Research Article

Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi

Volume: 5 Number: 2 April 1, 2022
EN TR

Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi

Abstract

İçme suyundaki organik maddelerin insan ve hayvan sağlığı açısından zarar vermeyecek düzeyde olması önem arz etmektedir. Bu çalışma, Kırıkkale İli sınırları içerisindeki 59 büyükbaş hayvan işletmesinden temin edilen sularda, bazı inorganik maddelerin (nitrat, nitrit, amonyum) seviyelerinin belirlenmesi ve bu materyalleri tüketen hayvanların sağlığına olumlu veya olumsuz etki yapacak düzeyde olup olmadıkları konusunda fikir sahibi olabilmek amaçlanarak yapılmıştır. Numunelerin analizinde iyon kromatografi cihazı kullanılmıştır. Analiz sonuçlarında tespit edilen ortalama değerler; nitrit için 2 numune (%3,39) pozitif 1,64±1,61 ppm, nitrat için 59 numune(%100) pozitif 42,35±38,87 ppm ve amonyum için 3 numune (%5,08) pozitif 22,86±12,38 ppm olarak tespit edilmiştir. Nitrit için değerler sularda 0,50-2,79 ppm aralığında olup 2 numune (%3,39) 0,5 ppm düzeyini aşmıştır. Hiçbir değer 10 ppm düzeyini aşmamıştır. Nitrat yönünden toplanan 59 su numunesinin 19’u (%32,20) içme suyu için belirlenen 50 ppm, 7 su numunesi (%11,86) hayvanlar için limit değer olarak önerilen 100 ppm, 5 su numunesi (%8,47) ise hayvanlar için kronik zehirlenme oluşturan 125 ppm sınır değerini aşmıştır. Toplanan su numunelerinden 3 (%5,08) adedinde amonyum 0,5 ppm düzeyini aşmıştır. Sonuç olarak, hayvanlar tarafından tüketilen suların hayvancılık işletmelerinin ekonomik düzeyini artırması amacıyla kontrol altında tutulması uygun olacaktır.

Keywords

Supporting Institution

Kırıkkale Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi

Project Number

2020/12

References

  1. Akin M, Akin G.2007. Suyun önemi, Türkiye’de su potansiyeli, su havzaları ve su kirliliği. Ankara Üniv Dil Tarih-Coğrafya Fak Derg, 47(2): 105-118.
  2. Anonim 2019. Ulusal su PLANI (2019-2023). https://www.tarimorman.gov.tr/SYGM/Belgeler/NHYP%20DEN%C4%B0Z/ULUSAL%20SU%20PLANI.pdf. (erişim tarihi: 11 Temmuz 2019).
  3. Anonim 2021. Suda amonyum, nitrit ve nitrat. https://www.burkut.com.tr/suda-amonyum-nitrit-ve-nitrat#:~:text=(Amonyum%20suda%20%C3%A7%C3%B6z%C3%BCnd%C3%BCkten%20sonra%20%22Amonyum,kar%C4%B1%C5%9Fmas%C4%B1%20ihtimali%20fikrini%20de%20getirir (erişim tarihi: 13 Mayıs 2021).
  4. Ardiç C.2013. İçme suyundaki nitrat konsantrasyonunun insan sağlığı üzerine oluşturduğu risklerin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Lisansüstü Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Ankara, ss. 1-120.
  5. Aydın İ, Derinöz B. 2013. Balıkesir Merkez ilçede ticari süt hayvancılığın çevresel etkileri. Marmara Coğrafya Derg, 28: 117-138.
  6. Campagnolo ER, Kasten S, Banerjee M.2002. Accidental ammonia exposure to county fair show livestock due to contaminated drinking water. Vet Hum Toxicol. 44(5):282-285.
  7. Carlson M, Ensley S. 2007. Water quality and contaminants. In Gupta RC. Edt., Veterinary Toxicology Basic and Clinical Principles, Amsterdam, Elsevier. 1st ed., pp. 1045-1059.
  8. Durmaz H, Ardiç M, Aygün O, Genli N.2007. Şanlıurfa ve yöresindeki kuyu sularında nitrat ve nitrit düzeyleri. Yüzüncü Yıl Üniv Vet Fak Derg, 18 (1): 51-54.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 1, 2022

Submission Date

December 6, 2021

Acceptance Date

January 3, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 5 Number: 2

APA
Akay Sarıkaya, H., Yıldırım, E., & Baydan, E. (2022). Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi. Black Sea Journal of Engineering and Science, 5(2), 62-67. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1033061
AMA
1.Akay Sarıkaya H, Yıldırım E, Baydan E. Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi. BSJ Eng. Sci. 2022;5(2):62-67. doi:10.34248/bsengineering.1033061
Chicago
Akay Sarıkaya, Hatice, Ebru Yıldırım, and Emine Baydan. 2022. “Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit Ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi”. Black Sea Journal of Engineering and Science 5 (2): 62-67. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1033061.
EndNote
Akay Sarıkaya H, Yıldırım E, Baydan E (April 1, 2022) Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi. Black Sea Journal of Engineering and Science 5 2 62–67.
IEEE
[1]H. Akay Sarıkaya, E. Yıldırım, and E. Baydan, “Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi”, BSJ Eng. Sci., vol. 5, no. 2, pp. 62–67, Apr. 2022, doi: 10.34248/bsengineering.1033061.
ISNAD
Akay Sarıkaya, Hatice - Yıldırım, Ebru - Baydan, Emine. “Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit Ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi”. Black Sea Journal of Engineering and Science 5/2 (April 1, 2022): 62-67. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1033061.
JAMA
1.Akay Sarıkaya H, Yıldırım E, Baydan E. Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi. BSJ Eng. Sci. 2022;5:62–67.
MLA
Akay Sarıkaya, Hatice, et al. “Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit Ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi”. Black Sea Journal of Engineering and Science, vol. 5, no. 2, Apr. 2022, pp. 62-67, doi:10.34248/bsengineering.1033061.
Vancouver
1.Hatice Akay Sarıkaya, Ebru Yıldırım, Emine Baydan. Kırıkkale İlinde Ruminant İşletmelerinden Alınan Sularda Nitrat, Nitrit ve Amonyum Seviyelerinin Belirlenmesi. BSJ Eng. Sci. 2022 Apr. 1;5(2):62-7. doi:10.34248/bsengineering.1033061

                            24890