Research Article

1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli'de Osmanlı Devleti'nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler

Volume: 3 Number: 1 January 31, 2021
EN TR

1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli'de Osmanlı Devleti'nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler

Abstract

1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlı Devleti’nin batı sınırları başta olmak üzere Doğu Avrupa’da ve Rumeli coğrafyasında çok büyük siyasal ve sosyal kırılmalara sebep olmuş, Osmanlı Devleti, bu savaş sonunda imzaladığı Yeşilköy (3 Mart 1878) ve daha sonra bu antlaşmanın tadil edilmiş hâli olan Berlin Antlaşması ile (13 Temmuz 1878) Bulgaristan topraklarının büyük bir kısmını kaybetmiştir. Berlin Antlaşması’nın hükümleri gereği Bulgaristan sınırları içerisinde Osmanlı Devleti’ne bağlı özerk bir Bulgar Emareti kurulmuş, yeni teşkil edilen Şarki Rumeli Vilayeti ve yönetimi yine Osmanlı Devleti’ne ait Makedonya bölgesi ile birlikte bölgede üç parçalı siyasi bir yapı ortaya çıkmıştır. Ancak bölge coğrafyasının sorunları bu antlaşma ile çözülmemiş, aksine Bulgaristan coğrafyasında Osmanlı yönetimi altında yüzyıllardır bir arada yaşayan farklı dinî ve etnik gruplar arasında artan milliyetçilik fikrinin de etkisiyle uzun süre devam edecek büyük toplumsal olayların fitili ateşlenmiştir. Zira yeni oluşan siyasal sınırlar ve mevcut sosyokültürel sınırlar arasında tam bir örtüşme oluşmamış, Bulgaristan coğrafyasında yoğun bir şekilde yaşayan Müslüman-Türk nüfus birtakım sorunlarla karşı karşıya kalmıştır. Osmanlı Devleti de Bulgaristan bölgesinde yaşayan Müslüman-Türk nüfusun azınlıkta kalıp yükselen Bulgar milliyetçiliği karşısında asimile olmasının önüne geçmek için bütün siyasi ve diplomatik kanalları zorlamıştır. Osmanlı Devleti’nin bu politikasının taşıyıcı unsurlarından birisi ise Türk dilidir ve Osmanlı Devleti, “Lisan-ı Osmani”yi korumaya yönelik aldığı tedbirlerle Bulgaristan coğrafyasında Türk dilinin bugüne kadar yaşamasının tarihsel temellerini atmıştır. Bu çalışmada arşiv belgelerinden hareketle Osmanlı Devleti’nin Bulgaristan coğrafyasındaki Türk dili politikası üzerine bazı tespit ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Keywords

References

  1. Armaoğlu F. (2003). 19. Yüzyıl Siyasi Tarihi, Ankara: Türk Tarih Kurumu.
  2. Arslan, A., Yıldırım, B. (2013). Fiilî Bağımsızlık Sürecinde Bulgaristan Emareti ve Osmanlı Devleti’nin Tutumu (1878-1908). Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 225-238.
  3. Aydın, M. (1992). Şarkî Rumeli Vilâyeti. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
  4. Aydın, M. (2011). Tophane Konferansı, Doğu Rumeli’ye Veda. Tarih Dergisi, (53), 115-174.
  5. Bayrak, M. (1999). 1821 Mora İsyanı ve Yunanistan’ın Bağımsızlığı. Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Basılmamış Doktora Tezi.
  6. Bozkurt, G. (1989). Gayrimüslim Osmanlı Vatandaşlarının Hukuki Durumu. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
  7. Carr, E. H. (1993). Milliyetçilik ve Sonrası. Çev. Osman Akınhay, İstanbul: İletişim Yayınları.
  8. Crampton, R. J. (2007). Bulgaristan Tarihi. Çev. Nuray Ekici, İstanbul: Jeopolitika Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Linguistics

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

January 31, 2021

Submission Date

December 14, 2020

Acceptance Date

January 15, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 3 Number: 1

APA
Soysal, U. (2021). 1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler. Balkanlarda Türk Dili Ve Edebiyatı Araştırmaları, 3(1), 71-105. https://doi.org/10.47139/balted.840747
AMA
1.Soysal U. 1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler. BALTED. 2021;3(1):71-105. doi:10.47139/balted.840747
Chicago
Soysal, Umut. 2021. “1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan Ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler”. Balkanlarda Türk Dili Ve Edebiyatı Araştırmaları 3 (1): 71-105. https://doi.org/10.47139/balted.840747.
EndNote
Soysal U (January 1, 2021) 1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler. Balkanlarda Türk Dili ve Edebiyatı Araştırmaları 3 1 71–105.
IEEE
[1]U. Soysal, “1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler”, BALTED, vol. 3, no. 1, pp. 71–105, Jan. 2021, doi: 10.47139/balted.840747.
ISNAD
Soysal, Umut. “1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan Ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler”. Balkanlarda Türk Dili ve Edebiyatı Araştırmaları 3/1 (January 1, 2021): 71-105. https://doi.org/10.47139/balted.840747.
JAMA
1.Soysal U. 1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler. BALTED. 2021;3:71–105.
MLA
Soysal, Umut. “1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan Ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler”. Balkanlarda Türk Dili Ve Edebiyatı Araştırmaları, vol. 3, no. 1, Jan. 2021, pp. 71-105, doi:10.47139/balted.840747.
Vancouver
1.Umut Soysal. 1878 Berlin Antlaşması Sonrası Bulgaristan ve Şarki Rumeli’de Osmanlı Devleti’nin Türk Dili Politikası Üzerine Bazı Tespitler. BALTED. 2021 Jan. 1;3(1):71-105. doi:10.47139/balted.840747