SAVAŞ STRATEJİSİNDE İSTİHBARATIN ÖNEMİ
Abstract
Önlemeye yönelik tüm girişimlere ve bu doğrultuda ortaya konulan fikir akımlarına rağmen savaşların meydan gelmelerindeki süreklilik, devletleri her an bir savaş durumunda kalma ihtimaline karşı hazır olmaya zorlamaktadır. Savaşın bir zorunluluk olduğu durumlarda da kazanmak için uygun stratejilerin ortaya konulması oldukça önemlidir. Geleneksel savaş stratejileri sadece askerî terimlerle ifade edilse de günümüzde savaşların değişen doğası nedeniyle savaş stratejileri askerî, siyasî, ekonomik, toplumsal, teknolojik alanları da içine alan çok boyutlu bir yapıya ulaşmıştır. Savaşan tarafların kimliği, savaş sahaları, kullanılan yöntemler, savaş süresi, düşman-dost algısı, silah ve araçlar büyük bir değişime uğramıştır. Sıcak çatışmaların yanına aktörler arasında yürütülen pek çok savaş türü eklenmiştir. Böylece de yeni bir savaş anlayışı ortaya çıkmıştır.
Savaş alanındaki gelişmeler ışığında günümüzde savaş stratejisi oluşturmanın devletleri hiç olmadığı kadar zorladığını söylemek gerekmektedir. Bu zorlu işte devletler, yoğun şekilde istihbarat faaliyetlerine başvurmaktadırlar. İstihbarat faaliyetleri ile; savaş stratejilerinin oluşturulmasında son derece önemli olan öze ve düşmanlara yönelik bilgilerin toplanması, tarafların kapasitelerin belirlenmesi, mevcut ve olası tehditlerin ve tehdit kaynaklarının tespit edilmesi, olası savaşların ve çatışmaların gerçekleşebileceği yer ve zamanla ilgili öngörülerin yapılması, önleyici faaliyetlerin gerçekleştirilmesi gibi görevler yerine getirilmektedir. Bu nedenle de savaşların kazanılmasında, ülke istihbaratının kalitesi belirleyici bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada öncelikle savaş, strateji ve istihbarat kavramlarının genel hatları çizilecektir. Arkasından da savaşın ve savaş stratejisinin değişen doğası anlatılacak ve bu bağlamda istihbaratın savaş stratejisindeki önemine değinilecektir. Makale, yeni savaş anlayışına uygun stratejisi yapımında istihbaratın nasıl bir rol aldığını ortaya koymaya çalışacaktır. Değişen savaş anlayışında istihbaratın nasıl bir silah haline geldiği ve bu süreçteki strateji yapımında “bilinmezlik” tehdidinin önlenmesinde ilgili faaliyetlerin değerinin ifade edilmesi çalışmanın esasını oluşturmaktadır.
Keywords
References
- ACAR, Ü. (2011), İstihbarat, Ankara, Akçağ.ACAR, Ü.; URHAL, Ö. (2007), Devlet, Güvenlik, İstihbarat, Terörizm, Ankara, Adalet.ANGSTROM, J. (2005), "Introduction: Debating the Nature of Modern War", Isabelle Duvyesteyn ve Jan Angstrom (ed.), Rethinking the Nature of War, New York, Frank Cass, ss. 1-27.CARR, E. H. (1948), The Twenty Years' Crisis 1919-1939: An Introduction to the Study of International Relations, Londra, Macmillian&Co-Ltd.CLARK, J. R. (2007), Intelligence and National Security, Londra, Praeger Security International.ÇETİNER, A. (2003), 21. Yüzyılda Savaş Stratejileri, İstanbul, Selis Kitapları.ÇITAK, E. (2017), Güvenlik ve İstihbarat: Yeni Güvenlik Politikaları ve Türkiye’de İstihbaratın Dönüşümü, İstanbul, Yeniyüzyıl Yayınları, 2017.DENK, N. (2002), Geçmişte ve 21. Yüzyılda Savaşlar, Stratejiler ve Stratejiler, İstanbul, Harp Akademileri Basım Evi.DENNEN, J. V. D. (1980), “On War: Concepts, Definitions, Research Data- A Short Literature Review and Bibliography”, UNESCO Yearbook of Peace and Conflict Studies, ss. 128-189. ENGELS, D. (1980), "Alexander's Intelligence System", The Classical Quarterly, New Series, Cilt 30, Sayı 2, ss. 327-340.EROL, M. S.; BİNGÖL, O. (2012), "Uluslararası İlişkiler ve İstihbarat", Ertan Efegil ve Mehmet Seyfettin Erol (Ed.), Dış Politika Analizinde Teorik Yaklaşımlar: Türk Dış Politikası Örneği, , Ankara/İstanbul, Barış Kitap, ss. 271-298.FEARON, J. D. (1995), "Rationalist Explaination for War", International Organization, Cilt 49, Sayı 3, ss. 379-414.FERRIS, J. R. (2005), Intelligence and Strategy, New York, Routledge.FORDHAM, B. O. (Ekim 2004), "A Very Sharp Sword: The Influence of Military Capabilities on American Decisions to Use Force", The Journal of Conflict Resolution, Cilt 48, Sayı 5, ss. 632-656.HOBBES, T. (1965), Leviathan or the Matter, Forme, and Power of a Common-Wealth Ecclesiastical and Civil, Oxford, Oxford University Press.IMLAY, T. C.; TAFT, M. D. (2006), "Seven Lessons About the Fog of Peace", Talbot C. Imlay ve Monica Duffy Taft (Ed.), The Fog of Peace and War Planning: Military and Strategic Planning Under Uncertainity, Londra ve New York: Routledge.JAMES, W. (2009), The Varieties of Religious Experience: A Study in Human Nature, New York, Seven Treasures Publications. JOHN, K. (1993), A History of Warfare, New York, Vintage Books. KENT, S. (1986), Stratejik İstihbarat, Kemal Akkaya (çev.), İzmir, Endüstri Basım ve Yayınevi.KOLDOR, M. (2012), New&Old Wars: Organised Violance in A Global Era, Cambridge, Polity Press.LANSDALE, D. J. (2007), "The Art of War", David J. Lansdale (ed.), Alexander the Great: Lesson in Strategy, New York, Routledge.LERNER K. L.; LERNER B. W., Encyclopedia of Espionage, Intelligence, and Security, Vol. 2, Farmington Hills, Thomson&Gale.LEVY, J. S. (Ekim 1983), "Mispercepiton and the Causes of War: Theoretical Linkages and Analytical Problems", World Politics, Cilt 36, Sayı 1, ss.76-90.LEVY, J. S. (2011), Theories and Causes of War”, Christopher J. Coyne ve Rachel L. Mathers (Ed.), The Handbook on the Political Economy of War, Cheltanham, Edward Elgar, ss. 13-34.LEVY, J.; THOMPSON, W. R., Causus of War, West Sussex, Wiley-Blackwell, 2010.LIND, W. S., NIGHTENGALE, K., SCHMITT, J. F., SUTTON, J. W.; WILSON, G. I., (Ekim 1989), "The Changing Face of War: Into the Fourth Generation", Marine Corps Gazette, ss. 22-26.LINDEMANN, T. (2010), Causus of War: The Struggle For Recognition, ECPR Press, Colchester.MACHIAVELLI, N. (1976), The Prince, Indianapolis/Cambridge, Hackett Publishing Company.MARSHALL, C. B. (1965), The Exercise of Foreign Policy: Papers on Foreign Policy, Baltimore, The John Hopkins Press,MURRAY, W.; GRIMSLEY, M. (1994), "Introduction: On Strategy", Williamson Murray, MacGregor Know ve Alvin Bernstein (Ed.), Making of Strategy: Rulers, States, and War, Cambridge University Press, Cambridge, ss. 1-23.MURRAY, W.; KNOX, M. (2003), "Thinking About Revolutions in Warfare", Williamson Murray ve Macgregor Knox (Ed.), The Dynamics of Military Revolution, Cambridge, Cambridge University Press, NIEBUHR, R. (1996), The Nature and Destiny of Man: A Christian Interpration, Lousville, Westminster John Knox Press.NYE, J. S. (2004), Soft Power: The Means to Success in World Politics, New York, Public Affairs.OZAN, E.; PROGONATİ, E. (2012), "Yirmi Birinci Yüzyılda Savaşın Değişen Karakteri", Mehmet Seyfettin Erol (Ed.), Sıcak Barış"ın Soğuk Örgütü: Yeni NATO, Ankara, Barış, ss. 37-56.ÖZDAĞ, Ü. (2011), İstihbarat Teorisi, 5. Baskı, Ankara, Kripto.PERRY, W. L. ve MAFFA,T J. (Ekim 1997), "Measuring the Effects of Knowledge in Military Campaigns", The Journal of the Operational Research Society, Cilt 48, Sayı 10, ss. 965-972.QUINCY, W. (1942), A Study of War: Volume I, Chiago, The University of Chicago Press. RASMUSSEN, M. V. (2006), The Risk Society at War: Terror, Technology and Strategy in the Twenty-First Century, Cambridge, Cambridge University Press.SCHNITZER, E. J. (2012), “Perfecting War: Searching for the Silver Bullet”, The United States Air Force's Center for Strategy and Technology, Netted Bugs and Bombs: Implications for 2010, Bibliogov, Columbus.SHULSKY, A. N.; SCHMITT, G. J. (2002), Silent Warfare: Understanding the World of Intelligence, Washington, Potomac Books.SLOAN, E. C. (2012), Modern Military Strategy: An Introduction, Oxon, Routledge.SMITH, D. L. (2007), The Most Dangerous Animal: Human Nature and the Origins of War, New York, St. Martin's Press.Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI-2017), Yearbook 2017: Armaments, Disarmaments And International Security Summary, Oxford, Oxford University Press.TOPBAŞ, E. (2009), 21. Yüzyılda Savaş: Yeni Bir Mücadele Felsefesine Doğru Harp ve Stratejiyi Yeniden Düşünmek, Ankara, Kripto Kitaplar.TREVERTON, G. F. (2004), Reshaping National Intelligence for an Age of Information, Cambridge, Cambridge University Press.TZU, S. (2008), Savaş Sanatı, (Çev.) Sibel Özbudan ve Zeynep Ataman, Beşinci Baskı, İstanbul, Anahtar Kitaplar.URHAL, Ö. (2009), Küreselleşen Dünyada Güvenlik, Ankara, Adalet. von CLAUSWITZ, C. (2011), Savaş Üzerine, (çev.) Selma Koçak, İstanbul, Doruk.WALTZ, K. N. (1979), Theory of International Politics, New York, McGraw Hill.WALTZ, K. N. (2001), Man, The State and War: A Theoretical Analysis, New York, Colombia University Press.WALTZ, K. N. (1989), "The Origins of War in Neorealist Theory", Robert I. Rotberg ve Theodore K. Robb (Ed.), The Origins and Prevention of Major Wars, Cambridge, Cambridge University Press, ss. 39-53.WARNER, M. (2007), "Sources and Methods for the Study of Intelligence", Loch K. Johnson (Ed.), Handbook of Intelligence Studies, Londra ve New York, Routledge, ss. 17-27.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Political Science
Journal Section
Review
Authors
Emre Çıtak
*
0000-0002-8704-6495
Türkiye
Publication Date
October 21, 2019
Submission Date
May 8, 2019
Acceptance Date
September 30, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 9 Number: 18