DADAİZM SANAT AKIMI VE SERAMİK SANATINA ETKİSİ

Öz

Tarih boyunca, sanat dönemin yaşam biçimlerine göre şekillenmiş ve yön bulmuştur. I.Dünya Savaşı sırasında, savaşın gerçekleştiği ülkelerin olduğu kadar tüm dünya bu durumdan etkilenmiş ve sanat anlayışında büyük bir değişim görülmüştür. I.Dünya Savaşı süresince savaşa karşı bir tutum olarak ortaya çıkan ‘Dadaizm’, yaratıcı ve soyut sanatı canlandırma, yeniden hareketlendirme arayışı içindedir. Dadaizm; Geleneksel sanata karşı olan estetik durumları, rastlantısallık sonucu oluşan olayları, kuralların olmayışını savunan; ve var olan sanat, savaş, toplum, gelenek, din ve ahlaki değerleri reddeden ve bunları hafife alan bir akımdır. Sanatta kullanılan geleneksel malzemenin dışında, hazır ürün nesnelerin kullanımı ilk defa o dönemde Marcel Duchamp ile estetik değer kazanmıştır. Yıkılan geleneksellik ile birlikte, plastik sanat dallarından biri olan Seramik Sanatı da bu durumdan etkilenmiş ve estetik değişiminde farklılıklar göstermiştir. Hazır nesnenin, seramik malzemeyle kullanılması sonucu ürünler farklı bir anlatım dili kazanarak karşımıza çıkmıştır. Bu çalışma da, Dadaist yaklaşımları benimseyen günümüz seramik sanatçılarının bu düşünceyi nasıl ele aldıklarını incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

• Dadaizm, Seramik

References

1. Alkan Dilek, (1999), “Amerika’da Çağdaş Seramik Sanatı”, Anadolu Sanat, Sayı:10, Eskişehir.
2. Antmen Ahu,(2008), Sanatçılardan Yazılar ve Açıklamalarla 20. Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar, Sel Yayıncılık, İstanbul.
3. Demirkol C.Vedat, (2008), Batı Sanatında Modernizm ve Postmodernizm, Evrensel Basım Yayın, İstanbul.
4. Duchamp Marcel, (2003), “Marcel Duchamp ve Ready-Made”, Modernizmin Serüveni, Hazırlayan: Enis Batur, YKY, İstanbul.
5. Erinç M.Sıtkı, (2004), Karaca Sanat Galerisi, Mutlu Başkaya Sergi Kataloğu, Ankara.
6. Ercan Müfit, (1997), “Dada ve Günümüz Etkileri”, Yüksek Lisan Tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
7. Ersoy Ayla, (2004), 500 Türk Sanatçısı, Akdeniz Yayıncılık, İstanbul.
8. Hofmann Irene E., (2001), Documents of Dada and Surrealism: Dada and Surrealist Journals in the Mary Reynolds Collection, (Ryerson and Burnham Libraries, The Art Institute of Chicago-elektronik kaynak, pdf)

9. İnce Özdemir, (1975), “Dada Sanatının Amacı ve Serüveni”, Milliyet Sanat, Sayı:161/5, İstanbul.
10. Kaplanoğlu Lütfü, (2008), “Özne Nesne İlişkisi Bağlamında Kübizm, Fütürizm ve Dada” Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
11. Lynton Norbert, (2004), Modern Sanatın Öyküsü, Remzi Kitabevi, İstanbul.
12. Özsezgin Kaya, (1975), “Plastik Sanatlarda Dada Akımı”, Milliyet Sanat, Sayı:161/5, İstanbul.
13. Öztürk A.Ceylan, (2011), “1960 Sonrası Heykelin Sunumu ve Sergileme Tasarımları” Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
14. Cemalettin Sevim ve Gamze Boz, (2011), “Hazır Nesnelerin ve Teknolojinin Sanatta Kullanımı ve Seramik Sanatına Yansıması”, Sanat & Tasarım, cilt:1, Sayı:1, Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir.
15. Tunalı İsmail, (1983), Felsefenin Işığında Modern Resim, Remzi Kitabevi, İstanbul.
16. İpek Aksüğür Duben, Deniz Şengel,(1991) Çağdaş Düşünce ve Sanat, Plastik Sanatlar Derneği Yayın Dizisi 1 (2.Baskı), İstanbul.