Türk Resminde Bir Sanat Dehası: İbrahim Çallı

Öz

İbrahim Çallı, Türk resim sanatının ekol isimlerinde biri olan ve bir döneme ismini yazdırmış Türk resim sanatçısıdır. Çallı, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde (1914 öncesi) Fransa’daki sanat eğitimini yarıda keserek Anadolu’ya geri dönmüş ve yaptığı sanat çalışmaları ve kurduğu sanatçı grubu ile bir savaş döneminde (I. Dünya savaşı) dahi adını duyurmayı başaran, sanatı ve renkli kişiliği ile sanat camiasının örnek aldığı öncül Türk sanatçılarından olmuştur. İçinde bulunduğu ve üyesi olduğu milletin genel özelliklerinin yanı sıra Cumhuriyetin ilanı sonrası çağdaşlaşma yolundaki Cumhuriyet devrimlerini benimsemiş, çağdaş resimleri yanında toplumun yaşamını, memleketin doğasını ve devletin kurucusu Atatürk’ün portresini, atanın isteği ile yapmış bir sanatçıdır. Modern, özgün, toplumcu, renkli, hoş sohbet ve izlenimci resimlerin ressamıdır Çallı. Bu araştırmada Türk ressam İbrahim Çallı’nın çok yönlülüğü ve Türk resim sanatına katkıları araştırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İbrahim Çallı
• Resim
• Empresyonizm

An Art Genius in Turkish Painting: İbrahim Çallı

Abstract

İbrahim Çallı is a Turkish painting artist who is one of the prominent names of Turkish painting art and had his name written in a period. He interrupted his art education in France in the last periods of the Ottoman Empire (before 1914) and returned to Anatolia and succeeded in making a name even in a war period (World War I) with his artworks and the artist group he founded. With his art and colorful personality, he became one of the leading Turkish artists, taken as an example by the art community. He was an artist who adopted the Republic's revolutions on the way to modernization after the proclamation of the Republic as well as the general characteristics of his nation and painted the life of the society, the nature of the country, and the portrait of Atatürk, the founder of the state, with his request. He was the painter of modern, original, socialist, colorful, pleasant conversational, and impressionist paintings. In this research, the versatility of the Turkish painter İbrahim Çallı and his contributions to Turkish painting art were examined.

Keywords

• İbrahim Çallı
• Painting
• Impressionism

References

1. Alkan, U., & Kahraman, M. E. (2016). İbrahim Çallı’nın Kurtuluş Savaşı temalı resimlerinin ikonografik ve ikonolojik incelenmesi. Kalemişi, 4(7), 1-18. https://www.kalemisidergisi.com/makale/pdf/1454360063. pdf
2. Arseven, C. E. (1975). İbrahim Çallı. Türk sanat tarihi cilt III içinde. Milli Eğitim Basımevi.
3. Ayaydın, A. (2015). Empresyonizm (İzlenimcilik) akımının güncel bakış açısıyla bazı yönlerden incelenmesi. Sanat Eğitimi Dergisi, 3(2), 83-96. https://doi.org/10.7816/sed-03-02-05
4. Başbuğ, F. (2010). 1914 Çallı kuşağının Türk resim sanatına etkisi. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 29, 371-392. https://www.academia.edu/8732110/1914_%C3%87all%C4%B1_Ku% C5%9Fa%C4%9F%C4%B1n%C4%B1n_T%C3%BCrk_Resim_Sanat%C4%B1na_Etkisi
5. Bayav, D. (2016). Batılı sanatçıların Çallı kuşağı’na etkileri. Sanat Tarihi Dergisi, Aralık, 27-53. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/567321
6. Baytar, İ., & Okkalı, İ. C. (2020). Gelenekten beslenen modernlik: İbrahim Çallı ve Mevleviler serisi. Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi, 26(44), 126-137. https://doi.org/10.35247/ataunigsed. 659286
7. Berk, N. (1974). İbrahim Çallı. Türkiye (1923-1973) ansiklopedisi (Cilt 2) içinde. Kaynak Kitaplar.
8. Berk, N., & Gezer, H. (1972). 50 yılın Türk resim ve heykeli. Türkiye İş Bankası Yayınları.

9. Berk, N., & Özsezgin, K. (1983). Cumhuriyet dönemi Türk resmi. Türkiye İş Bankası Yayınları.
10. Berk, N., & Turanî, A. (1981). Başlangıcından bugüne Türk resim sanatı tarihi (Cilt 3). Tiglat Basımevi.
11. Büyük Ressamlar Ansiklopedisi. (1968). Çallı. Büyük ressamlar ansiklopedisi fasikül 3 içinde. Hayat Yayınları.
12. Çallı, İ. (1923). Zeybekler Kurtuluş Savaşında [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/pin/5217843068099605 87/
13. Çallı, İ. (1927). Mevleviler [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/pin/521784306809960596/
14. Çallı, İ. (1934). Atatürk [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/akerdemmangalog/ibrahim-%C3%A7 all%C4%B1/
15. Çallı, İ. (1937). Emirgân [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/pin/369435975657999764/
16. Çallı, İ. (1941). Rumeli hisarı [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/pin/501799583466124021/
17. Çallı, İ. (t.y.). Adada piknik sefası [Resim]. Pinterest. https://tr.pinterest.com/pin/403987029072104835/
18. Çallı, İ. (t.y.). Yatan çıplak [Resim]. https://tr.pinterest.com/pin/393150242452416006/
19. Çallı, İ. (t.y.). Yatan çıplak [Resim]. https://tr.pinterest.com/pin/514606694895999715/
20. Ersoy, A. (2004). 500 Türk sanatçısı: Plastik sanatlar. Altın Kitaplar Yayınevi.
21. Eyüboğlu, B. R. (1976). Çallı üzerine. Türkiyemiz, 18, 7-14.
22. Giray, K. (2001). Çallı ve atölyesi. Türkiye İş Bankası Yayınları.
23. Giray, K. (2007). Türk resim sanatının bir asırlık öyküsü. Akbank Yayınları.
24. Gritchenko, A. (1920). Dans eden dervişler [Resim]. Mavi Boncuk. http://maviboncuk.blogspot.com/2020/02/ alexis-gritchenko-centenary-exhibit-in.html
25. Kaman, S. (2015). Görsel çözümleme/ ‘Zeybekler’. Salime Kaman. https://salimekaman.wordpress.com/2015/03/ 28/gorsel-cozumleme-zeybekler/
26. Kültür İstanbul. (2021). İbrahim Çallı Atölyesi Ders Esnasında (1930) [Fotoğraf]. kültür.istanbul. https://kultur.istanbul/yasamindan-notlar-ve-eserleriyle-ibrahim-calli/
27. Meydan Laurousse. (1990). Çallı. Meydan laurousse alfabetik genel kültür ansiklopedisi Cilt 3 (s. 129) içinde. Meydan Yayınevi.
28. Özel, M. (1971). Sanat dünyamız’ın solmayan güneşlerinden İbrahim Çallı. Kültür ve Sanat. Aralık. Sayı 3.
29. Papila, A. (2008). Osmanlı İmparatorluğu’nun batılılaşma döneminde resim sanatının ortaya çıkışı ve Osmanlı kimliğinin resimsel anlatımı. Sanat ve Tasarım Dergisi, 1(1), 117-134. https://dergipark.org.tr/tr/ download/article-file/192618
30. Sarı, S. (1994). Ressam İbrahim Çallı’nın hayatı, kişiliği ve sanatı (Tez No. 30460) [Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü]. Yüksek Öğretim Kurulu Tez Merkezi.
31. Tansuğ, S. (1991). Çağdaş Türk sanatı. Remzi Kitapevi
32. Turani, A. (1984). Batı anlayışına dönük Türk resim sanatı. İş Bankası Kültür Yayınları.
33. TweetDeck. (2019). Cormon atölyesi [Fotoğraf]. Twitter. https://twitter.com/oart7218/status/1090918864882348 033