“At Least They’re Keeping Them Separate from Us”: A Psychoanalytic Reading of District 9

Abstract

This article offers a psychoanalytic reading of how foreignness is constructed in Neill Blomkamp’s District 9 (2009). It brings Freud’s uncanny, Lacan’s mirror stage and jouissance, and Klein’s paranoid-schizoid position into dialogue with the film’s mockdocumentary style. The analysis conceptualizes foreignness as a relational position produced through social discourse and the division between “us” and “them.” The film’s interviews, news reports, and bureaucratic procedures transform the aliens into a racialized source of contamination and threat. These representations allow the human community to project its own aggression onto the aliens and experience it as an external threat. Meanwhile, the wish to expel the aliens coexists with the desire to appropriate the power presumed to reside within their bodies, positioning the alien as both abjected and desired. Wikus’s bodily transformation to an alien returns this excluded form to the human body and destabilizes the separation between self and other. The article concludes that segregation functions simultaneously as a political practice and a psychic defense. Its clinical relevance lies in showing that discourses of belonging and exclusion shape subjects’ ways of understanding themselves and others.

Keywords

• xenophobia
• racism
• migration
• foreign
• psychoanalysis

Supporting Institution

The author received no financial support.

Ethical Statement

This study did not involve human participants or personal data.

Thanks

I would like to thank the ODTÜ Psychoanalytic Track team for their inspiration.

“En Azından Onları Bizden Ayrı Tutuyorlar”: District 9’un Psikanalitik Bir Yorumlaması

Abstract

Bu makale, Neill Blomkamp’ın District 9 (2009) filminde yabancılığın nasıl inşa edildiğine ilişkin psikanalitik bir okuma sunmaktadır. Freud’un tekinsiz kavramını, Lacan’ın ayna evresi ve jouissance kavramlarını ve Klein’ın paranoid-şizoid konumunu filmin sahte-belgesel biçimiyle birlikte ele almaktadır. Yabancılığı toplumsal söylem ve “biz” ile “onlar” ayrımı aracılığıyla üretilen ilişkisel bir konum olarak kavramsallaştırmaktadır. Filmdeki röportajlar, haberler ve bürokratik süreçler uzaylıları ırksallaştırılmış bir bulaşma ve tehdit kaynağına dönüştürmektedir. Bu temsiller, insan topluluğunun kendi saldırganlığını uzaylılara yansıtmasına ve bu saldırganlığı dışarıdan gelen bir tehdit olarak deneyimlemesine dayanmaktadır. Bununla birlikte, uzaylıları dışarı atma arzusu ile onların bedenlerinde bulunduğu varsayılan gücü ele geçirme arzusu bir arada bulunmakta ve uzaylıyı hem dışlanan hem de arzulanan olarak konumlandırmaktadır. Wikus’un uzaylıya dönüşümü, dışlanan bu yabancılığı insan bedenine geri getirerek kendilik ile başka arasındaki ayrımı istikrarsızlaştırmaktadır. Makale, ayrıştırmanın aynı anda hem politik bir uygulama hem de psişik bir savunma işlevi gördüğü sonucuna ulaşmaktadır. Çalışmanın klinik önemi, aidiyet ve dışlanma söylemlerinin öznelerin kendilerini ve başkalarını anlama biçimlerini şekillendirdiğini göstermesidir.

Keywords

• zenofobi
• ırkçılık
• göç
• yabancı
• psikanaliz

Supporting Institution

Yazar herhangi bir maddi destek almamıştır.

Ethical Statement

Bu çalışmada insan katılımcılar veya kişisel veriler yer almamıştır.

Thanks

ODTÜ Psikanalitik Track ekibine ilhamları için teşekkür ederim.

References

1. Ay, B., Hekimoğlu, E. C., & Gençöz, F. (2021). Korku filmlerine analitik bir bakış: İlgi görme nedenleri ve izleyici üzerindeki temsilleri üzerine bir inceleme. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 8(3), 357-375. https://doi.org/10.31682/ayna.904298
2. Baltacı, S., & Gençöz, F. (2019). Psikolojide Lacanyen söylem analizi yaklaşımı: Madde bağımlılığı ve yasa ilişkisinin terapi sürecinde incelenmesi örneği. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 6(1), 38-62. https://doi.org/10.31682/ayna.482168
3. Blomkamp, N. (Director). (2009). District 9 [Film]. TriStar Pictures
4. Bonilla-Silva, E. (1997). Rethinking racism: Toward a structural interpretation. American Sociological Review, 62(3), 465-480. https://doi.org/10.2307/2657316
5. Bordeau, J. (2010). Xenophobia: The violence of fear and hate. Rosen Pub.
6. Chatterjee, A. (2025). Exploring unbelonging: Negotiating the concept of ‘home’ in Neill Blomkamp’s District 9. Postcolonial Interventions, 10(1), 121-144. https://doi.org/10.5281/zenodo.14883030
7. Demir, E. C. (2026). Sınırların kalktığı bir dünyada özne: Kültürel değişim ve psikanalizde yeni ruhsal yapılanmalar. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 13(1), 58-84. https://doi.org/10.31682/ayna.1775238
8. Hekimoğlu, E. C., & Bilik, M. Z. (2020). Freud’dan Lacan’a kaygı. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 7(3), 336-367. https://doi.org/10.31682/ayna.761464

9. Freud, S. (1996). The uncanny. In The Standard edition of the complete psychological works of Sigmund Freud, Volume XVII (pp. 217-256). (A. Strachery, Trans.). Vintage. (1919).
10. Harris, B. (2002). Xenophobia: A new pathology for a new South Africa? In D. Hook and G. Eagle (Eds.), Psychopathology and social prejudice (pp. 169-184). University of Cape Town Press.
11. Hook, D. (2018). Racism and jouissance: Evaluating the “racism as (the theft of) enjoyment” hypothesis. Psychoanalysis, Culture & Society, 23(3), 244-266. https://doi.org/10.1057/s41282-018-0106-z
12. Kim, D. H., & Sundstrom, R. R. (2014). Xenophobia and racism. Critical Philosophy of Race, 2(1), 20-45. https://doi.org/10.5325/critphilrace.2.1.0020
13. Koritar, E. (2017). Shining a psychoanalytic light on alienation, otherness, and xenophobia. The American Journal of Psychoanalysis. 77. 341-346. https://doi.org/10.1057/s11231-017-9114-5
14. Klein, M. (1946). Notes on some schizoid mechanisms. The International Journal of Psychoanalysis, 27, 99–110.
15. Lacan, J., & Copjec, J. (Ed.). (1990). Television: A challenge to the psychoanalytic establishment. (D. Hollier, R. Krauss, A. Michelson & J. Mehlman, Trans.). W W Norton & Co.
16. Lacan, J. (2006). The mirror stage as formative of the “I” function. In Écrits: The first complete edition in english (B. Fink, Trans.). W. W. Norton and Company.
17. Langa, M., & Kiguwa, P. (2016). Race-ing xenophobic violence: Engaging social representations of the Black African body in post-apartheid South Africa. Agenda, 30(2), 75-85. https://doi.org/10.1080/10130950.2016.1222086
18. Lepoutre, T., Madeira, M. L., & Guérin, N. (2017). The Lacanian concept of paranoia: An historical perspective. Frontiers in Psychology, 8, https://doi.org/10.3389/fpsyg.2017.01564
19. Matsinhe, D. M. (2011). Africa’s fear of itself: The ideology of Makwerekwere in South Africa. Third World Quarterly, 32(2), 295-313. https://doi.org/10.1080/01436597.2011.560470
20. Nel, A. (2012). The repugnant appeal of the abject: Cityscape and cinematic corporality in District 9. Critical Arts, 26(4), 547-569. https://doi.org/10.1080/02560046.2012.723845
21. Örsler, M. M. (2020). A matter of perspective: Reportage style in District 9 (2009). Butler Journal of Undergraduate Research, 6, 85-96. https://digitalcommons.butler.edu/bjur/vol6/iss1/18
22. Tafira, K. (2011). Is xenophobia racism? Anthropology Southern Africa, 34(3-4), 114-121. https://doi.org/10.1080/23323256.2011.11500015
23. Taştan, C. (2003). The uncanny object: A Lacanian analysis of Xenophobia. [Unpublished master's thesis]. Middle East Technical University.
24. Uçurum, B. (2026). Being subject in other language: A Lacanian psychoanalytic perspective on migration. [Unpublished doctoral dissertation]. Middle East Technical University.