Osmanlı Dönemi Kudüs’ünde İdari Ve Sosyal Yapı1*

1516 yılında Osmanlı yönetimine geçen Kudüs özellikle Kanuni Sultan Süleyman döneminde en müreffeh ve huzurlu günlerini yaşamış, bu dönemde yapılan imar ve yenileme faaliyetleri, kurulan vakıflar şehrin çehresini değiştirmiştir. Osmanlı Devleti’nin yaşadığı duraklama ve gerileme dönemleri şehirde de yansımasını bulmuş, eğitim, sağlık gibi çeşitli kurumlarda ve vakıflarda kendini hissettirmiştir. Kudüs’te XIX. yüzyılda yabancı konsoloslukların açılması Avrupalı devletlerin şehir üzerinde hâkimiyet yarışına girmelerinde önemli bir aşama olmuştur. Bununla birlikte Yahudi göç dalgaları ile birlikte şehrin nüfus yapısı önemli ölçüde değişmiştir. Bu değişiklik toplum yapısına, eğitim, din, sağlık kurumlarına da yansımıştır. Bu makalede şehrin idari ve toplumsal yapısı ile kurumlarının bu süreçleri nasıl geçirdiği incelenmeye ve Osmanlı Kudüs’ünün genel fotoğrafı ortaya koymaya çalışılmıştır

Getting under rule of Ottoman in1516, Jerusalem had its most prosperous and peaceful days especially during the era of Suleyman the Magnificant. Zoning and restoration works carried out and endowments established during this era changed the appereance of the city. The periods of stagnation and regession experienced by the Ottoman Empire had its reflections on the city causing their effects on various establishments such as endowments, education and healthcare foundations. Foreign consulates established in the city in the XIX. century played an important role on inducing the European countries getting into a rivalry for dominating over the city. Besides, the population structure changed to a great extent because of Jewish migration waves. This change reflected on the community structure, educational, religious and healthcare foundations. In this article it has been examined how the political and social structure of the city and its institutions process and tired to be introduced the general outlook of Ottoman Jerusalem.