Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi (KİGEM): Özelleştirme Karşıtı Mücadelede Özgün Bir Deneyim

Abstract

Bu çalışma, Türkiye’de özelleştirme karşıtı mücadelede özgün bir yere sahip olan Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi’ni (KİGEM); tarihi, temel özellikleri, faaliyetleri, dağılma süreci ve bu mücadeledeki konumu bakımından incelemektedir. Çalışma, KİGEM arşivindeki belgelerin incelemesi ve KİGEM’in üye ve yöneticileriyle yapılan derinlemesine görüşmelere dayanmaktadır. KİGEM, küresel kapitalizm ve neoliberalizmin asli bir gündemi olan özelleştirme sürecinde ve özelleştirme karşıtı mücadele arayışlarının içerisinde doğmuştur. KİGEM, aydın/akademisyen çabası ile sendikal bir arayışın buluştuğu bir noktada 1994 yılında sendikal hareketin içinde, Harb-İş bünyesinde kurulmuş, 1996 yılında Vakıf statüsüne kavuşmuştur. KİGEM, kamu işletmelerinin korunması, verimliliğinin artırılması ve geliştirilmesi amacıyla yola çıkmış; ancak özelleştirmelere karşı yoğun bir ideolojik, hukuksal ve eylemsel bir mücadele yürütmüştür. KİGEM; davalar açmak, bilimsel etkinlikler düzenlemek, yayın ve basın açıklamaları yapmak, haber bültenleri hazırlamak, eğitimler vermek gibi eylem ve faaliyetleriyle, Türkiye’de özelleştirme karşıtı mücadelenin biçim veren öncü bir gücü ve harekete geçiren taşıyıcı öznesi olarak öne çıkmıştır. Aydın/akademisyen ve sendika buluşmasının KİGEM’i karakterize eden temel etmendir. Esas olarak bünyesinde kurulduğu ve faaliyet yürüttüğü sendikalara dayanan KİGEM, aynı sendikacılık hareketi tarafından sahipsiz bırakılmış, Türkiye’nin dönüşüm sürecinin özgün şartları içerisinde “dolaylı bir tasfiye”ye uğramış ve adım adım faaliyetsizleşerek hukuken dağılmıştır. Çalışma, KİGEM’in önderlikten sahipsizliğe uzanan mücadele öyküsünü konu edinmektedir.

Keywords

• KİGEM
• özelleştirme
• sendikalar
• neoliberalizm
• işçi hareketi.

Center for Development of Public Enterprise (KIGEM): A Unique Experience in the Struggle Against Privatization in Turkey

Abstract

This study focuses on the Center for Development of Public Enterprise (KIGEM), which has a unique place in the anti-privatization struggle in Turkey; It examines its history in terms of its basic characteristics, activities, disintegration process and position in this struggle. The study is based on the examination of documents in the KİGEM archive and in-depth interviews with the members and managers of KİGEM. KİGEM was born in the privatization process, which is a fundamental agenda of global capitalism and neoliberalism, and in the seeking for an anti-privatization struggle. KİGEM was established within the union movement, within Harb-İş, in 1994, at a point where the efforts of intellectuals/academics and a union struggle came together, and gained Foundation status in 1996. KİGEM set out to protect public enterprises, increase their efficiency and develop them; however, it has been in an intense ideological, legal and operational struggle against privatization. KİGEM; With its actions and activities such as filing lawsuits, organizing scientific events, making publications and press releases, preparing news bulletins, and providing training, it has come to the fore as a leading force shaping and a moving subject of the anti-privatization struggle in Turkey. The meeting of intellectuals/academics and unions is the main factor that characterizes KİGEM. KİGEM, which was mainly based on the unions within which it was established and operated, was abandoned by the same union movement, underwent an "indirect liquidation" within the unique conditions of Turkey's transformation process, and became inactive step by step and was legally dissolved. The study deals with the story of KİGEM's struggle from leadership to dereliction.

Keywords

• KİGEM
• privatization
• unions
• neoliberalism
• labour movement.

References

1. Akalın, G. (1994) “Türkiye’de Özelleştirmenin Gereği ve Nedenleri”, Polatoğlu, A. (der.) Özelleştirme Tartışmaları, İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 131-145.
2. Arıoğlu, E. (der.) (1994) Dünyada ve Türkiye’de Özelleştirme, Ankara: Türkiye Maden İşçileri Sendikası.
3. Arslan, H. (2004) “Küreselleşmenin Emek Üzerindeki İdeolojik Etkileri ve Seçenek Sorunu”, Tonak, E. A. (der.) Küreselleşme Emperyalizm, Yerelcilik, İşçi Sınıfı içinde, Ankara: İmge Yayınları, 163-284.
4. Aydın, İ. (2005) “Özelleştirmeye Muhalif Bir Vakıf: KİGEM”, Ankara Üniversitesi SBF Türk İdaresinin Güncel Sorunları Seminer Çalışması, Seminer Sorumlusu: Dr. Onur Karahanoğulları, Ankara.
5. Bağımsız Sosyal Bilimciler (2011) Derinleşen Küresel Kriz ve Türkiye’ye Yansımaları: Ücretli Emek ve Sermaye, İstanbul: Yordam Kitap. Baytan, İ. (1999) Özelleştirme, Ankara: Yetkin.
6. Boratav, K. (2015) “Özelleştirme: Kuşbakışı Bir Tarihçe”, Dünyadan Türkiye’ye, İktisattan Siyasete, İstanbul: Yordam Kitap, 57-62.
7. Boratav, K; Türkcan, E. (ed.) (1993) Türkiye’de Sanayileşmenin Yeni Boyutları ve KİT’ler, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
8. Dikbaş, Y. (1997) Özelleştirme Sömürgeleştirme, İstanbul: Kaynak Yayınları.

9. Dikmen, A. A. (2006) “Bir İlkel Birikim Aracı Olarak Özelleştirme ve Taşeronlaştırma”, Genel-İş Emek Araştırma Dergisi, 2006/1, 41-59.
10. Erdoğdu, S. (2006) Küreselleşme Sürecinde Uluslararası Sendikacılık, Ankara: İmge Yayınları.
11. Eruğrul, İ. (2004) Özelleştirmenin 10 Yılı Biz Vatan Hainliğine Devam Ediyoruz Hâlâ!, Ankara: Ümit Yayıncılık.
12. Ertuğrul, İ. (2011) “Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi (KİGEM)”, Pınar, A., Köse, A. H. ve Falay, N. (der.) Kriz ve Maliye Düşüncesinde Değişim İzzettin Önder’e Armağan, İstanbul: SAV Yayınları, 483.
13. Falay, N. (1994) “Özelleştirme Yöntemleri ve Sorunlar”, Polatoğlu, A. (der.) Özelleştirme Tartışmaları, İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 21-36
14. Işıklı, A. (1994) “Özelleştirme ve Sendikalar”, Polatoğlu, A. (der.) Özelleştirme Tartışmaları, İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 89-105.
15. İşçi Partisi Kamulaştırma Forumu (1995) Özelleştirme Değil Kamulaştırma, İstanbul: Kaynak Yayınları.
16. Kablay, S.; Kaplan, Ç. (2002) “KİGEM”, TODAİE Kamu Yönetimi Yüksek Lisans Programı, Değişme ve Kamu Yönetimi Dersi, Ders Sorumlusu: Doç. Dr. Birgül Ayman Güler.
17. Kafaoğlu, A. B. (1994) KİT Gerçeği ve Özelleştirme, Ankara: Alan Yayıncılık.
18. Karakoyun, İ. (2000) Prof. Dr. Mümtaz Soysal’ın Yaşamı, Yapıtları, Fikirleri, Uygulamaları ve Türk Toplumsal Yaşamına Katkıları: Kamu Yönetimi ve Siyset Bilimi Açısından Bir Araştırma, İnönü Ünüversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Malatya.
19. Karataş, C.; Öniş, Z. (1994) Dünyada Özelleştirme ve Türkiye, İstanbul: TÜSES. Kutlu, D. (2020) “Emek Platformunun Kuruluşu, Gelişim ve Dağılışı: Tanıklıklara ve Belgelere Dayalı Bir Araştırma”, Çalışma ve Toplum, 65, 815-883.
20. Martin, B. (1994) Özelleştirme Kamu Yararına mı?, Ankara: Türk Harb-İş Sendikası.
21. Oyan, O. ve Önder, İ. (t.y.) “Özelleştirme Dayatmasının Oluştuğu Koşullar”, Türk-İş Araştırma Merkezi (der.) KİT’ler ve Özelleştirme: İddialar ve Gerçekler, Ankara: Türk-İş, 1-54.
22. Oyan, O. (1994) “Özelleştirme Söylemi ve Gerçekler”, Polatoğlu, A. (der.) Özelleştirme Tartışmaları, İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 167-200.
23. Oyan, O (1998) Türkiye Ekonomisi: Nereden Nereye?, Ankara: İmaj Yayıncılık. Oyan, O. (2019) KİGEM: Bir direniş merkezi https://haber.sol.org.tr/yazarlar/oguz-oyan/kigem-bir-direnis-merkezi-274583 (12.12.2022)
24. Övgün, B. (2009) Türkiye’de Kamu İktisadi Teşebbüsü Olgusu, Ankara: Mülkiyeliler Birliği Vakfı Yayınları.
25. Özmen, S. (1987) Türkiye’de ve Dünyada KİT’lerin Özelleştirilmesi, İstanbul: Met’er Matbaası. Petrol-İş (1989) Özelleştirme Üzerine, İstanbul: Petrol-İş.
26. Selüloz-İş (1993) “Özelleştirme Çözüm mü? Alternatif Politikalar” Paneli, İzmit: Selüloz-İş.
27. Serim, B. (1996) Anayasa ve Anayasa Mahkemesi Kararları Işığında Özelleştirme, Ankara: İzgi Yayınları.
28. Soysal M. (2005) “Özelleştirmeler ve Hukuksal Savaşım”, 20. Yılında Türkiye’de Özelleştirme Gerçeği Sempozyumu, Ankara: TMMOB, 58-62.
29. Sönmez, S. (1994) “Kriz, Devlet Müdahalesi ve Özelleştirme”, Polatoğlu, A. (der.) Özelleştirme Tartışmaları, İstanbul: Bağlam Yayıncılık, 37-56.
30. Tekin, M. Ö. (2006) Özelleştirme Uygulamalarına İlişkin Anayasa Mahkemesi ve Danıştay Kararıları, Ankara: TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Ankara Şubesi.
31. Tes-İş (1993) Enerji Sektöründe Özelleştirme Sorunu, Ankara: Tes-İş.
32. Türk Mühendisler Birliği Derneği (1988) Özelleştirme Tek Seçenek Midir? Yeni Ekonomik Önermeler ve Seçenekleri, Ankara.
33. Türk Harb-İş (1996) Özelleştirmenin Kamu Yaşamı Üzerine Etkileri ve Sendikalar, Ankara: Türk Harb-İş.
34. Türk Harb-İş (1997) Küreselleşmeye Karşı Sosyal Devletin Yeniden Yapılandırılmasında Sendikaların Toplumsal Görevi, Ankara: Türk Harb-İş.
35. Türk-İş (1994) Özelleştirme ve Kadın İşçiler Semineri, Ankara: Türk-İş
36. Türk-İş Araştırma Merkezi (t.y.) KİT’ler ve Özelleştirme: İddialar ve Gerçekler, Ankara: Türk-İş.
37. Yılmaz, A. (2007) “Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi (KİGEM) Deneyimi”, Karaburun Bilim Kongresi, İzmir.
38. Zaifer, A. (2015) The Acceleration of Privatization in Turkey: Why in The Last Decade?, SOAS University of London: London.
39. BELGELER
40. Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesi (2014) Esas No: 2013/309 Esas, Karar No: 2014/28.
41. Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi (1996a) Vakıflar Genel Müdürlüğüne, 09.01.1996, Ankara, Sayı: 1995/1058.
42. Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi (1996b) Gerekçeli Karar, Esas No: 1995/1058, Karar No: 1996/3, 15.01.1996, Ankara.
43. Atay, C. (t.y.) “Değerli Büyüğüm Sayın Mümtaz Soysal’a”, İzmir.
44. Bir Grup Türk Ticaret Bankası Mensubu (1996) “Sahipsiz Bankanın Acı Öyküsü…”, 15.05.1996, İstanbul.
45. Çakmak, H. (2000) “KİGEV Başkanlığına”, 29.11.2000, Bartın.
46. Çamurdan, A. H. (1997) “KİGEM Başkanlığına”, 27.11.1997, Ankara.
47. Deniz Nakliyat Çalışanları (1997) “KİGEM İdaresi Başkanlığına”, 31.10.1997, İstanbul.
48. Deri-İş (1998) “KİGEM”, 14.08.1999, İstanbul.
49. Deri-İş (1998b) “KİGEM Genel Başkanlığı’na”, 01.06.1998, İstanbul.
50. Elektrik Mühendisleri Odası (1997) “KİGEM”, 09.01.1997, Ankara.
51. İstanbul Tabip Odası (1996) “KİGEM Başkanlığına”, 04.10.1996, İstanbul.
52. Kıbrıs Türk İşçi Sendikaları Federasyonu (1997) “Sn. İlter Ertuğrul KİGEM Genel Sekreteri”, 07.03.1997, Lefkoşa.
53. KİGEM (1994) 26.08.1994, Ankara.
54. KİGEM (1995a) “Sayın Başkan,” 08.06.1995, Ankara.
55. KİGEM (1995b) “Sayın Başkan,” 18.07.1995, Ankara.
56. KİGEM (1995c) “Sayın Başkan,” 20.07.1995, Ankara.
57. KİGEM (1995ç) KİGEM (Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi) Vakfı, Ankara.
58. KİGEM (1995d) Vakıf Senedi (Taslak), Ankara.
59. KİGEM (1995e) Vakıf Senedi, Ankara.
60. KİGEM (1996a) KİGEM Faaliyet Raporu (1’inci Genel Kurul), 29.05.1996, Ankara.
61. KİGEM (1996b) Amaç ve Hizmetleri Uygulama Yönetmeliği.
62. KİGEM (1996c) “Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına”, 20.12.1996, Ankara.
63. KİGEM (1996d) “Özelleştirme İdaresi Başkanlığına”, Ankara.
64. KİGEM (1997a) KİGEM Faaliyet Raporu ve Genel Kurul Tutanağı (2’nci Genel Kurul), 25.06.1997, Ankara.
65. KİGEM (1997b) KİGEM, Ankara.
66. KİGEM (1997c) “Sayın Başkan”, 28.01.1997, Ankara.
67. KİGEM (1997ç) Sayın Hasan Biber Liman-İş Sendikası Genel Başkanı, 05.02.1997, Ankara.
68. KİGEM (1997d) “Türk-İş Konfederasyonu Genel Başkanlığına”, 19.08.1997, Ankara.
69. KİGEM (1997e) “Türk-İş Yönetim Kurulu Başkanlığı’na”, 14.11.1997, Ankara.
70. KİGEM (1997f) “1998 Cumhuriyetin Yetmişbeşinci Yılı ‘Cumhuriyete ve Eserlerine Sahip Çık’ Program Taslağı” 1 Ocak 1998-31 Aralık 1998, Ankara.
71. KİGEM (1997g) “Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na”, 09.12.1997, Ankara.
72. KİGEM (1997h) “T.C. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığına”, 22.05.1997, Ankara.
73. KİGEM (1997ı) “Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na”, 15.10.1997, Ankara.
74. KİGEM (1998a) KİGEM 3. Olağan Genel Kurul Faaliyet Raporu, 24.05.1998, Ankara.
75. KİGEM (1998b) Cumhuriyet Başsavcılığı’na, Ankara.
76. KİGEM (1998c) “Eti Holding A.Ş. Genel Müdürlüğüne”, 11.12.1998, Ankara.
77. KİGEM (1997c) “Rekabat Kurulu Başkanlığı’na”, 01.07.1998, Ankara.
78. KİGEM (1998ç) “Ne Olacak Bu KİT’lerin Hali-Ne Yapmalı?”, 18.03.1998.
79. KİGEM (1999a) Mayıs 1998-Mayıs 1999 Faaliyetleri (4’üncü Genel Kurul), 12.05.1999, Ankara.
80. KİGEM (1999b) “Sayın Mustafa Öztaşkın Petrol-İş Başkanı”, “Sayın Mustafa Kumlu Tes-İş Başkanı”, Sayın Cengiz Faydalı Enerji-Yapı Yol Sen Başkanı” ve Sayın Yavuz Önen TMMOB Başkanı”, 09.12.1999, Ankara.
81. KİGEM (1999c) “Sayın Bülent Ecevit”, “Kamu Yöneticisi Olmak”, 15.09.1999, Ankara.
82. KİGEM (2000a) KİGEM 5’inci Genel Kurul Tutanağı, 04.04.2000, Ankara.
83. KİGEM (2000b) Mayıs 1999-Nisan 2000 Çalışma Raporu (5’inci Genel Kurul), 04.04.2000, Ankara.
84. KİGEM (2000c) “Sayın”, 05.07.2000, Ankara.
85. KİGEM (2001a) KİGEM 2000 Yılı Çalışmaları (6’ncı Genel Kurul), 25.04.2001, Ankara.
86. KİGEM (2001b) “İdare Mahkemesi Başkanlığı’na”, Ankara.
87. KİGEM (2001c) “Danıştay Başkanlığı’na”, 17.05.2001, Ankara.
88. KİGEM (2001ç) “İdare Mahkemesi Başkanlığı’na”, Ankara.
89. KİGEM (2001d) “İdare Mahkemesi Başkanlığı’na”, 22.05.2001, Ankara.
90. KİGEM (2001e) KİGEM 6’ncı Genel Kurul Tutanağı, 25.04.2001, Ankara.
91. KİGEM (2002a) Nisan 2000-Nisan 2002 Çalışma Raporu (7’nci Genel Kurul), Ankara.
92. KİGEM (2002b) “Petrol-İş Sendikası Yönetim Kurulu Başkanlığına”, 27.08.2002, Ankara.
93. KİGEM (2002c) “Türk-İş Yönetim Kurulu Başkanlığına”, 28.05.2002, Ankara.
94. KİGEM (2003a) Nisan 2002-Nisan 2003 Çalışma Raporu (8’inci Genel Kurul), Ankara.
95. KİGEM (2003b) KİGEM 8’inci Genel Kurul Tutanağı, Ankara.
96. KİGEM (2004a) Nisan 2003-Nisan 2004 Çalışma Raporu (9’uncu Genel Kurul), Ankara.
97. KİGEM (2004b) KİGEM 10 Yaşında, 02.06.2004, Ankara.
98. KİGEM (2004c) “Eğitim-Sen Genel Sekreterliğ’ne”, 28.04.2004.
99. KİGEM (2004ç) “Türk-İş Konfederasyonu Yönetim Kurulu Başkanlığı”, 12.07.2004, Ankara.
100. KİGEM (2004d) “Türk-İş Konfederasyonu”, 12.07.2004, Ankara.
101. KİGEM (2005a) “KİGEM ve Bugün”, 28.07.2005, Ankara.
102. KİGEM (2005b) KİGEM Vakfı Çalışma Raporu 2004-2005 (10’uncu Genel Kurul), Ankara.
103. KİGEM (2005c) “‘Yeni Dünya Düzeni’ Karşısında Türkiye”, 14.01.1995, Ankara.
104. KİGEM (2006a) KİGEM Vakfı Çalışma Raporu 2005-2006 (11’inci Genel Kurul), 12.05.2006, Ankara.
105. KİGEM (2006b) KİGEM 11’inci Genel Kurul Tutanağı, 12.05.2006, Ankara.
106. KİGEM (2007a) KİGEM Vakfı 12. Olağan (Mali) Genel Kurulu Çalışma Raporu 2006-2007 (12’inci Genel Kurul), Ankara.
107. KİGEM (2007b) “Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu Anonim Şirketi Hakkında Kanun”, Ankara.
108. KİGEM (2008a) KİGEM Vakfı 13. Olağan Genel Kurulu Çalışma Raporu 2007-2008, Ankara.
109. KİGEM (2008b) “Basına Çağrı”, 07.02.2008, Ankara.
110. KİGEM (2009a) “Türk-İş Yönetim Kurulu Başkanlığına”, 17.11.2009, Ankara.
111. KİGEM (2009b) KİGEM Vakfı 2008-2009 Çalışma Raporu (14’üncü Genel Kurul), Ankara.
112. KİGEM (2009c) “Seydişehir Kaymakamlığına”, 19.06.2009, Ankara.
113. KİGEM (t.y.(a)) KİGEM Ne Dedi, Ne Oldu?, Ankara.
114. KİGEM (t.y.(b)) KİGEM’in Hukuki Yardımda Bulunduğu Kişi ve Kuruluşlar (Açılan Davalar), Ankara.
115. KİGEM (t.y. (c)) KİGEM’in Hukuki Yardımda Bulunduğu Kişi ve Kuruluşlar (Açılan Davalar), Ankara.
116. KİGEM (t.y. (ç)) Hukuk Mücadeleinde KİGEM, Ankara.
117. KİGEM (t.y.(d)) “Danışmanlık Hizmet Sözleşmesi”, Ankara.
118. KİGEM, Tüketici Hakları Derneği, Enerji Sanayi ve Maden Kamu Emekçileri Sendikası (2008a) “Danıştay İlgili Daire Başkanlığına”, 28.07.2008, Ankara
119. KİGEM, Tüketici Hakları Derneği, Enerji Sanayi ve Maden Kamu Emekçileri Sendikası (2008b) “Danıştay Başkanlığına”, 24.09.2008, Ankara
120. KİGEM ve Metalurji Mühendisleri Odası (2005) “Danıştay 13. İdaresi Başkanlığına”, 10.08.2005, Ankara.
121. KİGEMFAKS (1998a) “Başlarken”, Sayı: 1, Ankara.
122. KİGEMKFAKS (1998b) “SEKA İşçisinin Direnişi Özelleştirmeye Karşı Mücadelede Yeni Bir Dönemi Başlattı”, “Özelleştirmeye Karşı Hukuk Savaşı Devam Ediyor”, Sayı: 3, Ankara.
123. KİGEMFAKS (1998c) “Gözden Çıkarılan Bir Tesis: Sivas Demirçelik İşletmeleri A.Ş.”, Sayı: 2, Ankara.
124. KİGEMFAKS (1998ç) “İstanbul’da Özelleştirme Politikaları Tartışıldı”, “Soma-Eynez Havzası’nda TKİ ile Süzer A.Ş. Arasındaki Kömür Üretimine İlişkin Sözleşmenin İptali İçin Dava Açıldı”, Aralık 1998, Ankara.
125. KİGEMFAKS (1999a) “KİGEM İstanbul Toplantısı Yapıldı”, Haziran 1999, Ankara.
126. KİGEMFAKS (1999b) “KİGEM Beş Yaşında”, Şubat 1999, Ankara.
127. KİGEMFAKS (1999c) “KİGEM Ulaştırma Politikaları ve 3. Boğaz Köprüsü Çalışmasını Açıklıyor”, Ocak 1999, Ankara.
128. KİGEMFAKS (1999ç) “Elektrik Enerjisi Sektöründe Özelleştirme Uygulamaları ve Kamu Yönetimine Etkileri Sempozyumu Yapıldı”, Temmuz 1999, Ankara.
129. KİGEMFAKS (1999d) “Marmara Depremi Ülke Yönetiminin Yeniden Değerlendirilmesini Zorunlu Hale Getirdi”, Ağustos-Eylül 1999, Ankara.
130. KİGEMFAKS (1999e) “Sosyal Güvenlik Yasası Anayasa Mahkemesi Yolunda”, “Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Cumhur Ersümer Özelleştirme İdaresi Başkanı Uğur Bayar’a Sahip Çıktı”, “Bor Madenleri de Özelleştirilmek İsteniyor”, Ekim 1999, Ankara.
131. KİGEMFAKS (1999f) “KİGEM, Cumhurbaşkanı’nın Son Günlerde Özelleştirme ve Hukuk Devleti Konularında Ortaya Koyduğu Tutumunu Eleştiren Basın Toplantısı Yaptı”, Kasım-Aralık 1999, Ankara.
132. KİGEMFAKS (1999g) “Enerji Konferansı 2-3 Mart 1999 Tarihlerinde Ankara’da Yapıldı”, Mart 1999, Ankara.
133. Makine Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi (1998) “KİGEM Başkanlığı”, 07.07.1998, İstanbul.
134. Mertek, L. (2000) “KİGEM Başkanlığına”, 03.11.2000, İstanbul. Öz Gıda-İş (1995) “Sayın İlter Ertuğrul”, 14.06.1995, Ankara.
135. Selüloz-İş (1996a) “KİGEM Yönetim Kurulu Başkanlığına”, “Gönüllülük Esasına Dayalı Eğitim Semineri Programı”, 17.04.1996, İzmit.
136. Selüloz-İş (1996b) “KİGEM Başkanlığına”, 03.04.1996, İzmit.
137. SOMA Termik Santrali Ölçü Kontrol Çalışanları (1998) “İşçi Dostu Sayın Prof. Dr. Mümtaz Soysal ve Tüm KİGEM Çalışanlarına”, 21.02.1998, Soma.
138. Soysal, M. (1999) Mümtaz Soysal’ın KİGEM’in kuruluşunun 5’inci yıldönümü etkinliğinde yaptığı açış konuşması, 23.02.1999, Ankara.
139. Soysal, M. ve Ertuğrul, İ (1995) Asliye Hukuk Mahkemesi’ne, 29.12.1995, Ankara.
140. T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü (1995) “Sayın Ayla Yılmaz”, 26.12.1995, Ankara. Sayı: B.02.1.pVGM.0.61.00.00.410(06)351/3458
141. T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü (1996) Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesine, 11.01.1996, Ankara, Sayı: B.02.1.VGM.0.61.00.00.410(06)351/23
142. T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü Ankara Vakıflar Bölge Müdürlüğü (1996) Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi Vakfı, 05.04.1996, Ankara.
143. Tarım-İş (1996) “KİGEM Başkanlığı’na”, 25.03.1996, Ankara.
144. TEKSİF (1996) “Sayı: 16-1282”, 20.03.1996, Ankara.
145. Türk Harb-İş (1994a) “Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi (KİGEM) Kurulmasına İlişkin Basın Açıklaması”, 23.02.1994, Ankara.
146. Türk Harb-İş (1994b) “Kamu İşletmeciliği Merkezi Kuruldu”, 22.02.1994, Ankara.
147. Türk Harb-İş (1994c) “Kamu İşletmeciliği Merkezi Kurulmasına İlişkin Basın Açıklaması”, 23.02.1994, Ankara.
148. Türk Harb-İş (1996) Karar No: 235/5, 29.01.1996, Ankara.
149. Türk Harb-İş Sendikası, vd. (1998) “Özelleştirmelere Karşı 24 Sendika ve KİGEM’in Açıklaması”, 12.06.1998.
150. Türk-İş (1997a) “Türk-İş Başkanlar Kurulu Bildirisi”, 11.09.1997, İstanbul.
151. Türk-İş (1997b) “Türk-İş Başkanlar Kurulu Bildirisi”, 02.12.1997, Ankara.
152. Türk-İş (1999) “KİGEM”, 06.10.1999, Ankara.
153. Türkiye Halk Bankası A.Ş. Personeli Dayanışma Platformu (2001) “KİGEM Vakfı Başkanlığına”, 05.11.2001, İzmir.
154. Ziraat Mühendisleri Odası (2010) “Yaprak Tütün İşletmelerinin Kapatılmasına Karşı Dava”, 06.02.2010, https://www.zmo.org.tr/genel/bizden_detay.php?kod=13112&tipi=2&sube=0. Ziraat Mühendisleri Odası ve KİGEM (t.y.) “Danıştay Başkanlığına”, Ankara.