal, E. (2011). Measuring Empathy in The 21st Century: Development of An Empathy Index Rooted in Cognitive Neuroscience and Social Justice. Social Work Research, 35(2), 83–93. doi:10.1093/swr/35.2.83
22. Gökçearslan Çifci, E., & Altınova, H. (2012). Sosyal Hizmet Eğitiminde Yaratıcı Drama Yönteminin Öğrencilerin Empati Becerisine Etkisi. Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 1 (2), 133-149.
23. Hasgül, E., & Serpen, E. (2014). Empathy’s Importance in Social Work Practices. Athens Institute for Education and Research ATINER: Athens, Greece.
24. Hepworth, D. H., Rooney, R. H., Rooney, G.D., Strom-Gottfried, K., & Larsen, J. A. (2010). Direct Social Workpractice: Theoryand Skills. (8. Edition). Boston: Cengage Learning.
25. Hogan, R. (1969). Development of An Empathy Scale. Journal of Counselling and Clinical Psychology, 33, 307–316. doi:10.1037/h0027580
26. Hudson, T. D., & Brandenberger, J. (2023). College Students’ Moral And Prosocial Responsibility: Associations With Community Engagement Experiences. Journal of Experiential Education, 46(1), 52–79. https://doi.org/10.1177/10538259221090599
27. Jian, Y., Ou, L., & Gao, X. (2026) How Volunteer Engagement Experiences Relate To The Social Responsibility Of University Students: The Roles Of Emotional Intelligence and Relational Embeddedness. Front. Psychol. 17:1759354. doi: 10.3389/fpsyg.2026.1759354
28. Karasar, N. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemi. (23. Baskı). Ankara: Nobel.
29. Ko, Y., Shim, S.S., & Lee, H. (2021). Development and Validation of A Scale to Measure Views of Social Responsibility of Scientists and Engineers (VSRoSE). International Journal of Science and Mathematics Education, 21(5), 277–303. doi:10.1007/s10763-021-10240-8
30. Korkut, G., Say Sahin, D., & Altun, G. (2025). Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 14(3), 1622-1659. https://doi.org/10.15869/itobiad.1697329
31. Lim, Y., Maccio, E., Bickham, T., & Dabney, W. (2017). Research-based Service-Learning: Outcomes Of A Social Policy Course. Social Work Education, 36 (7), 809-822. doi:10.1080/02615479.2017.1350639
32. Liu, B., Liu, Z., & Chen, L. (2017). Development of A Social Responsibility Scale For Chinese University Students. Current Psychology, 39(1), 115–120. doi:10.1007/s12144-017-9743-0
33. Malakcıoğlu, C. (2022). Empathy Assessment Scale. Northern Clinics of Istanbul, 9(4), 358–366. https://doi.org/10.14744/nci.2022.55649
34. Morrison, T. (2007). Emotional Intelligence, Emotion and Social Work: Context, Characteristics, Complications and Contribution. British Journal of Social Work, 37(2), 245–263. doi:10.1093/bjsw/bcl016
35. Moudatsou, M., Stavropoulou, A., Alegakis, A., Philalithis, A., & Koukouli, S. (2021). Self-reported Assessment of Empathy and Its Variations in A Sample of Greek Social Workers. Healthcare, 9, 219. doi:10.3390/healthcare9020219
36. Oh, S., & Roh, S.C. (2022). Intrinsic Motivation for Work Activities Is Associated with Empathy: Investigating The Indirect Relationship Between Intrinsic Motivation for Work Activities and Social Support Through Empathy and Prosocial Behavior. Personality and Individual Differences, 189(4), 1–6. doi: 10.1016/j.paid.2021.111487
37. Özkan, Y., Akgül Gök, F., Kocaoğlu, F., Taşkıran, H., Özdemir, P., & Muslu Köse, S. (2015). Sosyal Hizmet Öğrencilerinin Sosyal Sorumluluk Düzeylerinin Belirlenmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 19(3), 89–108
38. Reamer, F. G. (2006). Social Work Values and Ethics. (3. Edition). New York: Columbia University Press.
39. Seden, J. (2005). Counselling Skills in Social Work Practice. (2. Edition). New York: Open University Press.
40. Segal, E. A. (2011). Social Empathy: A Model Built On Empathy, Contextual Understanding, And Social Responsibility That Promotes Social Justice. Journal of Social Service Research, 37(3), 266–277. doi:10.1080/01488376.2011.564040
41. Sheafor, B. W., & Horejsi, C. J. (2014). Sosyal Hizmet Uygulaması Temel Teknikler ve İlkeler (Çev. Ed. B. Çiftçi). Ankara: Nika Yayınevi.
42. Silke, C., Brady, B., Boylan, C., & Dolan, P. (2021). Empathy, Social Responsibility, and Civic Behavior Among Irish Adolescents: A Sociocontextual Approach. The Journal of Early Adolescence, 41(1), 996–1019. doi: 10.1177/0272431620977658
43. Sniawati, N.W.A., Suarni, N.K., & Dantes, N. (2021). Development of Responsibility Character Instruments for Junior High School Students. Bisma The Journal of Counseling, 5(2),83-91. doi:10.23887/bisma.v5i2.37819
44. TDK (2022). Güncel Türkçe Sözlük. https://sozluk.gov.tr/ Erişim tarihi: 01.07.2026
45. Thomas, J. (2013). Association of Personal Distress With Burnout, Compassion Fatigue, And Compassion Satisfaction Among Clinical Social Workers. Journal of Social Service Research, 39(3), 365–379. doi:10.1080/01488376.2013.771596
46. Tuncay, T., & İl, S. (2009). Sosyal Hizmet Uygulamasında Empatiyi Yeniden Düşünmek. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi, 20(2), 39-56.
47. Uluslararası Sosyal Hizmet Uzmanları Federasyonu [IFSW]. (2014). Sosyal Hizmetin Küresel Tanımı. https://www.ifsw.org/what-is-social-work/global-definition-of-social-work/ Erişim tarihi: 02.07.2026
48. Wagaman, M. A., Geiger, J. M., Shockley, C., & Segal, E. A. (2015). The Role of Empathy in Burnout, Compassion Satisfaction, and Secondary Traumatic Stress Among Social Workers. Social Work, 60(3), 201–209. doi: 10.1093/sw/swv014
49. Westheimer, J., & Kahne, J. (2004). What Kind of Citizen? The Politics of Educating For Democracy. American Educational Research Journal, 41(2), 237-269. doi: 10.3102/00028312041002237
50. Yıldız, Y., & Budur, T. (2019). Introducing Environmental Awareness to College Students with Curricular and Extracurricular Activities. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 9(3), 667–675. doi:10.6007/IJARBSS/v9-i3/5734
51. Yi, Y., Tan, Q., Liu, J., Liang, F., Liu, C., & Yin, Z. (2023). The Mechanism of Cumulative Ecological Risk Affecting College Students’sense of Social Responsibility: The Double Fugue Effect of Belief in A Just World and Empathy. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(1):10 doi:10.3390/ijerph20010010
52. Yin, Y., & Wang, Y. (2022). Is Empathy Associated With More Prosocial Behaviour? A Meta-Analysis. Asian Journal of Social Psychology, 26(1), 3–22. https://doi.org/10.1111/ajsp.12537
53. Zaleski, K.L., Araque, J.C., Finney, K vd. (2016). Empathy in Social Work Education. Contemporary Behavioral Health Care, 2(1), 48-53. doi:10.15761/CBHC.1000113
54. Zastrow, C. H. (2015). Sosyal Hizmete Giriş. (5. Baskı). Ankara: Nika Yayınevi.