Conference Paper

Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar

Volume: 49 Number: (Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi December 31, 2020
TR EN

Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar

Abstract

Ispanak (Spinacia oleracea L., 2n=2x=12), Amaranthaceae familyasına ait, yüksek besin ve mineral içeriği nedeniyle sağlıklı beslenmede önemli sebze türlerinden biridir. Ekim alanlarını daha fazla genişletmenin mümkün olmadığı günümüzde, artan nüfusun besin ihtiyacını karşılamanın en etkili yolu, birim alan verimini artırmaktır. Ispanakta verimdeki artış ancak hastalık ve zararlılara dayanıklı, stabilitesi yüksek ve her yörenin kendi ekolojik koşullarına uygun çeşitlerin geliştirilmesi ile sağlanabilir. Dünyada ıspanak yetiştiriciliğinin yapıldığı değişik ülkelerde, yaklaşık 200 yıldan beri ıspanak mildiyösü en tahripkâr ve ekonomik açıdan en önemli hastalık olarak tanımlanmaktadır. Hastalık doğrudan kayıplar yanında ürün kalitesini de düşürmektedir. Özellikle son 25 yılda patojenin ırk sayısının hızla artması mevcut çeşitlerin yerine yeni ırklara dayanıklı yeni çeşitlerin geliştirilmesi zorunluluğunu ortaya çıkarmıştır. Bu nedenle gelişmiş ülkelerde son yıllarda patojenin genetik varyasyonu ve yeni ıspanak çeşitlerinin geliştirilmesi üzerinde araştırmalar yoğunlaşmıştır. Türkiye’de önemi bilinmesine karşın bugüne kadar hastalığın yayılış ve şiddeti ile ilgili herhangi bir araştırmaya rastlanmamış olduğu gibi hastalık etmeninin ülkede bulunan ırkları hakkında da herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Uzun yıllar süren seleksiyonlarla genlerin belirli yönde seçilmesi genetik varyasyonu daraltmış ve istenen özellikleri taşıyan çeşitlerin klasik bitki ıslahıyla geliştirilmesini zorlaştırmıştır. Markör destekli seleksiyon (MAS) klasik bitki ıslahında karşılaşılan sorunları çözmek için kullanılan alternatif ve yardımcı bir tekniktir. Markör destekli seleksiyon agronomik olarak önemli ve birden fazla gen veya lokus tarafından kontrol edilen karakterlerin hızlı bir şekilde aktarılmasına olanak sağlamaktadır. Markör destekli seleksiyon tek başına klasik ıslahın yerine kullanılamamakla birlikte, klasik ıslahın başarısını arttıran tamamlayıcı ve destekleyici teknikler olarak kabul edilmektedir. Bu derleme, ıspanakta kullanılan klasik ve moleküler temelli ıslah yöntemleri ve ıspanak ıslahındaki güncel hedefler sunmaktadır.

Keywords

References

  1. Brandenberger, L.P., Morelock, T.E., Correll, J.C., 1992. Evaluation of spinach germplasm for resistance to a new race (race 4) of Peronospora farinosa f.sp. spinaciae. Hortscience 27:1118-1119.
  2. Bremer, H., 1954. Türkiye fitopatolojisi, bahçe kültürleri hastalıkları. Ziraat Vekâleti Neşriyat ve Haberleşme Müdürlüğü, Ankara, 3:295.
  3. Choi, Y., Thines, M., Han, J., Shin, H., 2011. Mitochondrial Phylogeny reveals intraspecific variation in Peronospora effusa, the spinach downy mildew pathogen. The Journal of Microbiology 49:1039-1043.
  4. Collard, B.C.Y., Jahufer, M.Z.Z., Brouwer, J.B., Pang, E.C.K., 2005. An introduction to markers, quantitative trait loci (QTL) mapping and marker-assisted selection for crop improvement: the basic concepts. Euphytica 142:169-196.
  5. Collard, B.C.Y., Mackill, D.J., 2008. Marker-assisted selection: an approach for precision plant breeding in the twenty-first century. Phil. Trans. R. Soc. B.12; 363:557-572. https://doi. org/10.1098/rstb.2007.2170 PMID:17715053.
  6. Correll, J.C., Bluhm, B.H., Feng, C., Lamour, K., du Toit, L.J., Koike, S.T., 2011. Spinach: better management of downy mildew and white rust through genomics. European Journal of Plant Pathology 129:193-205.
  7. Correll, J.C., C. Feng, M.E. Matheron, M. Porchas, S.T. Koike, 2017. Evaluation of spinach varieties for downy mildew resistance. Plant Disease Management Reports 11:108.
  8. Correll, J.C., Feng, C., Irish, B.M., Koike, S.T., Morelock, T.E., Bentley, T.C., Tomlinson, A.N., 2007. Spinach downy mildew: overview of races and the development of molecular markers linked to major resistance genes. Pages 135-142 in: Advances in downy mildew research, vol. 3. A.S.P. Lebeda, P.T.N., ed.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Engineering (Other)

Journal Section

Conference Paper

Authors

Yeşim Dal
Türkiye

Publication Date

December 31, 2020

Submission Date

December 1, 2020

Acceptance Date

December 31, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 49 Number: (Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi

APA
Dal, Y., & Türkmen, Ö. (2020). Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar. Bahçe, 49((Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi), 297-302. https://izlik.org/JA84WF22FM
AMA
1.Dal Y, Türkmen Ö. Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar. Bahçe. 2020;49((Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi):297-302. https://izlik.org/JA84WF22FM
Chicago
Dal, Yeşim, and Önder Türkmen. 2020. “Ispanak Islahı Ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar”. Bahçe 49 ((Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi): 297-302. https://izlik.org/JA84WF22FM.
EndNote
Dal Y, Türkmen Ö (December 1, 2020) Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar. Bahçe 49 (Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi 297–302.
IEEE
[1]Y. Dal and Ö. Türkmen, “Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar”, Bahçe, vol. 49, no. (Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi, pp. 297–302, Dec. 2020, [Online]. Available: https://izlik.org/JA84WF22FM
ISNAD
Dal, Yeşim - Türkmen, Önder. “Ispanak Islahı Ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar”. Bahçe 49/(Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi (December 1, 2020): 297-302. https://izlik.org/JA84WF22FM.
JAMA
1.Dal Y, Türkmen Ö. Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar. Bahçe. 2020;49:297–302.
MLA
Dal, Yeşim, and Önder Türkmen. “Ispanak Islahı Ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar”. Bahçe, vol. 49, no. (Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi, Dec. 2020, pp. 297-02, https://izlik.org/JA84WF22FM.
Vancouver
1.Yeşim Dal, Önder Türkmen. Ispanak Islahı ve Ispanak Islahında Yeni Yaklaşımlar. Bahçe [Internet]. 2020 Dec. 1;49((Özel Sayı 1) 2. Uluslararası Tarım Kongresi):297-302. Available from: https://izlik.org/JA84WF22FM

BAHÇE Journal
Eposta:  editor@bahcejournal.org
Web: bahcejournal.org
Atatürk Horticultural Central Research Institute
Yalova 77100, Türkiye
Follow us on:
X (Twitter)Linkedin | Facebook | Instagram