Cerrahi Hemşireliği Uygulamalarında Giyilebilir Teknoloji

Yıl 2025, Cilt: 10 Sayı: 3, 357 - 370, 31.12.2025

Yazgı Okatan , Kutay Uçar , Sevcan Avcı Işık

Öz

Hayatımızın birçok alanını etkileyen ve vazgeçilmezi haline gelen teknolojinin tüm alanlarda olduğu gibi sağlık alanında da kullanımı yaygınlaşmaya başlamıştır. Son yıllarda sağlık alanında kullanılan teknolojilerin arasında giyilebilir teknolojinin öne çıktığı görülmektedir. Giyilebilir teknoloji teknolojinin hızlı bir şekilde gelişmesi sağlık hizmetlerinin kalitesini artırmak, hemşirelerin iş yükünü hafifletmek ve hasta bakımını daha etkili hale getirmek açısından oldukça önemli bir rol oynamaktadır. Giyilebilir teknoloji cihazları, hastaların sağlık verilerini (örneğin, kalp atış hızı, kan basıncı, oksijen seviyesi vb.) anlık olarak izleyebilmekte hemşirelerin hastaların verilerini manuel olarak kaydetmelerine gerek kalmadan otomatik olarak hasta verilerini toplayabilmekte ve bu durum hemşirelerin daha fazla hasta ile ilgilenmesini sağlamaktadır. Giyilebilir teknolojiler cerrahi alanında önemli bir dönüşüm sağlamakta olup, tüm cerrahi ekipleri etkilediği gibi hastaların bakım süreçlerine de büyük faydalar sunmaktadır. Hasta güvenliğini sağlamak, hastanın iyileşme süreçlerini izlemek ve genel bakım kalitesini yükseltmek için de giyilebilir teknoloji cerrahi alanda da kullanılmaktadır. Giyilebilir teknolojiler, hastaların sağlık durumunda anormal bir değişiklik olduğunda hemşireleri daha önceden uyararak erken müdahale imkânı sunarak sürecin daha iyi yönetilebilmesine olanak sağlamaktadır. Ancak, bu sistemlerin entegrasyonunda maliyetler, teknolojik güvenilirlik ve insan-makine etkileşimi gibi zorlukların da dikkate alınması gerekmektedir. Gelecekte giyilebilir teknolojiler, cerrahi hemşireliğinde hastaların bireysel ihtiyaçlarına uygun, daha güvenli ve etkili bakım süreçleri geliştirilmesinde önemli bir rol oynayabilir. Bu değişimin başarılı bir şekilde sürdürülmesi için hemşirelerin sürekli eğitimi, etik standartların titizlikle uygulanması ve teknolojilerin güvenli bir şekilde kullanılmasının sağlanması gerekmektedir. Bu literatür derlemesinde, cerrahi hemşireliği alanında giyilebilir teknoloji uygulamalarının gelişim sürecinin, kullanımının ve uygulamalardaki avantaj/dezavantajlarının ortaya konulması amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Cerrahi hemşireliği , Giyilebilir Elektronik Cihazlar , Sağlık teknolojisi

Wearable Technology in Surgical Nursing Practices

Öz

It is seen that wearable technology stands out among the technologies used in the field of health in recent years. With the rapid development of wearable technology technology, it plays a very important role in improving the quality of health services, alleviating the workload of nurses and making patient care more effective. Wearable technology devices can instantly monitor patients' health data (e.g. heart rate, blood pressure, oxygen level, etc.) and automatically collect patient data without the need for nurses to manually record patient data, allowing nurses to care for more patients. Wearable technologies provide a significant transformation in the field of surgery and offer great benefits to the care processes of patients as well as affecting all surgical teams; wearable technology is also used in the surgical field to ensure patient safety, monitor patient recovery processes and improve the overall quality of care. Wearable technologies enable better management of the process by providing early intervention by alerting nurses in advance when there is an abnormal change in the health status of patients. However, challenges such as costs, technological reliability and human-machine interaction need to be considered in the integration of these systems. In the future, wearable technologies may play an important role in developing safer and more effective care processes in surgical nursing, tailored to the individual needs of patients. Continuous education of nurses, rigorous application of ethical standards and safe use of technologies are necessary to ensure the successful continuation of this evolution. This literature review aims to present the development process, usage, and the advantages/disadvantages of wearable technology applications in the field of surgical nursing.

Anahtar Kelimeler

Health technology , Surgical nursing , Wearable Electronic Devices

Kaynakça

• Ahuja, A. S. (2019). The impact of artificial intelligence in medicine on the future role of the physician. PeerJ, 7, 7702–7717.
• Akbayrak, H. (2023). Giyilebilir eğitim materyali kullanımının stomalı bireylerde kaygı, uyum ve öz etkililik düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
• Akgerman, A., Özdemir Yavuz, E.D., Kavaslar, İ., ve Güngör, S. (2022). Yapay zekâ ve hemşirelik. Journal of Artificial Intelligence for Health Sciences, 2 (1), 21-27.
• Anda, N., Solsky, I., Huang, E. J., Lipsitz, S., Pradarelli, J. C., Delisle, M., ve Haynes, A. B. (2020). Using smartphones to capture novel recovery metrics after cancer surgery. JAMA Surgery, 155(2), 123– 129.
• Aydan, S., ve Aydan, M. (2015). Sağlık hizmetlerinde bireysel ölçüm ve giyilebilir teknoloji: Olası katkıları, güncel durumlar ve öneriler. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 19(3), 325–342.
• Baashar, Y., Alkawsi, G., Ahmad, W. N. W., Alomari, M. A., Alhussian, H., ve Tiong, S. K. (2023). Towards wearable augmented reality in healthcare: A comparative survey and analysis of head-mounted displays. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(1), 2–17.
• Breteler, M. J., KleinJan, E., Numan, L., Ruurda, J. P., Van Hillegersberg, R., Leenen, L. P., ... ve Blokhuis, T. J. (2020). Are current wireless monitoring systems capable of detecting adverse events in high- risk surgical patients? A descriptive study. Injury, 51, 97-105.
• Çakırlar, A., ve Mendi, B. (2016). Hemşirelerin elektronik sağlık kaydı ve bilişim uygulamaları kapsamındaki bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi. FNG & Bilim Tıp Dergisi, 2(1), 32–39.
• Chiappetta, M. (2017). The technostress: Definition, symptoms and risk prevention. Senses Sciences, 4(1), 358–361.
• Çobanoğlu, A., ve Oğuzhan, H. (2023). Hemşirelikte teknolojinin gelişimi ve mesleğin geleceğine etkileri. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 6(2), 114–122.
• Costa, I. A. P., Andrade, Z. B., Huf Souza, A. C. R., Chipindo, A. E. F., Bertoncello, K. C. G., de Jesus, S. C., ... ve de Souza, M. L. (2020). Nursing technologies in Brazil: A review. Journal of Nursing and Health Sciences, 6(2), 30–40.
• Daskivich, T. J., Houman, J., ve Lopez, M. (2019). Association of wearable activity monitors with assessment of daily ambulation and length of stay among patients undergoing major surgery. JAMA Network Open, 2(2), e187673.
• Demirci, Ş. (2018). The effects of wearable technology on health services and health service users. Journal of Social Sciences of Muş Alparslan University, 6(6), 985–992.
• Doğan, A., ve Doğan, R. (2022). Cerrahi hasta güvenliğinin sağlanmasında mobil uygulamalar. In Cerrahide Hasta Güvenliği (pp. 86–90). Türkiye Klinikleri.
• Doğan, D., Erol, T., ve Mendi, A. F. (2021). Sağlık alanında karma gerçeklik. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, Özel Sayı 29, 11–18.
• Groves, M. (2019). Philips and Microsoft HoloLens 2: Augmented for image-guided therapy. Erişim Adresi: https://www.philips.com/a-w/about/news/archive/standard/news/articles/2019/3-philips-and- microsoft-hololens-2-could-augmented-reality-change-the-face-of-image-guided-therapy.html, Erişim tarihi: 20.12.2024
• Güncel Türkçe Sözlük. (2025). Teknoloji. Erişim Adresi: https://sozluk.gov.tr/, Erişim tarihi: 21.01.2025 Holst Centre. (2019). Health Patch. Erişim Adresi: https://holstcentre.com/expertise/components-devices- systems/health-patch/, Erişim tarihi: 20.12.2024
• Ilfeld, B. M., Said, E. T., Gabriel, R. A., Curran, B. P., Swisher, M. W., Jacobsen, G. R., ... ve Finneran IV, J. J. (2023). Wearable, noninvasive, pulsed shortwave (radiofrequency) therapy for analgesia and opioid sparing following outpatient surgery: A proof-of-concept case series. Pain Practice, 23(5), 553–558.
• Kaewkannate, K., ve Kim, S. (2016). A comparison of wearable fitness devices. BMC Public Health, 16(433), 1–8.
• Krick, T., Huter, K., Domhoff, D., Schmidt, A., Rothgang, H., ve Wolf-Ostermann, K. (2019). Digital technology and nursing care: A scoping review on acceptance, effectiveness and efficiency studies of informal and formal care technologies. BMC Health Services Research, 19(1), 400.
• Liu, Y., Liu, C., Gao, M., Wang, Y., Bai, Y., Xu, R., ve Gong, R. (2020). Evaluation of a wearable wireless device with artificial intelligence, iThermonitor WT705, for continuous temperature monitoring for patients in surgical settings. Sensors, 20(7), 2075.
• Majumder, S., Mondal, T., ve Deen, M. J. (2017). Wearable sensors for remote health monitoring. Sensors, 17(1), 130.
• Merih, Y. D. (2018). İnovatif bir hemşirelik buluşunun hayata geçirilmesi: giyilebilir askı sistemleri. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 15(4), 215-221.
• Öksüz, E. (2018). Giyilebilir sağlık teknolojileri. Medical Network Popüler Sağlık Dergisi, 26(4), 35–41. Öztürk, İ., Varlı, G., ve Koç Aslan, S. (2022). Hemşirelerin elektronik bakım planı kullanımlarının zaman ve hasta bakım uygulamaları yönünden değerlendirilmesi: özel bir hastane örneği. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi, 4(1), 15–20.
• Pickham, D., Berte, N., Pihulic, M., Valdez, A., Mayer, B., ve Desai, M. (2018). Effect of a wearable patient sensor on care delivery for preventing pressure injuries in acutely ill adults: A pragmatic randomized clinical trial (LS-HAPI study). International Journal of Nursing Studies, 80, 12–19.
• Richins, S. M. (2015). Emerging technologies in healthcare. New York, NY: Routledge.
• Soni, S., Ritchie, A. M. A., Liu, S., Pacilli, M., ve Nataraja, R. M. (2024). Using wearable technology for posture regulation to improve surgical ergonomics in the paediatric operating room: the UPRISE trial: a pilot study. Surgical Endoscopy, 38(8), 4445–4456. https://doi.org/10.1007/s00464-024- 10933-5
• Sotera Wireless. (2019). The ViSi Mobile Reusable cNIBP & SpO2 Thumb Sensor. Erişim Adresi: https://soteradigitalhealth.com/blog/the-visi-mobile-reusable-cnibp-spo2-thumb-sensor, Erişim tarihi: 20.12.2024
• Sullivan, J. (2016). North American pressure ulcer prevention new product innovation award. Frost & Sullivan. Erişim Adresi: https://www.sn-leaf.com, Erişim tarihi: 22.12.2024
• Symer, M. M., Abelson, J. S., Milsom, J., McClure, B., ve Yeo, H. L. (2017). A mobile health application to track patients after gastrointestinal surgery: Results from a pilot study. Journal of Gastrointestinal Surgery, 21(9), 1500–1505.
• Ulupınar, F., ve Toygar, Ş. A. (2020). Hemşirelik eğitiminde teknoloji kullanımı ve örnek uygulamalar. Fiscaoeconomia, 4(2), 524–537.
• Van Houwelingen, C. T., Moerman, A. H., Ettema, R. G., Kort, H. S., ve ten Cate, O. (2016). Competencies required for nursing telehealth activities: A Delphi-study. Nurse Education Today, 39, 50–62.
• Weenk, M., Koeneman, M., van de Belt, T. H., Engelen, L. J., van Goor, H., ve Bredie, S. J. (2019). Wireless and continuous monitoring of vital signs in patients at the general ward. Resuscitation, 136, 47–53.
• Wilson, D. (2017). An overview of the application of wearable technology to nursing practice. Nursing Forum, 52(2), 124–132.
• Wu, J. M., Ho, T. W., ve Chang, Y. T. (2019). Wearable-based mobile health app in gastric cancer patients for postoperative physical activity monitoring: Focus group study. JMIR mHealth and uHealth, 7(4), e11989.
• Yılmaz, D., Ergüner Özkoç, E., ve Öğütçü, G. (2021). Elektronik sağlık kayıtlarında farkındalık. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 24(4), 777-792.
• Yılmazer, T. (2018). Hemşirelik bakımında teknoloji kullanımı. In Hemşirelik ve İnovasyon (ss. 148–166). Güven Plus Grup A.Ş. Yayınları.
• Zhang, B., Chen, C., Lee, I., ve Lee, K. (2025). A survey on security and privacy issues in wearable health monitoring devices. Computers & Security, 155, 104453.