Preemptive Analgesic Effect of Ketamine in Children with Lower Abdominal Surgery

Abstract

Objective: Preemptive analgesic effect of low dose ketamine has been supported by clinical studies in adults. The aim of this study was to evaluate the analgesic effect of ketamine applied at different times in children who underwent lower abdominal surgery. Material and Methods: A total of 90 children having ASAI-II physical status between 3 and 12 was randomly divided into three groups as pre, int and post groups. Ketamine were given to these groups in the following manner respectively; 1mg/kg intravenous ketamine before incision (preincisional); the same dose ketamine 10 minutes following the first incision (intraoperative); and ketamine at the end of the surgical operation (postoperative). The pain of patients was assessed by postoperative pain scale (CHIPPS) in children and infants; the sedation status of children was assessed by Ramsey's sedation scale. The first analgesic requirement time was recorded. Results: No significant difference was found in demographic characteristics of the three groups (p>0.05). Lower CHIPPS scores were found in Group Post throughout all measurement periods (p<0.05). Group Post was found to have significantly higher sedation levels compared with the other two groups (p=0.003). Conclusion: No analgesic effect was obtained using by pre-incisional and intraoperative i.v.1mg/kg ketamine, during lower abdominal surgery in children. Further studies with different drugs are needed to clarify this topic. Amaç: Erişkinlerde yapılan klinik çalışmalar düşük doz ketaminin postoperatif ağrı üzerine preemptif analjezik etkiye sahip olduğunu desteklemektedir. Bu çalışmanın amacı çocuklarda alt batın cerrahisinde farklı zamanlarda uygulanan ketaminin preemptif analjezik etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntemler: Alt batın cerrahisi operasyonlarında fiziksel durumu ASA I-II olan, 3-12 yaşlarında 90 çocuk rastgele bir şekilde 3 gruba ayrıldı. Grup pre'ye insizyondan önce intravenöz (i.v.) 1 mg/kg ketamin, Grup int' e insizyondan 10 dk sonra i.v. 1 mg/kg ketamin, Grup post' a ise cerrahi tamamlandıktan sonra i.v. 1 mg/kg ketamin verildi. Bütün hastalara aynı anestezi tekniği uygulandı. Hastaların ağrısı Çocukların ve İnfantların Postoperatif Ağrı Skalası (CHIPPS) ile, sedasyon durumu ise Ramsey Sedasyon Skalasına göre postoperatif 5, 15, 30. dakikalarda ve 1, 3 ve 6. saatlerde değerlendirildi. İlk analjezik gereksinimleri kaydedildi. Bulgular: Gruplar arasında yaş, cinsiyet, vücut ağırlığı, ASA durumu, ameliyat türleri ve ameliyat süreleri bakımından anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). Grup pre ve Grup int arasında CHIPPS skorları bakımından anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Grup post'da tüm ölçüm zamanlarında CHIPPS skorları diğer gruplara göre düşük bulundu. Gruplar arasında sedasyon düzeyleri değerlendirildiğinde Grup post'de anlamlı olarak yüksek bulundu (p=0.003). Sonuç: Çocuklarda alt batın cerrahisi sırasında 1 mg/kg intravenöz ketaminin operasyon öncesi verilmesinin operasyon sonrası verilmesine göre analjezi ve sedasyon üzerine olumlu bir etkisinin olmadığı görüldü.

Keywords

• Ketamine, preemptive analgesia, children, pain scale, sedation

Çocuklarda Alt Batın Cerrahisinde Uygulanan Ketaminin Preemptif Analjezik Etkisi

Öz

Amaç: Erişkinlerde yapılan klinik çalışmalar düşük doz ketaminin postoperatif ağrı üzerine preemptif analjezik etkiye sahip olduğunu desteklemektedir. Bu çalışmanın amacı çocuklarda alt batın cerrahisinde farklı zamanlarda uygulanan ketaminin preemptif analjezik etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntemler: Alt batın cerrahisi operasyonlarında fi ziksel durumu ASA I-II olan, 3-12 yaşlarında 90 çocuk rastgele bir şekilde 3 gruba ayrıldı. Grup pre’ye insizyondan önce intravenöz (i.v.) 1 mg/kg ketamin, Grup int’ e insizyondan 10 dk sonra i.v. 1 mg/kg ketamin, Grup post’ a ise cerrahi tamamlandıktan sonra i.v. 1 mg/kg ketamin verildi. Bütün hastalara aynı anestezi tekniği uygulandı. Hastaların ağrısı Çocukların ve İnfantların Postoperatif Ağrı Skalası (CHIPPS) ile, sedasyon durumu ise Ramsey Sedasyon Skalasına göre postoperatif 5, 15, 30. dakikalarda ve 1, 3 ve 6. saatlerde değerlendirildi. İlk analjezik gereksinimleri kaydedildi. Bulgular: Gruplar arasında yaş, cinsiyet, vücut ağırlığı, ASA durumu, ameliyat türleri ve ameliyat süreleri bakımından anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). Grup pre ve Grup int arasında CHIPPS skorları bakımından anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Grup post’da tüm ölçüm zamanlarında CHIPPS skorları diğer gruplara göre düşük bulundu. Gruplar arasında sedasyon düzeyleri değerlendirildiğinde Grup post’de anlamlı olarak yüksek bulundu (p=0.003). Sonuç: Çocuklarda alt batın cerrahisi sırasında 1 mg/kg intravenöz ketaminin operasyon öncesi verilmesinin operasyon sonrası verilmesine göre analjezi ve sedasyon üzerine olumlu bir etkisinin olmadığı görüldü.

Anahtar Kelimeler

• Ketamin, preemptif analjezi, çocuklar, ağrı skalası, sedasyon

References

1. Talu G.K, Özyalçın N.S, Balsak R, Karadeniz M. The efŞ cacy of preemptive ketamine and ropivacaine in pediatric patients: A placebo controlled, double-blind trial. Ağrı 2008;20:31-6.
2. Aydın O.N , Ugur B , Özgün S , Eyıgör H ,Copcu Ö. [Preemp- tive Analgesic Properties of Ketamine on Tonsillectomy Surgery]. ADÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2004;5:15-20.
3. Erbay H, Gönüllü M. Preemptive analgesia in pediatric surgical patients. T Klin J Med Sci 2001;21:319-23.
4. HJ McQuay: Pre-emptive Analgesia. Br J Anaesth 1992;69:1-3. [CrossRef]
5. Aida S, Hiroshi B, Tomohiro Y, Kiichiro T, Satoru F, Koki S. The ef- fectiveness of preemptive analgesia varies according to the type of surgery: A randomized double-blind study. Anaesth Analg 1999; 89:711-6. [CrossRef]
6. Adam F, Maurice L, Oszustowicz T, Beal J, Meynader J. Preopera- tive small dose ketamine has no pre-emptive effect in patients undergoing total mastectomy. Anesth Analg 1999;89:444-7. [CrossRef]
7. Özgün S, Uğur B, Aydın O.N, Eyigör H, Erpek G. The effect of preemptive ketamine on analgesia and analgesic consuption af- ter tonsillectomy. Türk Anest Rean Der Dergisi 2003;31:247-52.
8. Woolf CJ, Chong MS. Preemptive analgesia--treating postopera- tive pain by preventing the establishment of central sensitization. Anesth Analg 1993;77:362-79. [CrossRef]

9. Butkovic D, Kralik S, Matolic M, Jakobovic J, Zganjer M, Radesic L. Comparison of a preincisional and postincisional small doses of ketamine for postoperative analgesia in children. Bratisl Lek Listy 2007;108:184-8. [CrossRef]
10. Aida S, Baba H, Yamakura T, Taga K, Fukura S, Shimoji K. The effectiveness of preemptive analgesia varies according to the type of surgery: a randomized double-blind study. Anesth Analg 1999;89:711-6. [CrossRef]
11. Karaman S, Kocabaş S, Zincircioğlu Ç, Fırat V. Has ketamine pre- emptive analgesic effect in patients undergoing abdominal hys- terectomy? Ağrı 2006;18:36-44.
12. Umuroğlu T, Eti Z, Ciftçi H, Yilmaz Göğüş F. Analgesia for adeno- tonsillectomy in children: a comparison of morphine, ketamine and tramadol. Paediatr Anaesth 2004;14:568-73.
13. Dal D, Celebi N, Elvan EG, Celiker V, Aypar U. The efŞ cacy of intravenous or peritonsillar inŞ ltration of ketamine for postopera- tive pain relief in children following adenotonsillectomy. Paediatr Anaesth 2007;17:263-9. [CrossRef]
14. Honarmand A, Safavi MR, Jamshidi M. The preventative anal- gesic effect of preincisional peritonsillar inŞ ltration of two low doses of ketamine for postoperative pain relief in children follow- ing adenotonsillectomy. A randomized, double-blind, placebo- controlled study. Paediatr Anaesth 2008;18:508-14. [CrossRef]
15. Becke K, Albrecht S, Schmitz B, Rech D, Koppert W, Schüttler J, et al. Intraoperative low-dose S-ketamine has no preventive effects on postoperative pain and morphine consumption after major urological surgery in children. Paediatr Anaesth. 2005;15:484-90. [CrossRef]
16. Ong CK, Lirk P, Seymour RA, Jenkins BJ. The efŞ cacy of preemp- tive analgesia for acute postoperative pain management: a meta- analysis. Anesth Analg 2005;100:757-73. [CrossRef]
17. Subramaniam B, Subramaniam K, Pawar DK, Sennaraj B. Preop- erative epidural ketamine in combination with morphine does not have a clinically relevant intra- and postoperative opioid- sparing effect. Anesth Analg 2001;93:1321-6. [CrossRef]
18. Subramaniam K, Subramaniam B, Pawar DK, Kumar L. Evaluation of the safety and efŞ cacy of epidural ketamine combined with morphine for postoperative analgesia after major upper abdomi- nal surgery. J Clin Anesth 2001;13:339-44. [CrossRef]
19. Ilkjaer S, Nikolajsen L, Hansen TM, Wernberg M, Brennum J, Dahl JB. Effect of i.v. ketamine in combination with epidural bupiva- caine or epidural morphine on postoperative pain and wound tenderness after renal surgery Br J Anaesth 1998;81:707-12.
20. Guignard B, Coste C, Costes H, Sessler DI, Lebrault C, Morris W, et al. Supplementing desfl urane-remifentanil anesthesia with small-dose ketamine reduces perioperative opioid analgesic re- quirements. Anesth Analg 2002 ;95:103-8. [CrossRef]
21. Heinke W, Grimm D.[Preemptive effects caused by co-analgesia with ketamine in gynecological laparotomies?]. Anaesthesiol Re- anim 1999;24:60-4.
22. Subramaniam K, Subramaniam B, Steinbrook RA. Ketamine as adjuvant analgesic to opioids: a quantative and qualitative sys- tematic review. Anesth Analg 2004;99:482-7. [CrossRef]
23. Dix P, Martindale S, Stoddart PA. Double-blind randomized pla- cebo-controlled trial of the effect of ketamine on postoperative morphine consumption in children following appendicectomy. Paediatr Anaesth 2003;13:422-6. [CrossRef]
24. Himmelseher S, Durieux, M.E. Ketamine for Perioperative Pain Management. Anesthesiology 2005;102:211-20. [CrossRef]
25. Bazin V, Bollot J, Asehnoune K, Roquilly A, Guillaud C, De Windt A, et al. Effects of perioperative intravenous low dose of ket- amine on postoperative analgesia in children. Eur J Anaesthesiol 2010;27:47-52. [CrossRef]
26. Ok G, Tekin Mirzai I, Leblebici H, Erbuyun K. [Comparison of in- tranasal ketamine and midazolam premedication in pediatric pa- tients]. Türk Anest Rean Der Dergisi 2004;32:296-301.