Partneri Tarafından Şiddete Maruz Bırakılan Kadınların Travma Sonrası Büyüme Kapasitelerinin İlişkili Değişkenler Açısından İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı hayatının herhangi bir döneminde partneri tarafından fiziksel ve/veya cinsel şiddete maruz bırakılmış kadınların travma sonrası büyüme düzeylerinin algılanan genel stres seviyesi, maruz kalınan şiddetin derecesi, kişilerarası duygu düzenleme düzeyi ve Kernberg kuramı çerçevesinde psikodinamik perspektiften nevrotik kişilik organizasyonu ile ilişkisinin incelenmesidir. Çalışmaya toplam 146 kadın katılmıştır. Katılımcılardan Bilgi Formu, Kadına Yönelik Şiddet Derecelendirme Ölçeği, Kişilik Organizasyonları Envanteri, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği, Algılanan Stres Seviyesi Ölçeği ve Kişilerarası Duygu Düzenleme Ölçeğinden oluşan anket formu aracılığıyla veriler toplanmıştır. Araştırma verileri, korelasyon, çoklu doğrusal regresyon analizi ve bağımsız gruplar t- testi kullanılarak incelemiştir. Araştırmada, ilgili değişkenlerden sadece algılanan stres seviyesi ile kişilerarası duygu düzenleme becerilerinin travma sonrası büyüme kapasitesini anlamlı bir şekilde yordadığı, travma sonrası büyüme ile kimlik difüzyonu arasında da negatif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, sınır durum kişilik organizasyonuna sahip katılımcıların, maruz kaldıkları şiddetin derecesinin, algılanan stres seviyelerinin ve kişilerarası duygu düzenleme puanlarının, nevrotik gelişim düzeyindeki katılımcılara göre daha yüksek olduğu bulunmuştur. Travma sonrası büyüme açısından iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Elde edilen sonuçlar, kadına yönelik şiddet bağlamında travma sonrası büyüme ile kişilik örgütlenmeleri, algılanan genel stres düzeyi ve kişilerarası duygu düzenleme arasındaki ilişkiler üzerinden tartışılmıştır.

Keywords

• algılanan stres
• kadına yönelik şiddet
• kişilerarası duygu düzenleme
• psikodinamik kişilik organizasyonu
• travma sonrası büyüme

Exploring the Posttraumatic Growth in Women Exposed to Violence by Their Partners in terms of Related Variables

Abstract

The present study aimed to explore the relationship between the posttraumatic growth of women who were exposed to physical and/or sexual violence by their partners at any period of their lives and their perceived general stress level, severity of violence, interpersonal emotion regulation, and psychodynamic neurotic personality organization within Kernberg’s theoretical framework. A total of 146 women participated in the present study and completed a questionnaire consisting of the Demographic Information Form, Violence Against Women Rating Scale, Personality Organizations Inventory, Posttraumatic Growth Scale, Perceived Stress Level Scale, and Interpersonal Emotion Regulation Scale. The research data were analyzed using correlation, multiple linear regression, and independent group t-tests. The findings revealed that only perceived general stress level and interpersonal emotion regulation skills significantly predicted posttraumatic growth. Moreover, the results yielded a significant negative relationship between posttraumatic growth and identity diffusion. Furthermore, it was found that the severity of violence, perceived general stress level, and interpersonal emotion regulation scores of the participants with borderline personality organization were significantly higher than those of the neurotic ones. No statistically significant difference was found between these two groups in terms of posttraumatic growth. The results were discussed with respect to the relationships between posttraumatic growth and perceived general stress level, personality organizations, and interpersonal emotion regulation within the framework of violence against women.

Keywords

• perceived stress level
• violence against women
• interpersonal emotion regulation
• psychodynamic personality organisation
• posttraumatic growth

References

1. Acklin, M. W. (1993). Psychodiagnosis of personality structure II: Borderline personality organization. Journal of Personality Assessment, 61(2), 329-341. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa6102_13
2. Ahmad, F., Rai, N., Petrovic, B., Erickson, P. E. ve Stewart, D. E. (2013). Resilience and resources among South Asian immigrant women as survivors of partner violence. Journal of Immigrant and Minority Health, 15(1), 1057-1064. https://doi.org/10.1007/s10903-013-9836-2
3. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ve Hacettepe Üniversitesi Nüfus etütleri Enstitüsü (2015). Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması (1. Basım). Elma Teknik Yayıncılık.
4. Akat, M., Bakioğlu, F. ve Ercan, H. (2023). Üniversite öğrencilerinde flört şiddetine yönelik tutum, duygu düzenleme stratejileriyle ilişki doyumunun incelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 37(3), 814–827. https://doi.org/toc/1300-1272; https://doaj.org/toc/2667-4874
5. Akbulut, C. A. (2018). Depresyonun duygu düzenleme süreçlerinin incelenmesi. Klinik Psikiyatri Dergisi, 21(2), 184-192. https://doi.org/10.5505/kpd.2018.24855
6. Akcan, G. (2018). Travma sonrası büyüme: Bir gözden geçirme. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 3(3), 61-70.
7. Aldwin, C. M., Sutton, K. J., & Lachman, M. (1996b). The development of coping resources in adulthood. Journal of personality, 64(4), 837-871.
8. Almış, B. H., Kütük, E. K., Gümüştaş, F. ve Çelik, M. (2018). Kadınlarda ev içi şiddet için risk faktörleri ve ev içi şiddete uğrayan kadınlarda ruhsal bozulmanın belirleyicileri. Arch Neuropsychiatry, 55, 67-72. https://doi.org/10.29399/npa.19355

9. Altınay, A. G. ve Arat, Y. (2007). Türkiye’de kadına yönelik şiddet araştırma raporu. Tübitak.
10. Altıparmak, İ. B. (2019). Kadına yönelik aile içi şiddetin boyutları: Ankara Örneği. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(1), 55-76. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.544775.
11. Anderson, K., Renner, L. ve Danis, F. (2012). Recovery: Resilience and growth in the aftermath of domestic violence. Violence Against Women, 18(11), 1279–1299. https://doi.org/10.1177/1077801212470543
12. Anitha, S., & Lewis, R. (2018). Gender based violence in university communities: Policy, prevention and educational initiatives.
13. Amerikan Psikiyatri Birliği, (2013). Ruhsal bozuklukların tanısal ve sayımsal elkitabı (5.Basım), Tanı ölçütleri başvuru elkitabı. Hekimler Yayın Birliği.
14. Arabacı, L. B., Dikeç, G., Büyük bayram, A., Uzunoğlu, G. ve Ozan, E. (2018). Traumatic growth and psychological resilience status of female victims of violence inpatients in a district psychiatric hospital. Archives of Psychiatric Nursing, 32(4), 568-573. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2018.03.017
15. Arjeini, Z., Zeabadi, S. M., Hefzabad, F. H. ve Shahsavari, S. (2020). The relationship between posttraumatic growth and cognitive emotion regulation strategies in hemodialysis patients. Journal of Education and Health Promotion, 9(1), 167-187. https://doi.org/10.4103/jehp.jehp_673_19
16. Armstrong, D. ve Shakespeare-Finch, J. (2011). Relationship to the bereaved and perceptions of severity of trauma differentiate elements of posttraumatic growth. OMEGA-Journal of Death and Dying, 63(2), 125-140. https://doi.org/10.2190/OM.63.2.b
17. Arslan, I. (2018). Bilinçli farkındalık, depresyon düzeyleri ve algılanan stres arasındaki ilişki. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 73-86.
18. Avşar Baldan, G. ve Akış, N. (2017). Flört şiddeti. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 43(1), 41-44.
19. Aydöner, N. H. (2018). Kadınlarda şiddete maruz kalma durumu ile sosyal destek algısı, depresyon ve psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkiler: karşılaştırmalı bir çalışma [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Işık Üniversitesi.
20. Balatekin, N. (2022). Flört şiddetinde erken dönem uyumsuz şemalar, kişilerarası duygu düzenleme ve öz şefkatin rolü [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Bahçeşehir Üniversitesi.
21. Barbalet, J. (2011). Emotions beyond regulation: Backgrounded emotions in science and trust. Emotion Review, 3(1), 36-43. https://doi.org/10.1177/1754073910380968
22. Barron, F. (1953). An ego-strength scale which predicts response to psychotherapy. Journal of Consulting Psychology, 17(5), 327-333.
23. Başarıkan, R. ve Seki, T. (2022). Boşanma yaşantısı olan bireylerin yaşamda anlam ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri ile travma sonrası büyümeleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(1), 258-269. https://doi.org/10.33206/mjss.1166664
24. Boals, A. (2023). Illusory posttraumatic growth is common, but genuine posttraumatic growth is rare: A critical review and suggestions for a path forward. Clinical Psychology Review, 103, 102301.
25. Boullier, M., & Blair, M. (2018). Adverse childhood experiences. Paediatrics and Child Health, 28(3), 132-137.
26. Bowlby, J. (1982). Attachment and loss: retrospect and prospect. American Journal of Orthopsychiatry, 52(4), 664. https://doi/10.1111/j.1939-0025.1982.tb01456.x
27. Bowlby, J. (1969). Attachment and loss (79. Basım). Random House.
28. Brandt, S. ve Rudden, M. (2020). A psychoanalytic perspective on victims of domestic violence and coercive control. International Journal of Applied Psychoanalytic Studies, 17(3), 215-231. https://doi.org/10.1002/aps.1671
29. Brewin, C. R. (2011). The nature and significance of memory disturbance in posttraumatic stress disorder. Annual Review of Clinical Psychology, 7, 203-227. https://doi.org/10.1146/-032210-104544
30. Buğa, D. (2021). Kadına yönelik aile içi şiddetle mücadelenin değerlendirilmesi ve haritalandırılması [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. İstanbul Üniversitesi.
31. Calhoun, L. G. ve Tedeschi, R. G. (1998). Posttraumatic growth: Future directions. İçinde L.G Calhoun ve R.G. Tedeschi (Eds.), Posttraumatic growth. (1. Basım, s. 217-240). Routledge.
32. Calhoun, L. G. ve Tedeschi, R. G. (1999). Facilitating posttraumatic growth: A clinician's guide. (1. Basım). Routledge.
33. Calhoun, L. G. ve Tedeschi, R. G. (2013). Posttraumatic growth in clinical practice (1. Basım). Routledge.
34. Calhoun, L. G. ve Tedeschi, R. G. (Eds.). (2014). Handbook of posttraumatic growth: Research and practice (1. Basım). Routledge.
35. Campos, J. J., Walle, E. A., Dahl, A. ve Main, A. (2011). Reconceptualizing emotion regulation. Emotion review, 3(1), 26-35. https://doi.org/10.1177/1754073910380975
36. Ceco, E. (2018). Yakın partner şiddetine maruz bırakılan kadınlarda travma sonrası büyüme ve psikolojik iyi oluşun incelenmesi [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Okan Üniversitesi.
37. Ceylan, M. (2020). Şiddete maruz kalan evli ve boşanmış kadınlarda travma sonrası büyümenin aracı değişkenlerle yordanması [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Ankara Üniversitesi.
38. Ceylan, M. ve Kışlak, Ş. Posttraumatic Growth in Battered Women and the Reflection of Violence on Post-Divorce Growth: A Systematic Review. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 16(4), 740-752.
39. Chalk, H.M., Barlett D.P., & Barlett, N.D. (2019). Disability self-identification and well-being in emerging adults. Emerging Adulthood. Advance online publication. https://doi.org/10.1177/2167696818812604
40. Chan, C. S. ve Rhodes, J. E. (2013). Religious coping, posttraumatic stress, psychological distress, and posttraumatic growth among female survivors four years after Hurricane Katrina. Journal of Traumatic Stress, 26(2), 257-265. https://doi.org/10.1002/jts.21801
41. Clarkin, J. F., Kernberg, O. F. ve Yeomans, F. E. (2012). Borderline kişiliğin psikoterapisi (1. Basım). (M. K. Helvacıoğlu, Çev.). Psikoterapi Enstitüsü Yayınları.
42. Clarkin, J. F., Foelsch, P. A. ve Kernberg, O. F. (1995). The inventory of personality organization (IPO). [Basılmamış Makale Taslağı]. Weill Medical College of Cornell University.
43. Clements, C. M., Sabourin, C. M. ve Spiby, L. (2004). Dysphoria and hopelessness following battering: The role of perceived control, coping, and self-esteem. Journal of Family Violence, 19(1), 25-36.
44. Cobb, A. R., Tedeschi, R. G., Calhoun, L. G. ve Cann, A. (2006). Correlates of posttraumatic growth in survivors of intimate partner violence. Journal of Traumatic Stress: Official Publication of the International Society for Traumatic Stress Studies, 19(6), 895-903. https://doi.org/10.1002/jts.20171
45. Cohen, S., Kamarck, T. ve Mermelstein, R. (1983). A global measure of perceived stress. Journal of Health and Social Behavior, 24(4), 385-396. https://doi.org/10.2307/2136404
46. Conway, M. A., Singer, J. A., & Tagini, A. (2004). The self and autobiographical memory: Correspondence and coherence. Social Cognition, 22(5), 491-529. https://doi.org/10.1521/soco.22.5.491.50768
47. Costa, P., Zonderman, A. ve McRae, R. (1987). Longitudinal analysis of psychological well-being in a national sample: stability in neuroticism, extraversion, and openness. Psychology and Aging, 42(1), 144-149. https://doi.org/10.1093/geronj/42.1.50
48. Crowell, S. E., Beauchaine, T. P. ve Linehan, M. M. (2009). A biosocial developmental model of borderline personality: elaborating and extending Linehan’s theory. Psychological Bulletin, 135(3), 495-510. https://doi/10.1037/a0015616
49. Çakır Koçak, Y. ve Öztürk Can, H. (2019). Flört şiddeti: Tanımı, sınıflaması ve değerlendirmesi. Turkiye Klinikleri Obstetric-women's Health and Diseases Nursing-Special Topics, 5(3), 43-53.
50. Çetin, F., Yeloğlu, H. O. ve Basım, H. N. (2015). Psikolojik dayanıklılığın açıklanmasında beş faktör kişilik özelliklerinin rolü: Bir kanonik ilişki analizi. Türk Psikoloji Dergisi, 30(75), 81-92.
51. DeNeve, K. M. ve Cooper, H. (1998). The happy personality: a meta-analysis of 137 personality traits and subjective well-being. Psychological Bulletin, 124(2), 197-229. https://doi/10.1037/0033-2909.124.2.197
52. DeRoon-Cassini, T. A., de St Aubin, E., Valvano, A., Hastings, J. ve Horn, P. (2009). Psychological well-being after spinal cord injury: perception of loss and meaning making. Rehabilitation Psychology, 54(3), 306-314. https://doi/10.1037/a0016545
53. Duan, W., Guo, P. ve Gan, P. (2015). Relationships among trait resilience, virtues, post-traumatic stress disorder, and post-traumatic growth. PloS one, 10(5), e0125707. https://doi.org:/10.1371/journal.pone.0125707
54. Dürü, Ç. (2006). Travma sonrası stres belirtileri ve travma sonrası büyümenin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi ve bir model önerisi [Yayınlanmamış Doktora Tezi}. Hacettepe Üniversitesi.
55. Eker, D. ve Arkar, H. (1995). Çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeğinin faktör yapısı, geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 10(34), 45-55.
56. Else-Quest, N. M. ve Hyde, J. S. (2021). Kadın psikolojisi ve toplumsal cinsiyet: İnsan deneyiminin yarısı ve daha fazlası. (Ş. Türk, Çev. Ed. 1. Basım). Nobel.
57. Erbaş, Ş. S. (2019). Benlik saygısı ve ego gücünün problem çözme becerisi ile ilişkisinin incelenmesi [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Beykent Üniversitesi.
58. Erkuş, A. (1994). Psikolojik Terimler Sözlüğü. Doruk Yayınları.
59. Ersan, C. (2017). Okul öncesi dönem çocuklarının saldırganlık düzeylerinin duygu ifade etme ve duygu düzenleme açısından incelenmesi [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
60. Eskin, M., Harlak, H., Demirkıran, F. ve Dereboy, Ç. (2013). Algılanan Stres Ölçeğinin Türkçe’ye Uyarlanması: Güvenirlik ve Geçerlik Analizi. New Symposium Journal, 51(3),132-140.
61. Ezerbolat, M. ve Özpolat, A. G. Y. (2016). Travma sonrası büyüme: travmaya iyi yanından bakmak. Kriz Dergisi, 24(1), 1-10. https://doi.org/10.1501/Kriz_0000000353
62. Fariz, S., Kadakal, A. ve Fariz, G. (2021). Pandemi sürecinde sağlık çalışanlarında travma sonrası büyümenin stresle başa çıkma ve algılanan sosyal destek açısından yordanması. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(3), 292-301. https://doi.org/10.53424/balikesirsbd.947458
63. Fonagy, P., & Luyten, P. (2009). A developmental, mentalization-based approach to the understanding and treatment of borderline personality disorder. Development and Psychopathology, 21(4), 1355-1381. https://doi.org/10.1017/S0954579409990198
64. Frazier, P., Tennen, H., Gavian, M., Park, C., Tomich, P., & Tashiro, T. (2009). Does Self-Reported Posttraumatic Growth Reflect Genuine Positive Change? Psychological Science, 20(7), 912–919.
65. Felitti, V. J., Anda, R. F., Nordenberg, D., Williamson, D. F., Spitz, A. M., Edwards, V., & Marks, J. S. (1998). Relationship of childhood abuse and household dysfunction to many of the leading causes of death in adults: The Adverse Childhood Experiences (ACE) Study. American Journal of Preventive Medicine, 14(4), 245-258.
66. Fonagy, P. (2000). Attachment and borderline personality disorder. Journal of the American Psychoanalytic Association, 48(4), 1129-1146. https://doi.org/10.1177/00030651000480040701
67. Forber-Pratt, A. J., Lyew, D. A., Mueller, C., & Samples, L. B. (2017). Disability identity development: A systematic review of the literature. Rehabilitation Psychology, 62, 198– 207.
68. Freud, S. (1927). The ego and the id. Honolulu, HI: Hogarth Press.
69. Frazier, P., Conlon, A. ve Glaser, T. (2001). Positive and negative life changes following sexual assault. Journal of Consulting and Clinical Psychology. 69(6), 1048-1055. https://doi.org/10.1037/0022-006X.69.6.1048
70. Gable, S. L. ve Reis, H. T. (2010). Good news! Capitalizing on positive events in an interpersonal context. İçinde M. P. Zanna (Ed.), Advances in experimental social psychology, Vol 42. (pp. 195–257). Academic Press. https://doi.org/10.1016/S0065-2601(10)42004-3
71. Gottesman, I. I. (1959). More construct validation of the ego-strength scale. Journal of Consulting Psychology, 4, 342-346.https://doi.org/10.1037/h0038904
72. Gökdağ, C. (2021). How does interpersonal emotion regulation explain psychological distress? The roles of attachment style and social support. Personality and Individual Differences, 176, 110763. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.110763
73. Gökmen, G. ve Deniz, M. E. (2020). Travma sonrası büyümenin yordayiciları olarak öz-anlayış ve affetme. Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 5(2), 72-93.
74. Güler, N., Tel, H. ve Tuncay, F. Ö. (2005). Kadının aile içinde yaşanan şiddete bakışı. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 27(2), 51-56.
75. Güngör, R. (2023). Şiddete maruz kalan kadınların olayların etkisi ile ontolojik iyi oluş ve travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide stresle başa çıkma rolünün aracı etkisi [Yayınlanmamış Yüksek Lisans tezi]. Rumeli Üniversitesi.
76. Hawley, C. A. ve Joseph, S. (2008). Predictors of positive growth after traumatic brain injury: A longitudinal study. Brain Injury, 22(5), 427-435.
77. Heise, L., Ellsberg, M., & Gottmoeller, M. (2002). A global overview of gender-based violence. International Journal of Gynecology & Obstetrics, 78, S5-S14.
78. Helgeson, V. S., Reynolds, K. A. ve Tomich, P. L. (2006). A meta-analytic review of benefit finding and growth. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 74(5), 797-816. https://doi.org/10.1037/0022-006X.74.5.797
79. Hemenway D, Solnick S. ve Carter J. (1994). Child rearing violence. Child Abuse Negl, 18, 1011-1020. https://doi.org/10.1016/0145-2134(94)90126-0
80. Herman,J.L. (2007). Travma ve İyileşme (7.Baskı) (T. Tosun, Çev). Literatür Yayınları. (1992)
81. Hobfoll, S. E., Canetti-Nisim, D., Johnson, R. J., Palmieri, P. A., Varley, J., Galea, S., & Shalev, Y. (2007). Refining our understanding of traumatic growth in the context of terrorism: Moving from meaning cognitions to doing what is meaningful. Applied Psychology, 56(3), 345–366. https://doi.org/10.1111/j.1464-0597.2007.00292.x
82. Hofmann, S. (2014). Interpersonal emotion regulation model of mood and anxiety disorders. Cognitive Therapy and Research, 38(5), 483-492. https://doi.org/10.1007%2Fs10608-014-9620-1
83. Hofmann S. G., Carpenter J. K. ve Curtiss J. (2016). Interpersonal Emotion Regulation Questionnaire (IERQ): Scale development and psychometric characteristics. Cognitive Therapy and Research, 40(3), 341-356. https://doi.org/10.1007/s10608-016-9756-2
84. Horzum, M. B., Ayas, T. ve Padır, M. A. (2017). Beş faktör kişilik ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması adaptation of big five personality traits scale to Turkish culture. Sakarya University Journal of Education, 7(2), 398-408. https://doi.org/10.19126/suje.298430
85. Jim, H. S. ve Jacobsen, P. B. (2008). Posttraumatic stress and posttraumatic growth in cancer survivorship: a review. The Cancer Journal, 14(6), 414-419. https://doi.org/10.1097/PPO.0b013e31818d8963
86. İlk, G. ve Bilge, Y. (2020). Borderline kişilik bozukluğu ve duygu düzenleme güçlüğü. Turkish Studies Social Sciences. 15(6), 2991-3012. https://doi.org/10.47356/TurkishStudies.44179
87. İnci, F. ve Boztepe, H. (2013). Post traumatic growth: if something not killing could be strengthened?. Journal of Psychiatric Nursing, 4(2).
88. Kadın Dayanışma Vakfı. (2017). Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Mekanizmaları İzleme Raporu. https://ab-ilan.com/wp-content/uploads/2017/10/izleme-rapor-2.compressed.pdf. Erişim tarihi:2 023
89. Kappas, A. (2011). Emotion and regulation are one! Emotion Review, 3(1), 17–25. https://doi.org/10.1177/1754073910380971
90. Karakaya, B. (2023). Obsesif kompulsif bozukluk hastalarında çocukluk çağı travması yüksek ve düşük olan bireylerin psikodinamik açıdan değerlendirilmesi [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Bilim Üniversitesi.
91. Kardaş, F. ve Tanhan, F. (2018). Van depremini yaşayan üniversite öğrencilerinin travma sonrası stres, travma sonrası büyüme ve umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 1-36. http://doi.org/10.23891/efdyyu.2018.60
92. Kernberg, O. F. (2004). Borderline personality disorder and borderline personality organization: Psychopathology and psychotherapy. Handbook of personality disorders: Theory and practice, 15, 92-119.
93. Kernberg, O. (1967). Borderline personality organization. Journal of the American Psychoanalytic Association, 15(3), 641-685. https://doi.org/10.1177/000306516701500309
94. Kınalı, H. (2020). Türk gemiadamlarının ruh sağlığı durumlarının analizi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Karadeniz Teknik Üniversitesi.
95. Kira, I. A., Aboumediene, S., Ashby, J. S., Odenat, L., Mohanesh, J. ve Alamia, H. (2013). The dynamics of posttraumatic growth across different trauma types in a Palestinian sample. Journal of Loss and Trauma, 18(2), 120-139. https://doi.org/10.1080/15325024.2012.679129
96. Koç, M. S., Aka, B. T., Doğruyol, B., Curtiss, J., Carpenter, J. K. ve Hofmann, S. G. (2019). Psychometric properties of the Turkish version of the interpersonal emotion regulation questionnaire (IERQ). Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 41, 294-303. https://doi.org/10.1007/s10862-019-09732-3
97. Kuijpers, K. F., van der Knaap, L. M. ve Lodewijks, I. A. (2011). Victims’ influence on intimate partner violence revictimization: A systematic review of prospective evidence. Trauma, Violence, & Abuse, 12(4), 198-219. https://doi.org/10.1177/1524838011416378
98. Kunst, M. J. J. (2011). Affective personality type, post‐traumatic stress disorder symptom severity and post‐traumatic growth in victims of violence. Stress and Health, 27(1), 42-51. https://doi.org/10.1002/smi.1318
99. Kurt, E., Yorguner Küpeli, N., Sönmez, E., Bulut, N. S. ve Akvardar, Y. (2018). Psikiyatri polikliniğine başvuran kadınlarda aile içi şiddet yaşantısı. Arch Neuropsychiatry, 55, 22-80. https://doi.org/10.29399/npa.14812.
100. Larsen, S. E. ve Berenbaum, H. (2015). Are specific emotion regulation strategies differentially associated with posttraumatic growth versus stress? Journal of Aggression, Maltreatment & Trauma, 24(7), 794-808. https://doi.org/10.1080/10926771.2015.1062451
101. Lazarus, R. S. ve Folkman, S. (1984). Stress, appraisal, and coping (1. Basım). Springer publishing company.
102. Linley, P. A. ve Joseph, S. (2004). Positive change following trauma and adversity: A review. Journal of Traumatic Stress: Official publication of the international society for traumatic stress studies, 17(1), 11-21. https://doi.org/10.1023/B:JOTS.0000014671.27856.7e
103. Liu, D. Y., Strube, M. J. ve Thompson, R. J. (2021). Interpersonal emotion regulation: An experience sampling study. Affective Science, 2(3), 273-288. https://doi.org/10.1007%2Fs42761-021-00044-y
104. Maercker, A., & Zoellner, T. (2004). The Janus face of self-perceived growth: Toward a two-component model of posttraumatic growth. Psychological Inquiry, 15(1), 41-48.
105. Marin, K. A., ve Shkreli, A. (2019). An examination of trauma narratives: Narrative rumination, selfreflection, and identity in young adulthood. Journal of Adolescence, 76, 139–151. https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2019.08.007
106. Marroquín, B. (2011). Interpersonal emotion regulation as a mechanism of social support in depression. Clinical Psychology Review, 31(8), 1276-1290. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2011.09.005
107. Marshall, L. L. (1992). Development of the severity of violence against women scales. Journal of Family Violence, 7, 103-121.
108. Mason, A. E., Adler, J. M., Puterman, E., Lakmazaheri, A., Brucker, M., Aschbacher, K., & Epel, E. S. (2019). Stress resilience: Narrative identity may buffer the longitudinal effects of chronic caregiving stress on mental health and telomere shortening. Brain, Behavior, and Immunity, 77, 101-109. https://doi.org/10.1016/j.bbi.2018.12.010
109. Masterson, J. F. (1976). Psychotherapy of the borderline adult: A developmental approach (1. Basım). Brunner/ Mazel.
110. McWilliams, N. (2009). Psikanalitik tanı klinik süreç içinde kişilik yapısını anlamak (2. Basım). (E. Kalem, 2009, Çev.). İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları. (orijinal eserin basım tarihi 1994, 3. Basım)
111. Min, J. A., Yoon, S., Lee, C. U., Chae, J. H., Lee, C., Song, K. Y. ve Kim, T. S. (2013). Psychological resilience contributes to low emotional distress in cancer patients. Supportive Care in Cancer, 21, 2469-2476.
112. Mitchell, R. E. ve Hodson, C. A. (1983). Coping with domestic violence: Social support and psychological health among battered women. American Journal of Community Psychology, 11(6), 629-654.
113. Mor Çatı. (2019). Yıllık Faaliyet Raporu. https://morcati.org.tr/wp-content/uploads/2020/06/morcati-faaliyet-raporu-2019.pdf. Erişim tarihi: 20 Ekim 2023
114. Neugebauer, R. (2000). Research on intergenerational transmission of violence: the next generation. The Lancet, 355(9210), 1116-1117. 0 https://doi.org/0005531.200004010.00005
115. Organization for Economic Cooperation and Development (2019). Social Institutions and Gender Index-Country Profile-Turkey. OECD sitesinden alınmıştır: https://www.genderindex.org/wp-content/uploads/files/datasheets/2019/TR.pdf
116. Öz, F. ve Bahadır Yılmaz, E. (2009). Ruh sağlığının korunmasında önemli bir kavram: Psikolojik sağlamlık. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 16(3), 82-89.
117. Öztürk, A. B. (2014). Erkeklik ve kadına yönelik aile içi şiddet: eşine şiddet uygulayan erkekler. [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Hacettepe Üniversitesi.
118. Page, A. Z. ve İnce, M. (2008). Aile içi şiddet konusunda bir derleme. Türk Psikoloji Yazıları, 11(22), 81-94.
119. Park, C. L., Cohen, L. H., & Murch, R. L. (1996). Assessment and prediction of stress‐related growth. Journal of personality, 64(1), 71-105.
120. Phipps, A., & Young, I. (2015). Neoliberalisation and ‘lad cultures’ in higher education. Sociology, 49(2), 305-322.
121. Piskin, M. (1996). Self-esteem and locus of control of secondary school children both in England and Turkey (1. Basım). University of Leicester (United Kingdom).
122. Pluess, M. ve Belsky, J. (2013). Vantage sensitivity: individual differences in response to positive experiences. Psychological Bulletin, 139(4), 901-916. http://doi.org/10.1037/a0030196
123. Prati, G. ve Pietrantoni, L. (2009). Optimism, social support, and coping strategies as factors contributing to posttraumatic growth: A meta-analysis. Journal of Loss and Trauma, 14(5), 364-388. https://doi.org/10.1080/15325020902724271
124. Pulat, F. (2019). Aktarım odaklı psikoterapinin borderline patolojilere bakışı. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, 2(3), 117-130.
125. Ramos, C. ve Leal, I. P. (2013). Posttraumatic growth in the aftermath of trauma: A literature review about related factors and application contexts. Psychology, Community & Health, 2(1), 43-54. https://doi.org/10.5964/pch.v2i1.39
126. Ruiz-Pérez, I. ve Plazaola-Castaño, J. (2005). Intimate partner violence and mental health consequences in women attending family practice in Spain. Psychosomatic Medicine, 67(5), 791-797. https://doi.org/10.1097/01.psy.0000181269.11979.cd
127. Rosenbach, C. ve Renneberg, B. (2008). Positive change after severe burn injuries. Journal of Burn Care & Research, 29(4), 638-643. https://doi.org/10.1097/BCR.0b013e31817de275
128. Salsman, J. M. (2006). Posttraumatic growth and PTSD symptomatology among colorectal cancer survivors: The impact of emotional expression and cognitive processing [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. University of Kentucky: Lexington.
129. Seçim, G. (2020). Bilişsel esneklik ve duygu düzenleme özelliklerinin psikolojik sağlamlık üzerine etkisi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 18(2), 505-524.
130. Seligman, M. E. (2011). Flourish: A visionary new understanding of happiness and well-being (1. Basım). Simon and Schuster.
131. Sen, S. ve Bolsoy, N. (2017). Violence against women: Prevalence and risk factors in Turkish sample. BMC Women's Health, 17(1), 2-9. https://doi.org/10.1186/s12905-017-0454-3
132. Serin, S. (2016). Eş şiddetine maruz kalıp sığınma evinde kalan kadınlarda bağlanma, başa çıkma ve ruhsal travma arasındaki ilişki [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Kocaeli Üniversitesi.
133. Sezgin, H. (2007). Partneri tarafından şiddet görmüş ve kadın sığınma evinde barınan kadınların kullandıkları baş etme yöntemleri ile algıladıkları sosyal desteğin ruhsal sağlıkları ile ilişkisinin incelenmesi. [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Üniversitesi.
134. Shakespeare-Finch, J. ve Barrington, A. J. (2012). Behavioural changes add validity to the construct of posttraumatic growth. Journal of Traumatic Stress, 25, 433–439. https://doi.org/10.1002/jts.21730
135. Sheikh, A. I. (2008). Posttraumatic growth in trauma survivors: Implications for practice. Counselling Psychology Quarterly, 21(1), 85-97. https://doi.org/10.1080/09515070801896186
136. Skosnik, P. D., Chatterton, R. T., & Swisher, T. (2000). Modulation of attentional inhibition by norepinephrine and cortisol after psychological stress. International Journal of Psychophysiology, 36, 59–68.
137. Solomon, Z. ve Dekel, R. (2007). Posttraumatic stress disorder and posttraumatic growth among Israeli ex‐pows. Journal of Traumatic Stress: Official Publication of the International Society for Traumatic Stress Studies, 20(3), 303-312. https://doi.org/10.1002/jts.20216
138. Splevins, K., Cohen, K., Bowley, J. ve Joseph, S. (2010). The theories of posttraumatic growth: Cross cultural perspectives. Journal of Loss and Trauma, 15(3), 259–277. https://doi.org/10.1080/15325020903382111
139. Stets, J. E. ve Burke, P. J. (2014). Self-esteem and identities. Sociological perspectives, 57(4), 409-433. https://doi.org/10.1177/0731121414536141
140. Sungur, G. (2015). The effect of online self-esteem and awareness training program on university students. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 197, 476-481. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.07.171.
141. Şahin, D.(2009). Kişilik Bozuklukları. Erişim Adresi: https://www.tavsiyeediyorum.com/makale_3940.htm. Erişim Tarihi: 5 Ekim 2023.
142. Şahin, Z. (2018). Aile içi şiddet maduru olan kadınlarda kendilik algısı, psikopatoloji ve bilişsel duygu düzenleme stratejileri [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Işık Üniversitesi.
143. Şenel, D. (2018). Eğitim seviyelerine göre şiddete maruz kalan kadınlar üzerine bir araştırma. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(82), 747-765.
144. Şimşir, Z. (2017). Savaş travma sonrası büyüme, değerler ve algılanan sosyal destek arasındaki yordayıcı ilişkiler [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
145. Tedeschi, R. G. (1999). Violence transformed: Posttraumatic growth in survivors and their societies. Aggression and Violent Behavior, 4(3), 319-341. https://doi.org/10.1016/S1359-1789(98)00005-6
146. Tedeschi, R. G. ve Calhoun, L. G. (2004). Posttraumatic growth: Conceptual foundations and empirical evidence. Psychological Inquiry, 15(1), 1-18. https://doi.org/10.1207/s15327965pli1501_01
147. Tedeschi, R. G. ve Calhoun, L. G. (1995). Trauma and transformation: Growing in the aftermath of suffering. Thousand Oaks, CA: Sage.
148. Tedeschi, R. G. ve Calhoun. L. G. (1996). The posttraumatic growth inventory: Measuring the positive legacy of trauma. Journal of Traumatic Stress. 9(3), 455-471.
149. Tedeschi, R. G., Park, C. L. ve Calhoun, L. G. (1998). Posttraumatic growth: Conceptual issues. İçinde I.B. Weiner (Ed.), Posttraumatic growth: Positive changes in the aftermath of crisis (ss. 1-23). Lawrence Erlbaum Associates Publisher.
150. Tedeschi, R. G., Shakespeare-Finch, J., Taku, K. ve Calhoun, L. G. (2018). Posttraumatic growth: Theory, research, and applications. (1. Basım). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315527451
151. Top, E. G. (2021). Covid 19 pandemisi sürecinde bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve kişilik özelliklerinin travma sonrası büyümeye etkileri [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi.
152. Tuz, C., Öksüz, M. E. ve Tekiner, A. S. (2015). Kadına yönelik şiddet derecelendirme ölçeği ve mağdurların cinsel deneyimleri ölçeği Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirliği. Eurasian Journal of Family Medicine, 4(2), 83-89.
153. Ulloa, E., Guzman, M. L., Salazar, M. ve Cala, C. (2016). Posttraumatic growth and sexual violence: A literature review. Journal of Aggression, Maltreatment & Trauma, 25(3), 286-304. https://doi.org/10.1080/10926771.2015.1079286
154. Uzun, E. (2021). Kişilerarası duygu düzenleme stratejileri stresle başa çıkma tarzları ile kaygı ve depresyon arasındaki ilişkiler [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Kent Üniversitesi.
155. Ülbe, S. ve Kartal, M. (2019). Kaza ve yaralanmalardan sonra travma sonrası gelişim. Turkiye Klinikleri Psychology-Special Topics, 4(1), 47-57.
156. Walker, L. E. (2009). The battered woman syndrome (3. Basım). Springer Publishing Company.
157. Wang, J. L., Zhang, D. J. ve Zimmerman, M. A. (2015). Resilience theory and its implications for Chinese adolescents. Psychological Reports, 117(2), 354-375. https://doi.org/10.2466/16.17.PR0.117c21z8
158. Weiss, T. (2004). Correlates of posttraumatic growth in husbands of breast cancer survivors. Psycho‐Oncology: Journal of the Psychological, Social and Behavioral Dimensions of Cancer, 13(4), 260-268. https://doi.org/10.1002/pon.735
159. Weiss, T. ve Berger, R. (2010). Posttraumatic growth and culturally competent practice: Lessons learned from around the globe (1. Basım). John Wiley & Sons.
160. Westphal, M. ve Bonanno, G. A. (2007). Posttraumatic growth and resilience to trauma: Different sides of the same coin or different coins?. Applied Psychology, 56(3), 417-427. https://doi.org/10.1111/j.1464-0597.2007.00298.x
161. Wild, N. D. ve Paivio, S. C. (2004). Psychological adjustment, coping, and emotion regulation as predictors of posttraumatic growth. Journal of Aggression, Maltreatment & Trauma, 8(4), 97-122. https://doi.org/10.1300/J146v08n04_05
162. Williams, W. C., Morelli, S. A., Ong, D. C. ve Zaki, J. (2018). Interpersonal emotion regulation: Implications for affiliation, perceived support, relationships, and well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 115(2), 224-254. https://doi/10.1037/pspi0000132
163. World Health Organization. (1996). Violence against women. Geneva.
164. World Health Organization. (2013). Responding to intimate partner violence and sexual violence against women: WHO Clinical and Policy Guidelines. World Health Organization.
165. World Health Organization. (2019). RESPECT women: Preventing violence against women. World Health Organization.
166. World Health Organization. (2021). Violence against women prevalence estimates, 2018: global, regional and national prevalence estimates for intimate partner violence against women and global and regional prevalence estimates for non-partner sexual violence against women. World Health Organization.
167. Yanıkkerem, E., Sevil, Ü., Yüksel, D. ve Kitapçıoğlu, G. (2007). Gebe bir kadının hissettikleri “Korkuyorum”. Jinekoloji ve Obstetrik Dergisi, 21(2), 109-111.
168. Yardım, H. ve Demir, M. (2022). Romantik ilişkilerde algılanan sosyal destek, bağlanma ve kadına yönelik şiddet tutumu. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(1), 67-79.
169. Yetim, D. ve Şahin, E. M. (2008). Aile hekimliğinde kadına yönelik şiddete yaklaşım. Aile Hekimliği Dergisi, 2(2), 48-53.
170. Yıldırım, G.C., G. ve Yüksel, S. (2021). Kişilik Organizasyonları Envanteri’nin Türkçe Uyarlaması: Geçerlik ve Güvenilirlik Çalışması. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 3(2), 45-56. https://doi.org /10.7816/ulakbilge-09-56-01
171. Yıldırım İ. (1996). Eşi dayak atan evli bireylerin özellikleri. 3P Dergisi, 4(2), 108-115.
172. Yıldırım S. ve Terzioğlu F. (2018). Şiddetin Farklı Bir Yüzü: Flört Şiddeti, Etkileri ve Etkileyen Faktörler. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 21(4), 285-92.
173. Yılmaz, G. (2023). Flört şiddetine maruz bırakılan üniversite öğrencisi kadınlarında travma sonrası stres belirtileri ve travma sonrası büyüme [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Kent Üniversitesi.
174. Yılmaz, B. ve Karaboğa, I. (2013). Şiddete Maruz Kalma Bilgi Formu [Yayınlanmamış Raporu].
175. Yıldız, M. (2021). Üniversite öğrencilerinde travma sonrası büyümenin yordanmasında bağlanma ve bilişsel duygu düzenlemenin rolü [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Hasan Kalyoncu Üniversitesi.
176. Yüksel, M. Y., Saruhan, V. ve Keçeci, B. (2021). Psikolojik Sağlamlığın Duygusal Zeka ve Kişilerarası Duygu Düzenleme Açısından İncelenmesi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 53(53), 141-156. https://doi.org/10.15285/maruaebd.718932
177. Zaki, J. ve Williams, W. C. (2013). Interpersonal emotion regulation. Emotion, 13(5), 803–810. http://doi.org/10.1037/a0033839
178. Zoellner, T. ve Maercker, A. (2006). Posttraumatic growth in clinical psychology—A critical review and introduction of a two-component model. Clinical Psychology Review, 26(5), 626-653. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2006.01.008