Research Article

Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi

Volume: 28 Number: 2 July 31, 2026
EN TR

Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi

Abstract

Tedarik zincir yönetiminin özel bir türü olan soğuk zincir yönetimi, hassas ve sıcaklığa duyarlı ürünlerin kalitesinin bozulmadan uygun koşullarda depolama, taşıma ve dağıtım gibi çeşitli basamakları içermektedir. Karayolu soğutmalı taşımacılıkta ürünlerin tüketicilere kalite kaybı yaşamadan ulaşması soğuk zincirin temel ekipmanlarından biri olan frigorifik kamyonların kullanımı ile sağlanabilmektedir. Mekanik frigorifik kamyonlar soğutma üniteleri kullanarak istenilen sıcaklık değerlerinde ürünlerin muhafaza edilmesini sağlamaktadır. Bu kamyonlarda kullanılan soğutma sistemlerinin enerji tüketimi uygun FDM’lerin entegre edilmesi ile azaltılabilir. Bu çalışmada taze gıda taşımacılığında kullanılabilen bir mekanik frigorifik kamyonun soğutma ünitesini ve konteynerini temsil eden bir soğutma sistemi FDM’siz ve FDM’lerle 4 ºC ile 12 ºC sıcaklık aralığında test edilmiştir. Sisteme inorganik tuzlar olan sodyum sülfat (Na2SO4), sodyum klorür (NaCl) ve potasyum klorür (KCl) içeren ötektik FDM’ler, farklı konsantrasyonlarda hazırlanarak entegre edilmiştir. FDM entegrasyonu ile enerji tüketiminin azaltıldığı ve ağırlıkça (ağ.) %6,0 Na2SO4–ağ.%2,5 NaCl–ağ.%3,0 KCl çözeltisinin FDM olarak entegre edildiğinde %34,38 enerji tasarrufu sağlanıldığı tespit edilmiştir. Sistem FDM’siz ve en uygun FDM ile taze dilimlenmiş ve dilimlenmemiş çileklerle test edilmiş, çileklerde kalite kaybının uygun FDM ile azaltılabileceği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, sıcaklık dalgalanmalarının uygun FDM ile azaltılabileceği, dolayısıyla taze gıda ürünlerinin taşınması esnasında bozunmasının önüne düşük enerji tüketimiyle geçilebileceği ortaya konulmuştur.

Keywords

Supporting Institution

TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında çalışmamız desteklenmiştir.

Project Number

1919B012413745

Thanks

TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından yürütülen, 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında çalışmamız desteklenmiştir (Proje No: 1919B012413745).

References

  1. Gustavsson, J., Cederberg, C., Sonesson, U., Van Otterdijk, R. ve Meybeck, A., Global food losses and food waste: extent, causes and prevention, Save Food Congress, Food and Agriculture Organization of the United Nations, Rome, (2011).
  2. Umate, T. B. ve Sawarkar, P. D., A review on thermal energy storage using phase change materials for refrigerated trucks: Active and passive approaches, Journal of Energy Storage, 75, 109704, (2024).
  3. Chen, Y., Zhang, X., Ji, J. ve Zhang, C., Cold chain transportation energy conservation and emission reduction based on phase change materials under dual-carbon background: A review, Journal of Energy Storage, 86, 111258, (2024).
  4. Oró, E., De Gracia, A. ve Cabeza, L. F., Active phase change material package for thermal protection of ice cream containers, International Journal of Refrigeration, 36(1), 102-109, (2013).
  5. Khan, M. I. H., Conventional refrigeration systems using phase change material: a review, International Journal of Air-Conditioning and Refrigeration, 24(3), 1630007, (2016).
  6. Tan, H., Li, Y. ve Tuo, H., Theoretical and experimental study on a self-refrigerating system for LNG-fueled refrigerated vehicles, Journal of Natural Gas Science and Engineering, 20, 192-199, (2014).
  7. Merai, M., Duret, S., Derens, E., Leroux, A., Flick, D. ve Laguerre, O., Experimental characterization and modelling of refrigeration of pork carcasses during transport under field conditions, International Journal of Refrigeration, 102, 77-85, (2019).
  8. Tong, S., Nie, B., Li, Z., Li, C., Zou, B., Jiang, L., Jin, Y. ve Ding, Y., A phase change material (PCM) based passively cooled container for integrated road-rail cold chain transportation–an experimental study, Applied Thermal Engineering, 195, 117204, (2021).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Chemical Engineering (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 31, 2026

Submission Date

May 4, 2025

Acceptance Date

February 19, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 28 Number: 2

APA
Kıran, B., Pazar, Z. L., Turhan, Ö., & Karaali, G. G. (2026). Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 28(2), 670-683. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1691068
AMA
1.Kıran B, Pazar ZL, Turhan Ö, Karaali GG. Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2026;28(2):670-683. doi:10.25092/baunfbed.1691068
Chicago
Kıran, Berçem, Zeynep Lara Pazar, Özlem Turhan, and Gökçe Güner Karaali. 2026. “Frigorifik Kamyonların Sıcaklık Dalgalanmalarının ötektik Faz Değiştiren Malzemelerle Incelenmesi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 (2): 670-83. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1691068.
EndNote
Kıran B, Pazar ZL, Turhan Ö, Karaali GG (July 1, 2026) Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28 2 670–683.
IEEE
[1]B. Kıran, Z. L. Pazar, Ö. Turhan, and G. G. Karaali, “Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi”, Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 28, no. 2, pp. 670–683, July 2026, doi: 10.25092/baunfbed.1691068.
ISNAD
Kıran, Berçem - Pazar, Zeynep Lara - Turhan, Özlem - Karaali, Gökçe Güner. “Frigorifik Kamyonların Sıcaklık Dalgalanmalarının ötektik Faz Değiştiren Malzemelerle Incelenmesi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 28/2 (July 1, 2026): 670-683. https://doi.org/10.25092/baunfbed.1691068.
JAMA
1.Kıran B, Pazar ZL, Turhan Ö, Karaali GG. Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2026;28:670–683.
MLA
Kıran, Berçem, et al. “Frigorifik Kamyonların Sıcaklık Dalgalanmalarının ötektik Faz Değiştiren Malzemelerle Incelenmesi”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 28, no. 2, July 2026, pp. 670-83, doi:10.25092/baunfbed.1691068.
Vancouver
1.Berçem Kıran, Zeynep Lara Pazar, Özlem Turhan, Gökçe Güner Karaali. Frigorifik kamyonların sıcaklık dalgalanmalarının ötektik faz değiştiren malzemelerle incelenmesi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2026 Jul. 1;28(2):670-83. doi:10.25092/baunfbed.1691068