Research Article

Yerli Turunç ve Troyer Sitranjı Anaçlarının Bazı Göbekli Portakallarda Meyve Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi

Volume: 55 Number: 1 March 11, 2026
TR EN

Yerli Turunç ve Troyer Sitranjı Anaçlarının Bazı Göbekli Portakallarda Meyve Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi

Öz

Yerli turunç ve Troyer sitranjı anaçları üzerinde virüs hastalıklarından ari olarak dikilmiş olan Navelate, BATEM Fatihi, Tule Gold göbekli portakal çeşitleri ile 1984-2005 yılları arasında yürütülmüş olan “Aşıgözü Seleksiyonu-Sertifikasyonu ve Turunçgil Çeşitlerinin Geliştirilmesi” projesinde farklı bölgelerden 3 nolu (Mersin), 38 nolu (Antalya), 39 (Antalya) ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nden selekte edilmiş olan KKTC-13 nolu göbekli portakal klonları kullanılmıştır. Çalışmada, 2014-2016 yılları arasında 3 yıllık dönemde meyve kalite kriterleri incelenmiştir. Yapılan pomolojik analizler neticesinde meyve ağırlığının, klonlar ve çeşitlere göre değişmekle birlikte genel olarak çeşitler ve anaçlar arasında farklılık gösterdiği, 38 (283,64 g) ve 3 (283,50 g) nolu klonlardan en iri meyvelerin elde edildiği belirlenmiştir. Kabuk kalınlığı üzerine her iki anacın etkisi, istatistiksel olarak önemsiz bulunmasına rağmen, en kalın kabuklu meyveler Troyer sitranjı anacı üzerine aşılı Navelate çeşidinde, en ince kabuklu meyveler ise aynı anaç üzerine aşılı BATEM Fatihi çeşidinde bulunmuştur. Sadece çeşitler arasında % usare miktarı bakımından farklılık belirlenmiş olup en yüksek usare miktarı BATEM Fatihi (% 49,29) çeşidinde belirlenmiştir. Genel olarak turunçgil anaçları meyvenin iç ve dış kalite parametrelerini önemli ölçüde etkilemektedir. Toprak ve iklim şartları göz önüne alınarak Tristeza virüs hastalığına dayanıklı olduğu bilinen Troyer sitranjı anacı, yeni tesis edilecek bahçelerde Yerli turunç anacına alternatif olarak değerlendirilebilir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Aguilar-Hernandez, M. G., Sanchez-Rodriguez, L., Hernandez, F., Forner-Giner, M. A., Pastor-Perez, J. J., & Legua, P. (2020). Influence of new citrus rootstocks on lemon quality. Agronomy, 10(7), 974. https://doi.org/10.3390/agronomy10070974
  2. Akdeniz İhracatçı Birlikleri. (2025). Çalışma raporları. https://www.akib.org.tr/tr/birliklerimiz-akdeniz-yas-meyve-sebze-ihracatcilari-birligi-calisma-raporlari.html
  3. Al-Jaleel, A., & Zekri, M. (2002). Yield and fruit quality of Olinda Valencia trees grown on nine rootstocks in Saudi Arabia. Proceedings of the Florida State Horticultural Society, 115, 17–22.
  4. Auler, P. A. M., Fiori-Tutida, A. C. G., & Tazima, Z. H. (2008). Behavior of Valencia orange tree on six rootstocks in the northwest of Parana state. Revista Brasileira de Fruticultura, 30, 229–234.
  5. Bar-Joseph, M., & Lee, R. (1989). Citrus tristeza virus (AAB Descriptions of Plant Viruses, No. 353). Association of Applied Biologists.
  6. Barkley, N. A., Roose, M. L., Krueger, R. R., & Federici, C. T. (2006). Assessing genetic diversity and population structure in a Citrus germplasm collection utilizing Simple Sequence Repeat Markers (SSRs). Theoretical and Applied Genetics, 112, 1519–1531.
  7. Barrett, H. C., & Rhodes, A. M. (1976). A numerical taxonomic study of affinity relationships in cultivated Citrus and its close relatives. Systematic Botany, 1, 105–136.
  8. Bassal, M. A. (2009). Growth, yield and fruit quality of Marisol clementine grown on four rootstocks in Egypt. Scientia Horticulturae, 119(2), 132–137.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Pomology and Treatment

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 11, 2026

Submission Date

September 17, 2025

Acceptance Date

January 12, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 55 Number: 1

APA
Kurt, Ş., Turgutoğlu, E., & Demir, G. (2026). Yerli Turunç ve Troyer Sitranjı Anaçlarının Bazı Göbekli Portakallarda Meyve Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi. Bahçe, 55(1). https://doi.org/10.53471/bahce.1785832

BAHÇE Journal
Eposta:  editor@bahcejournal.org
Web: bahcejournal.org
Atatürk Horticultural Central Research Institute
Yalova 77100, Türkiye
Follow us on:
X (Twitter)Linkedin | Facebook | Instagram