Dijital Anlatıda Mekân: YouTube Üzerinden Söylem Analizi
Abstract
İç mekânların anlatısı, dijital teknolojilerin ve sosyal medyanın yükselişiyle birlikte, fiziksel deneyimin ötesine geçerek dijital medyada geniş bir yer edinmiştir. Bu çalışmada yaşam alanlarının dijital mecrada nasıl bir anlatı sunduğu, hermenötik yaklaşımla kullanıcı söylemleri üzerinden araştırılmıştır. Çalışmanın temel amacı, fiziksel bir gerçeklik olan iç mekânın dijital medya (YouTube) aracılığıyla sunulurken geçirdiği anlatısal dönüşümü analiz etmektir. Çalışmanın hipotezini mekânın barınma işlevinin ötesinde, dijital anlatı sırasında kültürel kodlar ve sembolik değerler üzerinden pazarlanan, idealize edilmiş bir kimlik inşasına dönüştüğü varsayımı oluşturmaktadır. Araştırmada yöntem olarak nitel araştırma tekniklerinden söylem analizi tercih edilmiş, Roland Barthes’ın hermenötik, eylem, semantik, sembolik ve kültürel kodlarla temellendirdiği anlatı çözümleme yaklaşımı ise kullanıcı söylemlerinin çözümlenmesinde analiz aracı olarak kullanılmıştır. Örneklem olarak Türkiye’de popüler bir mimari içerik kanalı olan Daire’nin “Dekorasyonda Endüstriyel Stil” oynatma listesinde yer alan videolar incelenmiştir. Araştırma bulguları, dijital anlatılarda mekânın öncesi-sonrası ikilemleriyle kurgusal bir başarı hikayesine, lüks tüketim ve entelektüel referanslarla ise bir statü vitrinine dönüştüğünü göstermektedir. Mekânın ham endüstriyel estetiği ile seçkin tasarım nesnelerinin bir arada sunumu, kullanıcının kültürel sermayesini kanıtlama aracı olarak işlev görmüştür. Sonuç olarak, dijital medyadaki mekânsal anlatı, evin geleneksel mahremiyet sınırlarını bulanıklaştırarak, onu izleyici ve kullanıcı arasında sürekli yeniden üretilen yarı kamusal bir performans alanına dönüştürmüştür.
Keywords
References
- Baker, S. A., & Walsh, M. J. (2018). 'Good morning Fitfam': Top posts, hashtags and gender display on Instagram. New Media & Society, 20(12), 4553–4570. https://doi.org/10.1177/1461444818777514
- Barthes, R. (1970). S/Z. Blackwell.
- Baudrillard, J. (2014). Simülakrlar ve simülasyon (O. Adanır, Çev.). Doğu Batı Yayınları. (Orijinal eser basım tarihi 1981).
- Benjamin, W. (1995). Pasajlar (A. Cemal, Çev.). Yapı Kredi Yayınları. (Orijinal eser basım tarihi 1982).
- Bieger, L. (2015). No place like home; or, dwelling in narrative. New Literary History, 46, 17–39.
- Carfagna, L. B., Dubois, E. A., Fitzmaurice, C., Ouimette, M. Y., Schor, J. B., Willis, M., & Laidley, T. (2014). An emerging eco-habitus: The reconfiguration of high cultural capital practices among ethical consumers. Journal of Consumer Culture, 14(2), 158–178. https://doi.org/10.1177/1469540514526227
- Çavdar, A. (2016). Building, marketing and living in an Islamic gated community: Novel configurations of class and religion in Istanbul. International Journal of Urban and Regional Research, 40, 507–523. https://doi.org/10.1111/1468-2427.12364
- Chen, W.-F., & Liu, J. J. (2023). When less is more: Understanding consumers' responses to minimalist appeals. Psychology & Marketing, 40, 2151–2162. https://doi.org/10.1002/mar.21869
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Interior Architecture
Journal Section
Research Article
Authors
Serhat Yücel
*
0000-0001-6897-9364
Türkiye
Publication Date
July 31, 2026
Submission Date
January 8, 2026
Acceptance Date
July 20, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 7 Number: 2
