Türkiye’de 1978-2022 Dönemi Gibson Paradoksunun Geçerliliği

In this study, the validity of the Gibson paradox in the Turkish economy was investigated, and the relationship between the annual inflation rate and the deposit interest rate for the period 1978-2022 was empirically evaluated. The ARDL cointegration method was used in the study, and based on the results obtained, a cointegration relationship was found in Model 2 out of the two models constructed. When analyzing the results, it is observed that a 1% increase in inflation raises the interest rate by 0.31% in the short term and by 0.83% in the long term, and this estimation is statistically significant. According to the Toda-Yamamoto causality test conducted, there is a causality relationship from inflation to deposit interest rate at the 1% significance level. These findings indicate that the Gibson paradox is valid in the Turkish economy during the period under review.

Bu çalışmada, Türkiye ekonomisinde Gibson paradoksunun geçerliliği araştırılmış ve 1978-2022 dönemine ait yıllık enflasyon oranı ile mevduat faiz oranı arasındaki ilişki ampirik olarak değerlendirilmiştir. Çalışmada ARDL eşbütünleşme yöntemi kullanılmış ve elde edilen sonuçlara göre, kurulan iki model içerinden iki numaralı modelde eşbütünleşme ilişkisi tespit edilmiştir. Analiz sonuçları değerlendirildiğinde kısa dönemde enflasyondaki %1’lik artış faizi %0,31, uzun dönemde ise enflasyondaki % 1 artışın faizi %0,83 arttırdığı ve tahminin istatistiksel olarak anlamlı olduğu anlaşılmaktadır. Gerçekleştirilen Toda-Yamamoto nedensellik testi sonucuna göre ise enflasyondan mevduat faizine doğru %1 anlamlılık düzeyinde nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Bu bulgular, Türkiye ekonomisinde incelenen dönemde Gibson paradoksunun geçerli olduğunu ortaya koymaktadır.