Research Article

Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları

Volume: 3 Number: 3 April 8, 2025
EN TR

Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları

Abstract

Amaç: Çalışma, kişisel sağlık verilerinin güvenliğine ilişkin hemşirelik öğrencilerinin tutumlarını ortaya koymak amacı ile gerçekleştirildi. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel olarak gerçekleştirilen bu araştırmaya, 347 hemşirelik öğrencisi dahil edildi. Araştırmanın verileri kişisel bilgi formu ve Hemşirelik Öğrencileri İçin Kişisel Sağlık Verilerinin Kayıt ve Korunması Tutum Ölçeği ile toplandı. Veri analizinde tanımlayıcı istatistikler ve Mann Whitney U testi ve Kruskall Wallis testi, değişkenler arasındaki ilişkinin belirlenmesinde Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalamaları 20,61±1,45 yıl olup %78,7’si kadındır. Kadın öğrencilerin ölçeğin yasal bilgiler ve yasal veri paylaşımı alt boyutlarından erkek öğrencilere göre daha yüksek puan aldığı belirlendi. Öğrencilerin %97.4’ü hastalarla ilgili sosyal medyada paylaşımda bulunmadığını, %86,7’si hastalarla fotoğraf çekilmediğini, hastalarla fotoğraf çekilenlerin %73,9’u fotoğrafları sosyal medyada paylaşmadığını belirtmiştir. Ayrıca öğrencilerin %90,5’i hastalara ait bilgileri mesleki amaçları dışında kullanmadığını, %59,1’i hasta verilerinin fotoğrafını çekmediğini bildirmiştir. Öğrencilerin %91,1’i hasta verilerinin gizliliği ile ilgili derslerde bilgilendirilme yapıldığını belirtmiş ve derslerde bilgilendirilme yapıldığını bildiren öğrencilerin toplam ölçek puanı ve kişisel sağlık verisi bilgisi, yasal bilgiler, yasal veri paylaşımı, kişisel sağlık verisi paylaşımı ölçek alt boyut puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin %38,3’ü 2. sınıf öğrencisi olmakta olup, sınıf düzeyi ile KSVKKTÖ’nin toplam puanı ve yasal veri paylaşımı alt boyutu arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. (p<0,05). Sonuç: Bu araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, öğrencilerin kişisel verilerin kaydı ve korunmasına ilişkin olumlu tutumlara sahip olduğu saptanmıştır. Özellikle kadın olan öğrencilerin ve son sınıfta okuyan öğrencilerin daha yüksek tutumlara sahip olduğu belirlendi.

Keywords

References

  1. 1. Kişisel Sağlık Verileri Hakkında Yönetmelik. Resmi Gazete; 2019. [Erişim tarihi: 20 Aralık 2024]. Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2019/06/20190621- 3.htm 2. Büyük ET, Baydın NÜ. Hemşirelik öğrencilerinin etik duyarlılıkları ile kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunmasına yönelik tutumları arasındaki ilişki. TJOB. 2020;7(4), 198-210. 3. Orak, B. Kişisel sağlık verilerinin korunması (Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi; 2019.
  2. 4. Gözmener SB, Şenol S, İntepeler ŞS. Hemşirelik öğrencileri için kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunması tutum ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. DEUHEFED.2019;12(1), 21-30. 5. Atalay HN. Mahremiyet kapsamında kişisel sağlık verilerinin korunması ve depolanması. JAPSS. 2021;(1), 1-20. https://doi.org/10.35344/japss.786353
  3. 6. Iskender MD. Durmuş A. Determining the correlation between the privacy consciousness of midwifery and nursing students and their attitudes toward the recording and protection of personal health data. EIJMENMS. 2022; 9(21), 67-78. https://doi.org/10.38065/euroasiaorg.960 7. İzgi MC. Mahremiyet kavramı bağlamında kişisel sağlık verileri. TJOB. 2014;1(1):201425-37. https://doi.org/10.5505/tjob.2014.65375 8. Balestra ML.Electronic health records: patient care and ethical and legal implications for nurse practitioners. JNP. 2017; 13(2), 105-111. 9. Gökçay B. Arda B. Kişisel sağlık verilerinin korunması kapsamında sağlık araştırmalarında etik bakış. Turk Kardiyol Dern Ars. 2019; 47(3): 218-227. https://dx.doi.org/10.5543/tkda.2019.15957
  4. 10. Arslan ET, Demir H. Sağlık çalışanlarının hasta mahremiyetine ilişkin tutumu: nitel bir araştırma. ASBİ. 2017;17(4):191-220. 11. Avaner, E. Mahremiyet nedir? Mahremiyetin sağlık hizmetleri penceresinden görünürlüğü nasıldır? What is privacy? How is the visibility of privacy from the health services window?. Methods. 2018;5(3), 110-116.
  5. 12. Dülger MV. Sağlık hukukunda kişisel verilerin korunması ve hasta mahremiyeti (Protection of personal data ın health law and patient privacy). İMÜHFD. 2015;1 (2), 43-80. 13. Basit, G. Hemşirelik Öğrencilerinin Hastaların Kişisel Sağlık Verileri İle İlgili Görüşleri. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 37(3), 189-195. 14. Hemşirelik İçin Etik İlke ve Sorumluluklar. Türk Hemşireler Derneği, 2009. [Erişim tarihi: 20 Aralık 2024]. Erişim adresi: https://www.thder.org.tr/uploads/files/hemsirebrosur.pdf 15. Aydın MF. Kişisel sağlık verileri konusundaki farkındalık ve gözlemlerin öğrencilerde araştırılması. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Teknik Araştırmalar Dergisi. 2017; (14), 1-5.
  6. 16. Koç A, Bilgehan T. Mobil Sağlık ve Kişisel Sağlık Kayıtlarına İlişkin Görüş Ölçeğinin Sağlık Bilimleri Fakültesi Öğrencileri İçin Yeniden Uyarlanması. THDD. 2021;2(2):1- 13. 17. Maraş G. Ceyhan Ö. Hemşirelik öğrencilerinin kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunması konusundaki tutumları. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 2021;9(2), 498-509.
  7. https://doi.org/10.33715/inonusaglik.851192 18. Çetin SP. Çevik K. Hemşirelik öğrencilerinin hastaların kişisel sağlık verilerinin kayıt ve korunmasına ilişkin tutumları. DEUHEFED. 14(3), 199-206. https://doi.org/10.46483/deuhfed.779557

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Services and Systems (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 8, 2025

Submission Date

January 6, 2025

Acceptance Date

January 24, 2025

Published in Issue

Year 2024 Volume: 3 Number: 3

APA
Bilgiç, Ş., Paslı Gürdoğan, E., & Uslu, B. (2025). Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları. Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(3), 135-143. https://doi.org/10.61830/balkansbd.1614742
AMA
1.Bilgiç Ş, Paslı Gürdoğan E, Uslu B. Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları. Balkan Health Sci J. 2025;3(3):135-143. doi:10.61830/balkansbd.1614742
Chicago
Bilgiç, Şebnem, Eylem Paslı Gürdoğan, and Burcu Uslu. 2025. “Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları”. Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi 3 (3): 135-43. https://doi.org/10.61830/balkansbd.1614742.
EndNote
Bilgiç Ş, Paslı Gürdoğan E, Uslu B (April 1, 2025) Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları. Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi 3 3 135–143.
IEEE
[1]Ş. Bilgiç, E. Paslı Gürdoğan, and B. Uslu, “Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları”, Balkan Health Sci J, vol. 3, no. 3, pp. 135–143, Apr. 2025, doi: 10.61830/balkansbd.1614742.
ISNAD
Bilgiç, Şebnem - Paslı Gürdoğan, Eylem - Uslu, Burcu. “Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları”. Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi 3/3 (April 1, 2025): 135-143. https://doi.org/10.61830/balkansbd.1614742.
JAMA
1.Bilgiç Ş, Paslı Gürdoğan E, Uslu B. Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları. Balkan Health Sci J. 2025;3:135–143.
MLA
Bilgiç, Şebnem, et al. “Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları”. Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 3, no. 3, Apr. 2025, pp. 135-43, doi:10.61830/balkansbd.1614742.
Vancouver
1.Şebnem Bilgiç, Eylem Paslı Gürdoğan, Burcu Uslu. Hemşirelik Öğrencilerinin Kişisel Sağlık Verilerinin Güvenliğine Yönelik Tutumları. Balkan Health Sci J. 2025 Apr. 1;3(3):135-43. doi:10.61830/balkansbd.1614742