Gelirler Politikası Aracı Olarak Türkiye’de Özel Tüketim Vergisinin Vergi Gelirlerindeki Yeri

Devletin zorla ve bedelsiz olarak bireylerden aldığı vergiler gelir, harcama ve servet üzerinden belirli oranlarda tahsil edilmektedir. Bu vergiler arasında olan tüketim vergileri de kamuya gelir sağlama, ekonomik ve sosyal hayatı düzenleme gibi hedeflere ulaşmak için Türk vergi sistemi içinde yerini almıştır. Vergiler içinde spesifik bir tüketim vergisi olan Özel Tüketim Vergileri önemli bir yere sahiptir. Özel tüketim vergileri, spesifik olarak belirlenen mal ve hizmetleri tüketenlerin bu mallar için yaptıkları harcamalar üzerinden alınan dolaylı bir vergi türüdür. Türkiye de 2002 yılına kadar harcamalar üzerinden farklı isimlerle vergiler alınmıştır. Vergi isimlerindeki artış, vergi toplamada idari ve teknik zorluklar ve Türkiye-Avrupa Birliği müktesebatına uyum sağlanması için, 2002 yılında 4760 sayılı kanunla Özel Tüketim Vergisi Türk vergi sistemine girmiştir. Bu çalışmada ilk olarak; Türkiye’nin vergi yapısı, Dünyada ve Avrupa Birliği ülkelerinde Özel Tüketim Vergisi’nin doğuşu ve amacı incelenmiştir. Sonra Türkiye’deki Özel Tüketim Vergisinin vergi gelirleri içindeki payı 2002-2019 dönemi için incelenmiştir. Daha sonra OECD ülkeleri ile Türkiye’deki Özel Tüketim Vergileri 2007-2017 dönemi için analiz edilmiştir. Sonuç olarak, Türkiye’nin OECD ülkeleri arasında en yüksek Özel Tüketim Vergi gelirine sahip olduğu görülmüştür.