TÜRK DİLİ KONUŞAN DEVLETLERİN YAZILI KÜLTÜRÜNDE KÖKEN ORTAKLIĞI SORUNU
Abstract
Hangi ülkenin tarihine bakarsanız, millet olmayı düşünen bir ülkenin önceliğinin dil ve gönül meselesi olduğunu anlarsanız. Çünkü dil, düşünceyle, halkın mantığıyla, kültürüyle yakından bağlantısı olan insan ilişkilerinin sosyal olarak önemli bir aracıdır. Türk dilli devletlerde dille bağlantılı olarak çeşitli siyasetler yürütülmektedir. Kazakistan Cumhuriyetinin dil politikasında dil, sosyal ve toplumsal bir olgudur. Dilin birleştirici, sosyal işlevleri göz önüne alındığında, devlet programındaki devlet dili millî birliğin ana faktörü olarak kabul edilmektedir. Yazılar arasında Latin alfabesinin dünya halkları tarafından en yaygın alfabe olarak kulllanıldığı görülmektedir. Kazaklar millet olma sürecini eski Türkler döneminden başlatmakla birlikte yazılı kültürlerinin tarihini de o dönemden başlatırlar. Makale, Türk dili konuşulan devletlerin yazma kültürünün kökeninin ortaklığını ele almaktadır.
Keywords
ТҮРКІТІЛДЕС МЕМЛЕКЕТТЕРДІҢ ЖАЗУ МӘДЕНИЕТІНІҢ БАСТАУ-АРНАЛАРЫНДАҒЫ ОРТАҚТЫҚ МӘСЕЛЕСІ
Abstract
Қай елдің тарихына зер салсаңыз да, ел боламын деген мемлекеттің ең алдымен көздейтіні - тіл мен діл мәселесі. Себебі, тіл - ойлаумен, халықтың менталитетімен, мәдениетімен тығыз байланыстағы адам қарым-қатынасының әлеуметтік аса маңызды құралы. Түркітілдес мемлекеттерде тілге қатысты әртүрлі саясат жүргізілуде. Қазақстан Республикасының тіл саясатында тіл – әлеуметтік-қоғамдық феномен. Тілдің біріктіруші, біртұтастандырушы әлеуметтік қызметін ескере отырып, мемлекеттік бағдарламасында мемлекеттік тілді – ұлт бірлігінің басты факторы ретінде қабылдайды. Жазу – адамзаттың ұлы мәдени құндылықтарының бірі, өркениет дамуының құрамдас бөлігі. Жазулар арасында латын графикасы әлем халықтары ең көп қолданатын тілдік құрал болып табылады. Қазақтар өзінің халық, ұлт болып қалыптасу жолын көне түркілер заманынан бастаса, оның жазу мәдениетінің тарихы да сол дәуірден бастау алады. Мақалада түркітілдес мемлекеттердің жазу мәдениетінің бастау-арналарындағы ортақтық мәселесі сөз болады.
Keywords
THE PROBLEM OF COMMON ORIGIN IN THE WRITTEN CULTURE OF TURKIC-SPEAKING STATES
Abstract
If we look at the history of any country, we will see what makes a country homeland depends on the priorities for their language and love for their country. After all, language is a socially important instrument of human relations, which is closely connected with the thinking, mentality of people, and culture. Consequently, linguistic prestige, the scope of the language, the program for the protection, preservation and development of the language, language ideology, language situation, and language policy are key components of the state policy of each country. Among the inscriptions, Latin graphics are the most common language tool of the peoples of the world. In the Turkic-speaking countries, various policies concerning the language are carried out. Language in the language policy of the Republic of Kazakhstan is a social phenomenon. Taking into account the unifying, degrading social functions of language, the state language in the state program is perceived as the main factor of national unity. The article deals with the problem of common origin of the culture of writing of the Turkish-speaking states.
Keywords
ПРОБЛЕМА ОБЩНОСТИ ПРОИСХОЖДЕНИЯ В ПИСЬМЕННОЙ КУЛЬТУРЫ ТЮРКОЯЗЫЧНЫХ ГОСУДАРСТВ
Abstract
Страны, которая хочет быть страной, прежде всего уделяют внимание на язык и менталитет этого народа. Ведь язык - это социально важный инструмент человеческих отношений, тесно связанных с мышлением, менталитетом людей, культурой. Следовательно, языковой престиж, область применения языка, программы защиты, сохранения и развития языка, языковая идеология, языковая ситуация, языковая политика является ключевым компонентом государственной политики каждой страны. Среди надписей латинская графика является самым распространенным языковым инструментом народов мира. В тюркоязычных странах проводятся различные политики, касающиеся языка. Язык в языковой политике Республики Казахстан-социально-общественный феномен. С учетом объединяющих социальных функций языка, государственный язык в государственной программе воспринимается как главный фактор национального единства. В статье рассматривается проблема общности происхождения культуры письма тюркоязычных государств.
Keywords
